Greek Pharmacist License study materials
Greek Pharmacist License study resources

Αγγειοοίδημα από ραμιπρίλη και αναφορά στον ΕΟΦ

Greek Pharmacist License · Put your knowledge to work in context.

All case studies

Αγγειοοίδημα από ραμιπρίλη και αναφορά στον ΕΟΦ

Γυναίκα 34 ετών, χωρίς αλλεργίες, ξεκίνησε ραμιπρίλη 5 mg ημερησίως για υπέρταση πριν 10 ημέρες. Προσέρχεται στο φαρμακείο με πρήξιμο χειλέων και γλώσσας, κνίδωση στον λαιμό και δυσκολία στην κατάποση από χθες το βράδυ· είχε πάει στο εφημερεύον νοσοκομείο, όπου έλαβε κορτικοστεροειδή και αντιισταμινικά και της είπαν «μάλλον αλλεργία». Δεν έγινε αναφορά ανεπιθύμητης ενέργειας. Η ασθενής λαμβάνει επίσης ιβουπροφαίνη 400 mg περιστασιακά και από του στόματος αντισυλληπτικά. Ο φαρμακοποιός θεωρεί ότι πρόκειται για αγγειοοίδημα από αναστολέα ACE και θέλει να κάνει αναφορά στον ΕΟΦ. Η ασθενής ρωτά αν μπορεί να ξαναπάρει το φάρμακο όταν περάσει, και αν πρέπει να πάρει άλλο φάρμακο για την πίεση.

1. Να αξιολογήσετε την αιτιότητα της αντίδρασης και να αιτιολογήσετε την εκτίμησή σας.

Read the worked answer

Η χρονική συσχέτιση είναι συμβατή: το αγγειοοίδημα εμφανίστηκε 10 ημέρες μετά την έναρξη ραμιπρίλης, εντός του γνωστού παραθύρου εμφάνισης για αναστολείς ACE. Το πρότυπο είναι τυπικό: οίδημα χειλέων, γλώσσας και λαιμού, χωρίς άλλη σαφή αιτία. Η ιβουπροφαίνη μπορεί να επιδεινώσει κνίδωση ή αγγειοοίδημα, αλλά δεν εξηγεί μόνη της τη νέα έναρξη μετά το φάρμακο. Δεν υπάρχει άλλη πρόσφατη έκθεση ή λοίμωξη που να εξηγεί καλύτερα την εικόνα. Με κριτήρια WHO-UMC, η αντίδραση είναι «πιθανή» ή «πολύ πιθανή»: κατάλληλη χρονική αλληλουχία, γνωστή αντίδραση, βελτίωση με τη διακοπή και έλλειψη εναλλακτικής αιτίας. Δεν γίνεται δοκιμαστική επανέκθεση, διότι το αγγειοοίδημα μπορεί να είναι απειλητικό για τον αεραγωγό. Η ασθενής πρέπει να θεωρείται ότι έχει αντίδραση στην κατηγορία των αναστολέων ACE.

2. Τι πρέπει να περιλαμβάνει η αναφορά στον ΕΟΦ και ποια είναι τα επόμενα βήματα;

Read the worked answer

Η αναφορά περιλαμβάνει στοιχεία ασθενούς με ανωνυμοποίηση, ηλικία, φύλο, βάρος αν είναι γνωστό, φάρμακο και δόση, ημερομηνίες έναρξης και εμφάνισης, περιγραφή συμπτωμάτων, σοβαρότητα, αντιμετώπιση στο νοσοκομείο, έκβαση, συγχορηγούμενα φάρμακα, προηγούμενες αντιδράσεις και στοιχεία αναφέροντος. Σημειώνεται ότι πρόκειται για σοβαρή αντίδραση που απαιτούσε επείγουσα φροντίδα. Ο φαρμακοποιός ενημερώνει τον θεράποντα ιατρό και καταγράφει την αλλεργία στο φαρμακευτικό προφίλ και στο βιβλιάριο υγείας. Η αναφορά γίνεται μέσω του εθνικού συστήματος φαρμακοεπαγρύπνησης του ΕΟΦ, ακόμη και αν η αντίδραση έχει ήδη υποχωρήσει. Δεν απαιτείται απόδειξη αιτιότητας για την αναφορά· αρκεί εύλογη υποψία. Η ασθενής ενημερώνεται ότι η αναφορά βοηθά στην ασφάλεια άλλων ασθενών και ότι δεν αντικαθιστά την ιατρική παρακολούθηση.

3. Ποιες συμβουλές θα δοθούν για τη μελλοντική αντιυπερτασική αγωγή και την πρόληψη υποτροπής;

Read the worked answer

Η ασθενής δεν πρέπει να ξαναπάρει ραμιπρίλη ή άλλον αναστολέα ACE. Ενημερώνεται ότι η αντίδραση μπορεί να επανέλθει και να είναι σοβαρότερη. Φέρει κάρτα ή σημείωση αλλεργίας και αναφέρει το περιστατικό σε κάθε επαγγελματία υγείας. Η αλλαγή αντιυπερτασικής αγωγής γίνεται από τον ιατρό· μπορεί να εξεταστεί ανταγωνιστής υποδοχέων αγγειοτενσίνης II, αλλά με προσοχή λόγω πιθανής διασταυρούμενης αντίδρασης και στενή παρακολούθηση. Δεν συνιστάται αυτοθεραπεία. Η ιβουπροφαίνη χρησιμοποιείται με φειδώ, επειδή μπορεί να επιδεινώσει κνίδωση και αρτηριακή πίεση. Η ασθενής ενημερώνεται για σημεία επείγουσας ανάγκης: οίδημα γλώσσας, δυσκολία αναπνοής, βράγχος φωνής, δυσκολία κατάποσης. Σε τέτοια συμπτώματα καλεί άμεσα υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης. Προγραμματίζεται επανέλεγχος πίεσης και νεφρικής λειτουργίας με τον ιατρό.