Poetry (Padyam) - పద్యం
పరిచయం
పద్య విభాగం పద్య భావం, పదచ్ఛేదం, అన్వయం, ఛందస్సు, యతి-ప్రాస, అలంకారాలు, రసాన్ని పరీక్షిస్తుంది. పద్యాన్ని అర్థం చేసుకోకుండా అలంకారం పేరు రాయడం సరిపోదు.
ముఖ్య నియమాలు
- మొదట పదచ్ఛేదం చేసి, తర్వాత అన్వయం రాయండి.
- ఛందస్సును గుర్తించేందుకు గణాలు, అక్షరాల సంఖ్య, యతి స్థానం చూడండి.
- ప్రాస అంటే ద్వితీయాక్షర మైత్రి; యతి అంటే నిర్దిష్ట స్థానంలో విరామం.
- ఉపమా, రూపకం, శ్లేష, అతిశయోక్తి మొదలైన అలంకారాలను లక్షణంతో సహా వివరించండి.
- భావం, భావావేశం, రసానుభూతిని పద్య వాక్యాల ఆధారంగా రాయండి.
నమూనా
పంక్తి: ‘ముఖము చంద్రుడు’. తార్కికం: ఇక్కడ ముఖాన్ని చంద్రుడుగా నేరుగా చెప్పారు; ఉపమాన-ఉపమేయాలకు భేదం లేకుండా ఒకటిగా చెప్పడం రూపకాలంకారం. ‘ముఖము చంద్రుని వలె’ అంటే ఉపమాలంకారం. అలాగే శ్లేషలో ఒకే పదానికి రెండర్థాలు సందర్భానుసారం పొందుతాయి; యమకంలో ఒకే పదం పునరావృతమై భిన్నార్థాలు ఇస్తుంది.
మార్కులు పోగొట్టే పొరపాట్లు
- అలంకారం పేరు మాత్రమే రాయడం, లక్షణం వివరించకపోవడం.
- ఉపమా-రూపకాలను కలపడం.
- ఛందస్సు పేరు తప్పుగా రాయడం; యతి-ప్రాసను విస్మరించడం.
- పద్య భావాన్ని వ్యాఖ్యానించకుండా అనువాదం మాత్రమే రాయడం.