వ్యాసం, లేఖ, నివేదిక రచన (Composition)
వ్యాసం, లేఖ, నివేదిక రచన (Composition) పరిచయం
ఈ విభాగం నిర్మాణాత్మక రచనను పరీక్షిస్తుంది: వ్యాసం, లేఖ, నివేదిక. భావ స్పష్టత, నిర్మాణం, భాష, సందర్భోచిత శైలి, క్రమబద్ధత ముఖ్యం. ప్రశ్నలో అడిగిన రూపాన్ని (అధికారిక లేఖ/వ్యక్తిగత లేఖ/వ్యాసం/నివేదిక) గుర్తించడం మొదటి అడుగు.
ముఖ్య నియమాలు
- వ్యాసం: ప్రవేశిక (సమస్య/నిర్వచనం), ప్రధాన భాగం (2-3 పేరాలు: కారణాలు, ప్రయోజనాలు, సమస్యలు, పరిష్కారాలు), ముగింపు (సారాంశం/ఆశయం). ప్రతి పేరాలో ఒక ప్రధాన భావం.
- లేఖ: స్థలం, తేదీ, గ్రహీత చిరునామా, సంబోధన, విషయం, ముఖ్య భాగం, ముగింపు, సంతకం. అధికారిక లేఖలో సంబోధన “మహాశయా/మేడమ్”, ముగింపు “భవదీయుడు/ఇట్లు”; వ్యక్తిగత లేఖలో సంబంధానికి తగిన సంబోధన.
- నివేదిక: శీర్షిక, తేదీ-స్థలం, సంఘటన/విషయం, కారణాలు, పరిణామాలు, తీసుకున్న చర్యలు, ముగింపు. వాస్తవ శైలి, “నేను” కంటే “సంఘటన జరిగింది” వంటి నిర్వచన శైలి.
- భాష: ఒకే కాలం, ఒకే శైలి; సూక్తులు/ఉదాహరణలు తగినంత మాత్రమే.
- పదపరిమితి, ప్రశ్నలోని అంశాలను ముందుగా జాబితా చేసి, ఆ జాబితా క్రమంలో రాయండి.
పని చేసిన ఉదాహరణ
ప్రశ్న: “రహదారి మరమ్మతుల గురించి సంపాదకుడికి లేఖ రాయండి.” నిర్మాణం: (1) స్థలం-తేదీ; (2) సంపాదకుడి చిరునామా; (3) “మహాశయా,”; (4) విషయం: “రహదారి మరమ్మతుల మనవి”; (5) ముఖ్య భాగం: గుంతల వల్ల ప్రమాదాలు, రాకపోకల ఇబ్బంది, తక్షణ చర్య అవసరం; (6) ముగింపు: “ఇట్లు, భవదీయుడు”; (7) సంతకం. కారణం: లేఖలోని ప్రతి అంశానికి ప్రత్యేక మార్కు ఉంటుంది; ఒక అంశం మరచినా మార్కు పోతుంది.
మార్కులు కోల్పోయే పొరపాట్లు
- తేదీ, విషయం, సంబోధన మరచిపోవడం.
- లేఖలో వ్యాస శైలిలో పొడవుగా రాయడం.
- నివేదికకు శీర్షిక ఇవ్వకపోవడం.
- అధికారిక లేఖలో అనధికారిక పదాలు వాడడం.
- ప్రశ్నలోని అన్ని అంశాలను చివరి నిమిషంలో జోడించడం.