سازههای فولادی
این حوزه رفتار اعضای کششی و فشاری، اتصالات پیچ و جوش و کمانش اعضای فولادی را میآزماید و مبنای آن مبحث ۱۰ مقررات ملی است.
قواعد کلیدی
- عضو کششی به کنترل تسلیم مقطع ناخالص، گسیختگی مقطع خالص و بلوک برشی نیاز دارد.
- عضو فشاری به کمانش خمشی، پیچشی و پیچشی-خمشی حساس است؛ ضریب طول مؤثر K تعیینکننده است.
- اتصال پیچی باید فاصلههای حداقل و حداکثر، فاصله از لبه و ظرفیت برشی/کندهشدگی را رعایت کند.
- جوش باید با نقشه و رویه تأییدشده اجرا شود؛ جوش ناقص، سطح مقطع مؤثر را کاهش میدهد.
مثال حلشده
ستونی با E=۲۰۰ گیگاپاسکال، I=۲۰۰۰ سانتیمتر به توان ۴ و طول ۴ متر و K=۱. ابتدا I را به متر تبدیل میکنیم: ۲×۱۰⁻⁵ m⁴. بار کمانش اویلر: Pcr=π²EI/(KL)²=۹٫۸۷×۲×۱۰¹¹×۲×۱۰⁻⁵/۱۶≈۲۴۶۷ کیلونیوتن. این مقدار ظرفیت ایدهآل است و باید با ضریب کاهش مقاومت و کنترل لاغری همراه شود. اگر K=۲ باشد، ظرفیت به یکچهارم کاهش مییابد؛ بنابراین تکیهگاهها را دقیق مدل کنید.
دامهای نمرهبر
اشتباه گرفتن طول واقعی با طول مؤثر، نادیده گرفتن کمانش پیچشی در مقاطع ناودانی و فراموش کردن کنترل کندهشدگی پیچ از خطاهای رایج است. جوشهای ظاهری بدون بازرسی، در آزمون نظارت پذیرفته نیست. فاصله پیچ از لبه را با فاصله مرکز به مرکز اشتباه نگیرید.