Tshekatsheko ya Puo le Popego ya Setswana mo Temaneng
Domene eno e leka go sekaseka puo mo temaneng: tumelano ya sediri le lediri, dikarolo tsa maina, nako, mafoko a a kopanyang, matshwao a puo, puo e e tlhamaletseng le e e tsweledisang, maele le diane. Ga se go ithuta melao fela; o tshwanetse go e dirisa mo mokwalong.
Melao ya motheo
- Tumelano: lediri le tshwanetse go tsamaisana le leina ka karolo ya leina (noun class). Sekai: bana (class 2) ba tsamaya; dikgomo (class 10) di fula.
- Nako: dirisa nako e e maleba; se fetole nako fa o sa tlhokege. Ke tsamaya (present), ke tsamaile (past), ke tla tsamaya (future).
- Matshwao a puo a fetola bokao; tlhokomela khutlo, phegelo le matshwao a potso.
- Puo e e tlhamaletseng (direct speech) e fetolwa go nna puo e e tsweledisang (reported speech) ka go fetola maemedi le nako.
- Maele le diane: se tsaya bokao ka mafoko fela; batla bokao jwa setso.
- Bona gore lefoko le dirisitswe jang mo temaneng, e seng kwa ntle ga yone.
Sekai se se dirilweng
Polelo e e fositseng: Bana bo tsamaya. Karabo: Bana ba tsamaya. Tlhaloso: 'bana' ke leina la class 2, mme sediri se dirisa selotlolo sa class 2 e leng 'ba-'. 'Bo-' ke sa karolo e nngwe ya maina, ka jalo ga se a tsamaisana. Go bona karolo ya leina go thusa go kgetha tumelano e e siameng.
Dikgwetlho tse di ja maduo
Go tlhokomologa tumelano; go fetola nako mo polelong e le nngwe; go dirisa matshwao a a sa siamang; go tsaya maele ka bokao jwa mafoko; go fetola puo e e tlhamaletseng ntle le go fetola maemedi.