Modul Motivasi 'Tenaga Alam Semesta' di Sekolah
Puan Rohana, guru bimbingan dan kaunseling di sebuah sekolah menengah, membeli modul 'Motivasi Diri Cemerlang' daripada seorang vendor untuk program 40 pelajar Tingkatan 5. Modul itu mengajar pelajar menulis sepuluh hasrat, kemudian setiap pagi selama lima minit menutup mata dan 'menghantar getaran tenaga ke alam semesta' sambil mengulang afirmasi. Menurut modul, 'alam semesta akan mengatur' hasrat itu dan pelajar 'tidak perlu meminta kepada mana-mana tuhan' kerana 'tenaga positif sudah cukup'. Selepas tiga minggu, beberapa pelajar berhenti berdoa selepas solat dan memberitahu ibu bapa bahawa doa tidak lagi perlu. Seorang bapa membawa isu ini kepada pengetua dan menuntut modul dihentikan serta-merta, manakala Puan Rohana berpendapat ia hanyalah teknik motivasi dan bukan ajaran agama. Pengetua meminta pandangan anda sebagai guru Tasawwur Islam: bolehkah modul ini diteruskan dengan pindaan, dan apakah langkah yang perlu diambil terhadap pelajar yang sudah terpengaruh?
1. Kenal pasti dan analisis elemen dalam modul yang bercanggah dengan akidah Islam. Nyatakan jenis syirik atau khurafat yang terlibat beserta hujahnya.
Read the worked answer
Elemen yang bercanggah
| Elemen modul | Masalah akidah |
|---|---|
| 'Menghantar getaran tenaga ke alam semesta' | Menisbahkan kuasa mendengar dan mentadbir hajat kepada alam semesta - syirik dalam rububiyyah, kerana Pencipta dan Pentadbir ialah Allah |
| 'Alam semesta akan mengatur' | Menafikan sifat Allah yang Maha Mendengar lagi Maha Menentukan |
| 'Tidak perlu meminta kepada mana-mana tuhan' | Menolak doa sebagai ibadah - menafikan tauhid uluhiyyah |
Mengapa ia bukan sekadar teknik motivasi
Teknik motivasi yang sah menumpukan pada usaha, tabiat dan cara berfikir - semuanya dalam kawalan manusia. Modul ini melangkau sempadan itu: ia menetapkan entiti ghaib iaitu 'tenaga alam' sebagai pemberi kesan. Itulah takrif khurafat. Dalam Islam, keyakinan bahawa sesuatu selain Allah memberi manfaat atau mudarat secara hakiki adalah syirik, walaupun pelakunya tidak menyembah berhala dan tidak menyedari implikasi penuh perbuatannya.
Bahagian yang boleh dikekalkan
Menulis hasrat dan disiplin pagi sebagai latihan psikologi - iaitu mengingatkan diri supaya berusaha - boleh dikekalkan jika dibersihkan daripada unsur ghaib dan disambungkan semula kepada doa serta tawakkal. Memisahkan yang netral daripada yang merosakkan akidah ialah kerja yang mesti dilakukan sebelum sebarang keputusan dibuat.
2. Cadangkan pelan pemulihan untuk pelajar terbabit dan cara memperbaiki modul supaya kekal bermanfaat. Jelaskan mengapa tindakan itu tidak termasuk tasybih atau kompromi akidah.
Read the worked answer
Pelan pemulihan
- Hentikan modul serta-merta untuk semua pelajar, bukan hanya yang terpengaruh - mencegah penyebaran termasuk sadd al-dhariah.
- Bertenang, bukan menghentam. Jemput pelajar dalam sesi kecil. Jangan mengisytiharkan mereka murtad atau sesat kerana itu menutup pintu dialog dan melanggar adab da'wah.
- Bina semula konsep. Terangkan perbezaan antara tawakkal (usaha, doa, redha) dengan pasif atau menyerahkan segalanya kepada 'tenaga'. Gunakan analogi petani: membajak, menyiram, berdoa, kemudian bertawakkal.
- Libatkan ibu bapa secara terbuka - tunjukkan modul asal, terangkan elemen yang dibuang, dan minta maklum balas.
Mengapa ini bukan kompromi
Tiada satu pun bahagian yang mengandungi i'tiqad salah dikekalkan. Yang dikekalkan hanyalah struktur tingkah laku seperti menulis sasaran dan disiplin pagi, yang netral dari sudut akidah. Ini selari dengan kaedah mengekalkan yang halal dan membuang yang haram - bukan tasybih, iaitu menyerupakan Islam dengan kepercayaan lain, dan bukan juga menolak seluruh ilmu psikologi secara melulu.
Pindaan modul
Gantikan rujukan 'alam semesta' dengan doa kepada Allah, tambah slot muhasabah, dan pastikan vendor menandatangani perakuan kandungan. Jika modul melibatkan unsur luar yang berulang, rujuk pihak berkuasa agama negeri sebelum menggunakannya semula.