Diversen: vaardigheden, ethiek en examentactiek
Wat je moet beheersen
Het domein Diversen toetst brede juridische vaardigheden en beroepsethiek. Je moet een casus kunnen analyseren, feiten scheiden van rechtsvragen, en een beargumenteerd advies schrijven. Ook integer handelen, vertrouwelijkheid, belangenverstrengeling en de omgang met cliëntgegevens horen hierbij, evenals de rol van de jurist binnen de organisatie en de grenzen van het beroepsgeheim. Kennis van de bronhiërarchie en van de wijze waarop je wetgeving, rechtspraak en literatuur opzoekt, is onmisbaar. Tenslotte worden algemene vaardigheden getoetst: rekenen met termijnen, parafraseren, en het herkennen van drogredenen in een betoog.
Valkuilen in vragen
Vragen lokken vaak een te snel inhoudelijk antwoord uit, terwijl eerst een processtap wordt gevraagd. Let op de vraagstelling: wordt om een advies, een beslissing of een opsomming gevraagd? Een andere val is het verwarren van vertrouwelijkheid met geheimhoudingsplicht, of het aannemen dat een cliënt altijd volledige openheid moet geven. Bij ethische dilemma's is het antwoord zelden zwart-wit; benoem de belangen en de toetsbare norm.
Vuistregel en voorbeeld
Vuistregel: lees de vraag twee keer, markeer het gevraagde product, en bouw je antwoord op met een korte conclusie vooraf, gevolgd door onderbouwing. Voorbeeld: een cliënt vraagt of je zijn zaak wilt behandelen terwijl je eerder de wederpartij bijstond. Het juiste antwoord benoemt de tegenstrijdigheid van belangen, de vertrouwelijkheid van eerdere informatie en de conclusie dat je de opdracht moet weigeren of eerst toestemming van beide partijen moet verkrijgen.