Tohi fakamatala sikolasipi: sīpinga pau mo e kupu 'oku 'ikai ke 'aonga
Kuo fiema'u ha tohi fakamatala 'e 200 kupu ki ha sikolasipi 'o e 'apiako. 'Oku fiema'u ke ne fakamatala ki he'ene ako mo e tokoni ki he kolo. 'Oku 'i ai ha fakamatala 'e 3: ko e tokotaha 'oku ne tokoni 'i he Sāpate; ko e tokotaha 'oku ne ako 'a e lea faka-Tonga; ko e tokotaha 'oku ne tauhi 'a e fale. 'Oku 'i ai ha kupu 'oku pehē: 'Oku ou sai'ia 'a e tokoni.' Kuo pau ke ne fakamatala'i ha ngaahi sīpinga pau. 'Oku 'i ai ha taimi 'e 200 kupu. 'Oku 'i ai ha faiako 'oku ne tala 'oku fu'u lahi 'a e fakamatala ki he Sāpate. 'Oku 'i ai ha tokoni 'e 2 ki he kolo: ko e fakamatala ki he ako 'o e fanau.
1. Fili ha sīpinga 'e 2 mei he fakamatala 'e 3. Fakamatala'i pe ko e hā 'oku mālohi ai.
Read the worked answer
Fili: 1) 'Oku ne ako 'a e lea faka-Tonga; 2) 'Oku ne tauhi 'a e fale.
'Uhinga:
- Ko e ako 'o e lea faka-Tonga 'oku ne faka'ilonga 'a e tokoni ki he kolo mo e ako, pea 'oku lava ke ne 'oatu ha sīpinga pau (hangē ko e tokoni ki he fanau 'e 6).
- Ko e tauhi 'o e fale 'oku ne faka'ilonga 'a e fatongia mo e tu'unga 'i he fāmili, 'a ia 'oku mahu'inga ki he sikolasipi.
- 'Oku 'ikai ke fili 'a e Sāpate koe'uhi 'oku tala 'e he faiako 'oku fu'u lahi ia, pea 'oku 'ikai ke 'aonga ke fakamoleki 'a e kupu 'e 200 ki he me'a 'e taha.
2. Liliu 'a e kupu 'Oku ou sai'ia 'a e tokoni' ke hoko ko ha sīpinga pau. Fakamatala'i.
Read the worked answer
Liliu: 'I he ta'u kuo 'osi, na'a ku tokoni ki he fanau 'e 6 'i he ako 'o e lea faka-Tonga 'i he houa 'e 2 'i he uike kotoa.'
'Uhinga:
- 'Oku ne 'oatu ha fika (6, 2), taimi (uike kotoa), mo e kakai (fanau).
- 'Oku ne fakamo'oni 'a e tokoni, 'o 'ikai ke ne tala pe 'oku sai'ia.
- 'Oku ne faka'ilonga 'a e fatongia mo e tu'unga, 'a ia 'oku fiema'u 'e he sikolasipi.
3. Ko e hā 'a e me'a 'e tipi? Fakamatala'i 'a e fili.
Read the worked answer
Tipi: 'Oku tipi 'a e fakamatala lōloa ki he Sāpate.
'Uhinga:
- 'Oku tala 'e he faiako 'oku fu'u lahi 'a e fakamatala ki he Sāpate, pea 'oku 'i ai 'a e kupu 'e 200.
- 'Oku fiema'u 'a e kupu ki he sīpinga pau 'o e ako mo e tokoni ki he kolo.
- Kapau 'e tipi 'a e Sāpate, 'e lava ke ne tuku 'a e kupu ki he ngaahi sīpinga 'e 2 mo e ola pau, 'a ia 'oku mālohi ange ki he sikolasipi.