First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.
Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.
Question 1Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ SSC ਪੰਜਾਬੀ (ਪਹਿਲੀ ਭਾਸ਼ਾ) ਦੇ ਗਦ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ 'ਵਾਰਤਕ' ਸ਼ਬਦ ਕਿਸ ਵੰਨਗੀ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
- ਕਵਿਤਾ ਵੰਨਗੀ
- ਗਦ ਵੰਨਗੀ Correct answer.
- ਗੀਤ ਵੰਨਗੀ
- ਨਾਟਕ ਵੰਨਗੀ
Explanation
'ਵਾਰਤਕ' ਸ਼ਬਦ 'ਵਾਰਤਾ' ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਿਆਨ। ਇਹ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਉਹ ਵੰਨਗੀ ਹੈ ਜੋ ਗਦ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਲੇਖ, ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਨਿਬੰਧ। ਕਵਿਤਾ, ਗੀਤ ਤੇ ਨਾਟਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਬਣਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
Question 2Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ 'ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ' ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ?
- ਲੇਖਕ ਦਾ ਜੀਵਨ ਪਰਿਚੈ
- ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਸਮੱਗਰੀ Correct answer.
- ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
- ਵਾਕਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ
Explanation
ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ ਉਹ ਸਮੱਗਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਲੇਖਕ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਘਟਨਾਵਾਂ, ਵਿਚਾਰ ਜਾਂ ਪਾਤਰ। ਇਹ ਰਚਨਾ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਧੁਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੁਆਲੇ ਬਾਕੀ ਸਭ ਕੁਝ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਬਾਹਰੀ ਰੂਪ ਜਿਵੇਂ ਲੰਬਾਈ ਜਾਂ ਪੰਨੇ ਇਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ।
Question 3Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਕਿਸੇ ਗਦ-ਪਾਠ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਲੱਭਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਤਰੀਕਾ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
- ਸਿਰਫ਼ ਆਖ਼ਰੀ ਸਤਰ ਪੜ੍ਹਨਾ
- ਸਿਰਫ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਵੇਖਣਾ
- ਸਾਰੇ ਪੈਰਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰ ਜੋੜਨਾ Correct answer.
- ਸਿਰਫ਼ ਪਹਿਲਾ ਪੈਰਾ ਪੜ੍ਹਨਾ
Explanation
ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਪੂਰੇ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਪੈਰੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰ ਲੈ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਲੇਖ ਜਾਂ ਇੱਕ ਸਤਰ ਸਿਰਫ਼ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਪੂਰਾ ਅਰਥ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ।
Question 4Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ ਵਿੱਚ 'ਪਾਤਰ-ਚਿੱਤਰਣ' ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਧਨ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਕੇਵਲ ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
- ਕੇਵਲ ਰਚਨਾ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ
- ਪਾਤਰ ਦੇ ਕੰਮ, ਸੰਵਾਦ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰ Correct answer.
- ਕੇਵਲ ਪਾਤਰ ਦਾ ਨਾਂ
Explanation
ਪਾਤਰ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ, ਬੋਲਣ ਦੇ ਢੰਗ, ਸੰਵਾਦਾਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਭਰਦੀ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਇਹਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਠਕ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਮ ਜਾਂ ਸਿਰਲੇਖ ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ।
Question 5Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਕੱਲ੍ਹ ਆਵਾਂਗਾ।"' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਗੁਰਮੁਖੀ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ?
- ਦੁਹਰਾ ਉਧਰਣ ਚਿੰਨ੍ਹ Correct answer.
- ਅਰਧ ਵਿਰਾਮ
- ਅਧੰਕ
- ਪੂਰਨ ਵਿਰਾਮ
Explanation
ਬੋਲੇ ਹੋਏ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਿੱਚ ਦੁਹਰੇ ਉਧਰਣ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ (" ") ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸਿੱਧਾ ਕਥਨ ਨੂੰ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਵਿਰਾਮ ਵਾਕ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਥਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ।
Question 6Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਲੇਖਕ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ' ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ?
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
- ਪਾਠ ਦੀ ਲੰਬਾਈ
- ਵਾਕਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ
- ਲੇਖਕ ਦਾ ਰਵੱਈਆ ਅਤੇ ਸੋਚਣ ਦਾ ਢੰਗ Correct answer.
Explanation
ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖਕ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਪਾਤਰ ਵੱਲ ਕਿਵੇਂ ਵੇਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕੀ ਰਵੱਈਆ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਚਨਾ ਦੀ ਸੁਰ ਅਤੇ ਮੂਲ ਭਾਵ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Question 7Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ ਵਿੱਚ 'ਸੰਕੇਤਕ ਅਰਥ' ਅਤੇ 'ਲੱਛਣਕ ਅਰਥ' ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?
- ਸੰਕੇਤਕ ਸਿੱਧਾ ਅਰਥ ਹੈ, ਲੱਛਣਕ ਲੁਕਵਾਂ ਭਾਵ Correct answer.
- ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਹੀ ਹਨ
- ਲੱਛਣਕ ਸਿੱਧਾ ਅਰਥ ਹੈ, ਸੰਕੇਤਕ ਲੁਕਵਾਂ ਭਾਵ
- ਦੋਵੇਂ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਕਰਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਹਨ
Explanation
ਸੰਕੇਤਕ ਅਰਥ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸਿੱਧਾ, ਸ਼ਬਦੀ ਅਰਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਲੱਛਣਕ ਅਰਥ ਉਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲੁਕਵਾਂ ਭਾਵ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਅਕਸਰ ਲੱਛਣਕ ਅਰਥ ਰਾਹੀਂ ਡੂੰਘਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
Question 8Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਕਿਸੇ ਗਦ-ਪਾਠ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਪਾਠ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਨਾ Correct answer.
- ਲੇਖਕ ਦਾ ਪਤਾ ਦੱਸਣਾ
- ਵਾਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੱਸਣਾ
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਗਿਣਨਾ
Explanation
ਸਿਰਲੇਖ ਪਾਠ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਸੰਕੇਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੰਗਾ ਸਿਰਲੇਖ ਪੂਰੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੈ।
Question 9Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ 'ਸੰਵਾਦ' ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਲਾਭ ਕੀ ਹੈ?
- ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਛੰਦ ਬਣਾਉਣਾ
- ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣਾ
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਕਰਨਾ Correct answer.
- ਲੇਖਕ ਦਾ ਨਾਮ ਲੁਕਾਉਣਾ
Explanation
ਸੰਵਾਦ ਰਾਹੀਂ ਪਾਤਰ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਸੁਭਾਅ ਸਿੱਧਾ ਉਭਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਅਤੇ ਨਾਟਕੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
Question 10Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਪੰਜਾਬੀ ਗਦ ਵਿੱਚ 'ਨਿਬੰਧ' ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਛਾਣ ਕੀ ਹੈ?
- ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸੰਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
- ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
- ਇਹ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਲੇਖਕ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ Correct answer.
- ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ
Explanation
ਨਿਬੰਧ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਤਰਕ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਦ ਦੀ ਵਿਚਾਰ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੰਨਗੀ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਅਤੇ ਛੰਦ ਇਸ ਦੇ ਲਾਜ਼ਮੀ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ।
Question 11Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਵਾਕ-ਸ਼ੈਲੀ' ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ?
- ਲੇਖਕ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਸੁਰ Correct answer.
- ਰਚਨਾ ਦੀ ਛਪਾਈ ਦਾ ਸਾਲ
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ
- ਪਾਠ ਦੇ ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
Explanation
ਵਾਕ-ਸ਼ੈਲੀ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖਕ ਵਾਕ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਲੰਬੇ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਵਾਕ ਵਰਤਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਸੁਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਚਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Question 12Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਕਿਸੇ ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਸੰਦੇਸ਼' ਕਿਵੇਂ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
- ਸਿਰਫ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਤੋਂ
- ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸਿੱਟੇ ਤੋਂ Correct answer.
- ਸਿਰਫ਼ ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ
- ਸਿਰਫ਼ ਲੇਖਕ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ
Explanation
ਸੰਦੇਸ਼ ਉਹ ਸਿੱਖਿਆ ਜਾਂ ਵਿਚਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਹਾਲ ਤੋਂ ਉਭਰਦਾ ਹੈ। ਪਾਠਕ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਭਾਵ ਤੋਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Question 13Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਤੁਰ ਪਰ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਗਰਮ ਸੀ।' - ਇਹ ਵਾਕ ਪਾਤਰ ਬਾਰੇ ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ?
- ਪਾਤਰ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਪਤਾ
- ਪਾਤਰ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਮਰ
- ਪਾਤਰ ਦੇ ਦੋ ਵਿਰੋਧੀ ਗੁਣ Correct answer.
- ਪਾਤਰ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਰੰਗ-ਰੂਪ
Explanation
ਵਾਕ ਵਿੱਚ 'ਚਤੁਰ' ਅਤੇ 'ਗਰਮ ਸੁਭਾਅ' ਦੋ ਉਲਟ ਗੁਣ ਇਕੱਠੇ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਾਤਰ ਬਹੁਪੱਖੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਚਿੱਤਰਣ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਸਪਾਟ ਤੇ ਅਸਲੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
Question 14Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ ਵਿੱਚ 'ਉਪਮਾ ਅਲੰਕਾਰ' ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ?
- ਸਿਰਲੇਖ ਲਿਖਣਾ
- ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸਣਾ Correct answer.
- ਪਾਤਰ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲਣਾ
- ਵਾਕ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕਰਨਾ
Explanation
ਉਪਮਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ 'ਵਾਂਗ', 'ਜਿਵੇਂ' ਆਦਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਚਿੱਤਰਣ ਸਪਸ਼ਟ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Question 15Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ 'ਸੰਦਰਭ ਤੋਂ ਅਰਥ ਕੱਢਣਾ' ਕੀ ਹੈ?
- ਸਿਰਫ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਪੜ੍ਹਨਾ
- ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਵਾਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਭਾਵ ਸਮਝਣਾ Correct answer.
- ਪੰਨੇ ਗਿਣਨਾ
- ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਵੇਖਣਾ
Explanation
ਸੰਦਰਭ ਤੋਂ ਅਰਥ ਕੱਢਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਵਾਕ ਉਸ ਦਾ ਭਾਵ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਠਕ ਹਰ ਵਾਰ ਕੋਸ਼ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਭੱਜਦਾ।
Question 16Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਰਚਨਾ ਦੇ 'ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਭਾਗ' ਦਾ ਕੰਮ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਅੰਤ ਦੱਸਣਾ
- ਸਿਰਲੇਖ ਮਿਟਾਉਣਾ
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੱਸਣਾ
- ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣਾ Correct answer.
Explanation
ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਭਾਗ ਪਾਠਕ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚ ਕੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
Question 17Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਕਿਸੇ ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਵਿਰੋਧਾਭਾਸ' (ਵਿਰੋਧੀ ਤੱਤ) ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ?
- ਪਾਠ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕਰਦਾ ਹੈ
- ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ ਭਾਵ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਦਾ ਹੈ Correct answer.
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ
- ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਇਕਸਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ
Explanation
ਵਿਰੋਧੀ ਤੱਤ ਦੋ ਉਲਟ ਵਿਚਾਰਾਂ ਜਾਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਪਾਠਕ ਦੀ ਸੋਚ ਉਕਸਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਵ ਡੂੰਘਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Question 18Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਈ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਚੁੱਪ ਸਮਝ ਆ ਗਈ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਕੀ ਦਰਸਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ
- ਪਾਤਰ ਬੋਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ
- ਚੁੱਪ ਵੀ ਗੱਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੋਲਦੀ ਹੈ Correct answer.
- ਗੱਲ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਚੁੱਪ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ
Explanation
ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਈ ਪਰ ਚੁੱਪ ਦਾ ਭਾਵ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਚੁੱਪ ਵੀ ਸੰਚਾਰ ਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਾਧਨ ਹੈ।
Question 19Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਪਾਤਰ ਦਾ ਵਿਕਾਸ' ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
- ਸਿਰਫ਼ ਪਾਤਰ ਦੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਤੋਂ
- ਸਿਰਫ਼ ਪਾਤਰ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ
- ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ ਸੋਚ ਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਆਏ ਬਦਲਾਅ ਤੋਂ Correct answer.
- ਪਾਤਰ ਦੇ ਨਾਮ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਤੋਂ
Explanation
ਪਾਤਰ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਵਿਵਹਾਰ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਾਲ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਜਾਂ ਕੰਮ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਵਿਕਾਸ ਹੋਇਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Question 20Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਲੇਖਕ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਗਦ-ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਅੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਸਮਾਜਿਕ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ Correct answer.
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣਾ
- ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਹਸਾਉਣਾ
- ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕਰਨਾ
Explanation
ਵਿਅੰਗ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਉਲਟੇ ਜਾਂ ਤਿੱਖੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਬੁਰਾਈਆਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਸਿਰਫ਼ ਹਾਸਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸੁਧਾਰ ਲਈ ਸੋਚ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੈ।
Question 21Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੀ ਡੂੰਘਾਈ ਸੀ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਅਲੰਕਾਰ ਹੈ?
- ਰੂਪਕ
- ਸ਼ਲੇਸ਼
- ਉਪਮਾ Correct answer.
- ਅਨੁਪ੍ਰਾਸ
Explanation
ਇੱਥੇ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ 'ਵਰਗੀ' ਸ਼ਬਦ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਉਪਮਾ ਦਾ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਰੂਪਕ ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾ-ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Question 22Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਦੀ 'ਸਮੀਖਿਆ' ਕਰਦਿਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
- ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਦੇਣਾ
- ਲੇਖਕ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੇਰਵੇ ਲਿਖਣਾ
- ਸਿਰਫ਼ ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਿਖਣਾ
- ਪਾਠ ਦਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਕੇ ਮੁੱਖ ਭਾਵ ਸਮਝਣਾ Correct answer.
Explanation
ਸਮੀਖਿਆ ਦੀ ਨੀਂਹ ਪਾਠ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਦੀ ਸਮਝ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦਿੱਤੀ ਰਾਏ ਅਧਾਰਹੀਣ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
Question 23Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ ਵਿੱਚ 'ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ' ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
- ਇਸ ਨਾਲ ਅਰਥ ਸਪਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ Correct answer.
- ਇਸ ਨਾਲ ਸਿਰਲੇਖ ਬਦਲਦਾ ਹੈ
- ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਤਰ ਵਧਦੇ ਹਨ
- ਇਸ ਨਾਲ ਰਚਨਾ ਲੰਬੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ
Explanation
ਸ਼ੁੱਧ ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਨਾਲ ਪਾਠਕ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਸਹੀ ਅਰਥ ਤੁਰੰਤ ਸਮਝ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਲਤ ਜੋੜ ਅਰਥ ਬਦਲ ਕੇ ਭੰਬਲਭੂਸਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
Question 24Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ 'ਟਿੱਪਣੀ' ਅਤੇ 'ਸਿੱਟੇ' ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?
- ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਚੀਜ਼ ਹਨ
- ਦੋਵੇਂ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਕਰਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਹਨ
- ਟਿੱਪਣੀ ਘਟਨਾ ਹੈ, ਸਿੱਟਾ ਰਾਏ
- ਟਿੱਪਣੀ ਲੇਖਕ ਦੀ ਰਾਏ ਹੈ, ਸਿੱਟਾ ਘਟਨਾ ਦਾ ਨਤੀਜਾ Correct answer.
Explanation
ਟਿੱਪਣੀ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਜਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਿੱਟਾ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਰਚਨਾ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਪੱਧਰ ਹਨ।
Question 25Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਜਿਉਂ-ਜਿਉਂ ਪਾਣੀ ਵਧਦਾ ਗਿਆ, ਤਿਉਂ-ਤਿਉਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਘਟਦੀ ਗਈ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਦਾ ਭਾਵ ਕੀ ਹੈ?
- ਪਾਣੀ ਵਧਣ ਨਾਲ ਲੋਕ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ Correct answer.
- ਪਾਣੀ ਵਧਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਵਧਿਆ
- ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਦੋਵੇਂ ਘਟੇ
- ਪਾਣੀ ਘਟਣ ਨਾਲ ਲੋਕ ਉਦਾਸ ਹੋਏ
Explanation
ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਾਣੀ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਘਟਦੀ ਗਈ, ਭਾਵ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵਧਿਆ। ਇਹ ਉਲਟ-ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੂਜਾ ਘਟਦਾ ਹੈ।
Question 26Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ' ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਤਰੀਕਾ ਕੀ ਹੈ?
- ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਲੰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਨਾ
- ਸਿਰਫ਼ ਪਹਿਲੇ ਅਨੁਚੇਦ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਨਾ
- ਪਾਠ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਵਾਕ ਨੂੰ ਚੁਣਨਾ
- ਪਾਠ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਨੁਚੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਹਰਾਏ ਜਾਂਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ Correct answer.
Explanation
ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਉਹ ਵਿਚਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੁਆਲੇ ਪਾਠ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਭਾਗ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਦੁਹਰਾਉ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਵਾਕ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਜਾਂ ਅਲੰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਭਾਵ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੀ।
Question 27Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਪਿੰਡ ਦੀ ਧਰਤੀ ਮੈਨੂੰ ਮਾਂ ਵਾਂਗ ਬੁਲਾਉਂਦੀ ਸੀ।' - ਇਸ ਗਦ-ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਰਹੀ ਭਾਵਨਾ ਕਿਹੜੀ ਹੈ?
- ਧਰਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਅਣਭੋਲ ਨਫ਼ਰਤ
- ਸ਼ਹਿਰ ਪ੍ਰਤੀ ਡਰ
- ਮਾਤ-ਭੂਮੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ Correct answer.
- ਪਿੰਡ ਛੱਡਣ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ
Explanation
ਧਰਤੀ ਨੂੰ 'ਮਾਂ' ਕਹਿਣਾ ਲੇਖਕ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਲਗਾਅ ਅਤੇ ਮੋਹ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਤ-ਭੂਮੀ ਪ੍ਰਤੀ ਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿਰੋਧੀ ਜਾਂ ਅਸੰਗਤ ਭਾਵ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
Question 28Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਪ੍ਰਤੀਕ' ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- ਕਿਸੇ ਠੋਸ ਵਸਤੂ ਰਾਹੀਂ ਡੂੰਘੇ ਭਾਵ ਜਾਂ ਵਿਚਾਰ ਦੱਸਣਾ Correct answer.
- ਵਿਆਕਰਨ ਦੋਸ਼ ਲੁਕਾਉਣਾ
- ਪਾਠ ਨੂੰ ਲੰਬਾ ਕਰਨਾ
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣਾ
Explanation
ਪ੍ਰਤੀਕ ਇੱਕ ਵਸਤੂ, ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦੀ ਅਰਥ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਕੋਈ ਭਾਵ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਠ ਦਾ ਅਰਥ-ਪਰਤ ਮੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਲੰਬਾਈ।
Question 29Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਹ ਮੁਸਕਰਾਇਆ, ਪਰ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਸੀ।' - ਇਸ ਗਦ-ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ?
- ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਰੂਪ
- ਬਾਹਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦੁੱਖ ਦਾ ਮੇਲ Correct answer.
- ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰਕ ਥਕਾਵਟ
- ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਪਰਵਾਹੀ
Explanation
ਮੁਸਕਾਨ ਬਾਹਰੀ ਰੂਪ ਨੂੰ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਨਮੀ ਅੰਦਰਲੀ ਪੀੜ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣਾ ਪਾਤਰ ਦੀ ਦੁਵਿਧਾ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Question 30Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਦੇ 'ਸਿੱਟੇ' ਅਤੇ 'ਸੰਖੇਪ' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਫ਼ਰਕ ਕੀ ਹੈ?
- ਸਿੱਟਾ ਭਾਵ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ ਨਤੀਜਾ ਹੈ, ਸੰਖੇਪ ਪਾਠ ਦਾ ਛੋਟਾ ਰੂਪ Correct answer.
- ਦੋਵੇਂ ਬਿਲਕੁਲ ਇੱਕੋ ਚੀਜ਼ ਹਨ
- ਸਿੱਟਾ ਕੇਵਲ ਅੰਕੜੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਸੰਖੇਪ ਕੇਵਲ ਤਾਰੀਖ਼
- ਸਿੱਟਾ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ, ਸੰਖੇਪ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ
Explanation
ਸੰਖੇਪ ਪਾਠ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕਰਕੇ ਦੁਹਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸਿੱਟਾ ਉਸ ਸਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਜਾਂ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਵੱਖਰੇ ਕਾਰਜ ਹਨ।
Question 31Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ 'ਪਾਤਰ-ਚਿਤਰਣ' ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਧਨ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਕੇਵਲ ਪਾਠ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ
- ਸਿਰਫ਼ ਪੰਨਾ ਸੰਖਿਆ
- ਸਿਰਫ਼ ਲੇਖਕ ਦਾ ਨਾਮ
- ਪਾਤਰ ਦੇ ਬੋਲ, ਕਰਮ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ Correct answer.
Explanation
ਪਾਤਰ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਉਸ ਦੇ ਸੰਵਾਦ, ਕੰਮਾਂ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਤੋਂ ਉੱਭਰਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਠਕ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Question 32Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਗਰੀਬੀ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਹੌਸਲਾ ਨਹੀਂ ਤੋੜਿਆ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਗੁਣ ਉਭਰਦਾ ਹੈ?
- ਆਲਸ
- ਅਹੰਕਾਰ
- ਬੇਵਫ਼ਾਈ
- ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ Correct answer.
Explanation
ਸਰੀਰਕ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹੌਸਲਾ ਨਾ ਟੁੱਟਣਾ ਪਾਤਰ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਕ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਢਾਂਚਾ ਇਸੇ ਗੁਣ ਨੂੰ ਉਭਾਰਦਾ ਹੈ।
Question 33Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਪ੍ਰਸੰਗ' (context) ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
- ਪਾਠ ਦੇ ਪੰਨੇ ਗਿਣਨ ਲਈ
- ਸਿਰਫ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਲਈ
- ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਗਿਣਨ ਲਈ
- ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਸਹੀ ਅਰਥ ਪ੍ਰਸੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਦਾ ਹੈ Correct answer.
Explanation
ਇੱਕੋ ਸ਼ਬਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰਾ ਭਾਵ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਵਾਕ ਅਰਥ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸੰਗ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਰਥ ਕੱਢਣਾ ਗਲਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
Question 34Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਸ ਨੇ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ ਹੀ ਠੀਕ ਸਮਝਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਗੱਲ ਹੋਰ ਵਿਗੜ ਸਕਦੀ ਸੀ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਚੁੱਪ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?
- ਡਰ ਕਾਰਨ ਭੱਜਣਾ
- ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੰਜਮ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ Correct answer.
- ਬੇਰੁਖ਼ੀ ਦਿਖਾਉਣਾ
- ਗੱਲ ਸਮਝ ਨਾ ਆਉਣਾ
Explanation
ਵਾਕ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੁੱਪ ਬੋਲਣ ਨਾਲੋਂ ਸਥਿਤੀ ਸੰਭਾਲਣ ਦਾ ਸੁਚੇਤ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸੰਜਮ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾਰੀ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ।
Question 35Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਮੁਹਾਵਰੇ' ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਲਾਭ ਕੀ ਹੈ?
- ਅਰਥ ਨੂੰ ਧੁੰਦਲਾ ਕਰਨਾ
- ਵਿਆਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚਣਾ
- ਵਾਕ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੰਬਾ ਕਰਨਾ
- ਗੱਲ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵੰਤ ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਬਣਾਉਣਾ Correct answer.
Explanation
ਮੁਹਾਵਰਾ ਲੋਕ-ਬੋਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੱਲ ਨੂੰ ਘੱਟ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਰੰਗੀਨ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਠ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਰੰਗ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
Question 36Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਕਿਸੇ ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਦੀ 'ਪੱਖਪਾਤੀ ਆਵਾਜ਼' ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਛਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
- ਇੱਕ ਧਿਰ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਝੁਕਾਅ ਹੋਣਾ Correct answer.
- ਸਾਰੇ ਪਾਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਮੌਕਾ ਦੇਣਾ
- ਕੇਵਲ ਤੱਥਾਂ ਦਾ ਨਿਰਪੱਖ ਬਿਆਨ
- ਪਾਠ ਨੂੰ ਸਵਾਲ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ
Explanation
ਜਦੋਂ ਲੇਖਕ ਇੱਕ ਧਿਰ ਦੇ ਗੁਣ ਵਧਾ-ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਉਭਾਰ ਕੇ ਲਿਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਪੱਖਪਾਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਿਰਪੱਖ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਝੁਕਾਅ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
Question 37Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਪਾਣੀ ਦੀ ਇੱਕ ਬੂੰਦ ਵੀ ਜਦੋਂ ਮਿੱਟੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗੀ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਉਸ ਵੱਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗੇ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਦਾ ਸੰਕੇਤਕ ਭਾਵ ਕੀ ਹੈ?
- ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬੇਰੁਖ਼ੀ
- ਪਾਣੀ ਦੀ ਭਾਰੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਜਬੂਰੀ Correct answer.
- ਬਾਰਿਸ਼ ਦਾ ਆਨੰਦ
- ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ
Explanation
ਇੱਕ ਬੂੰਦ 'ਤੇ ਸਭ ਦਾ ਧਿਆਨ ਜਾਣਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਣੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਮਜਬੂਰ ਸਨ। ਇਹ ਸੰਕੇਤਕ ਅਰਥ ਹੈ, ਸ਼ਬਦੀ ਨਹੀਂ।
Question 38Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਅਨੁਚੇਦ ਵੰਡ' ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਧਾਰ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਹਰ ਅਨੁਚੇਦ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਹੋਣਾ
- ਹਰ ਅਨੁਚੇਦ ਦਾ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਚਾਰ ਹੋਣਾ Correct answer.
- ਹਰ ਅਨੁਚੇਦ ਵਿੱਚ ਅਲੰਕਾਰ ਹੋਣਾ
- ਹਰ ਅਨੁਚੇਦ ਦਾ ਸੰਵਾਦ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣਾ
Explanation
ਅਨੁਚੇਦ ਭਾਵ ਦੀ ਇਕਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵੰਡ ਦਾ ਆਧਾਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਹਿੱਸਾ ਇੱਕ ਵਿਚਾਰ ਪੂਰਾ ਕਰੇ। ਸਮਾਨ ਲੰਬਾਈ ਜਾਂ ਅਲੰਕਾਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ।
Question 39Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਸ ਦੀ ਹਾਸੀ ਕਮਰੇ ਦੀ ਚੁੱਪ ਨੂੰ ਚੀਰ ਗਈ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਅਲੰਕਾਰ ਹੈ?
- ਉਪਮਾ
- ਸ਼ਲੇਸ਼
- ਅਤਿਕਥਨੀ
- ਰੂਪਕ Correct answer.
Explanation
ਇੱਥੇ ਹਾਸੀ ਨੂੰ ਚੀਰਨ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਰੂਪਕ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਦਾ ਗੁਣ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਪਮਾ ਵਿੱਚ 'ਵਾਂਗ' ਜਾਂ 'ਜਿਹਾ' ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ।
Question 40Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਟੋਨ' (ਲਹਿਜਾ) ਬਦਲਣ ਦਾ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ
- ਪਾਠ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
- ਪਾਠਕ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਰਵੱਈਏ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ Correct answer.
- ਪਾਠ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
Explanation
ਲਹਿਜਾ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੱਲ ਗੰਭੀਰ, ਹਾਸੋਹੀਣ, ਵਿਅੰਗਮਈ ਜਾਂ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਲੱਗੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਠਕ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਪ੍ਰਤੀ ਰਵੱਈਆ ਬਦਲਦਾ ਹੈ।
Question 41Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਆਵੇਗਾ, ਪਰ ਕਿਹਾ ਹੋਇਆ ਪੂਰਾ ਨਾ ਕੀਤਾ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ?
- ਬਹਾਦਰੀ
- ਸਪਸ਼ਟਵਾਦਿਤਾ
- ਬੋਲ ਅਤੇ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਹੋਣਾ Correct answer.
- ਪੂਰੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ
Explanation
ਵਾਅਦਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਨਾ ਕਰਨਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਤਰ ਦੇ ਬੋਲ ਤੇ ਕੰਮ ਇੱਕ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਅਸਥਿਰ ਜਾਂ ਘੱਟ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸੁਭਾਅ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੈ।
Question 42Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਦੇ 'ਸਿਰਲੇਖ' ਅਤੇ 'ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ' ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- ਸਿਰਲੇਖ ਭਾਵ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਿਆਖਿਆ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ Correct answer.
- ਸਿਰਲੇਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਾਵ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
- ਸਿਰਲੇਖ ਦਾ ਭਾਵ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ
- ਸਿਰਲੇਖ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
Explanation
ਸਿਰਲੇਖ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਵ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਾਠ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸੰਕੇਤਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪੂਰਾ ਸਾਰ ਨਹੀਂ।
Question 43Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਪੁਰਾਣੀ ਰਸਮ ਹੁਣ ਕੇਵਲ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚੀ ਹੈ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਦਾ ਰਵੱਈਆ ਕੀ ਹੈ?
- ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਨੁਕਸਾਨ 'ਤੇ ਖੇਦ Correct answer.
- ਨਵੇਂ ਰਿਵਾਜਾਂ 'ਤੇ ਮਾਣ
- ਤਸਵੀਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਡਰ
- ਰਸਮਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਉਦਾਸੀਨਤਾ
Explanation
ਰਸਮ ਦਾ ਕੇਵਲ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਜਾਣਾ ਉਸ ਦੇ ਲੋਪ ਹੋਣ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਖੇਦ ਹੈ। ਇਹ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਹੈ।
Question 44Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਵਿਅੰਗ' ਅਤੇ 'ਹਾਸੇ' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਫ਼ਰਕ ਕੀ ਹੈ?
- ਵਿਅੰਗ ਵਿੱਚ ਤੰਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਾਸੇ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੋਰੰਜਨ Correct answer.
- ਵਿਅੰਗ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੰਬਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਾਸਾ ਛੋਟਾ
- ਹਾਸਾ ਕੇਵਲ ਪਾਤਰਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਦਾ ਹੈ
- ਵਿਅੰਗ ਕੇਵਲ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
Explanation
ਵਿਅੰਗ ਦਾ ਮਕਸਦ ਕਿਸੇ ਕਮੀ ਜਾਂ ਕੁਰੀਤੀ ਨੂੰ ਤੰਜ਼ ਨਾਲ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਹਾਸਾ ਕੇਵਲ ਰੰਗੀਨਤਾ ਜਾਂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਨਹੀਂ।
Question 45Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ?
- ਕੇਵਲ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਉਮਰ
- ਕੇਵਲ ਪਾਠ ਦੀ ਲੰਬਾਈ
- ਪਾਠ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਤਾਣਾ-ਬਾਣਾ ਅਤੇ ਸੱਤਾ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ Correct answer.
- ਕੇਵਲ ਲੇਖਕ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ
Explanation
ਪਾਤਰ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਪੇਸ਼ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਤੋਂ ਉਸ ਸਮਾਜ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ, ਰੁਤਬੇ ਅਤੇ ਸੱਤਾ-ਸੰਤੁਲਨ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਸਮਾਜਿਕ ਅਰਥ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
Question 46Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਹਾਂਗਾ," ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਕੰਬ ਰਹੇ ਸਨ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਬੋਲ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਹਾਲਤ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ?
- ਅੰਦਰੂਨੀ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਦਬਾਅ ਜੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਉਭਰਦਾ ਹੈ Correct answer.
- ਪਾਤਰ ਦੀ ਬੇਰੁਖ਼ੀ
- ਪਾਠ ਦਾ ਅੰਤ
- ਪਾਤਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ
Explanation
ਕੁਝ ਨਾ ਕਹਿਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ ਦਾ ਕੰਬਣਾ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਤਰ ਅੰਦਰੋਂ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਹੈ। ਸਰੀਰਕ ਹਾਲਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਉਲਟ ਸੱਚ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Question 47Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਦਿਆਂ 'ਲੇਖਕ ਦੇ ਉਦੇਸ਼' ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
- ਇਸ ਨਾਲ ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦੀ ਹੈ
- ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਪਤਾ ਲੱਗਦੀ ਹੈ
- ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਠ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਸੀਮਾ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸੰਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ Correct answer.
- ਇਸ ਨਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਪਤਾ ਲੱਗਦੀ ਹੈ
Explanation
ਜੇ ਲੇਖਕ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਦੇਸ਼ ਕਿੰਨਾ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕਿੱਥੇ ਕਮੀ ਰਹੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮੀਖਿਆ ਤੱਥ-ਆਧਾਰਿਤ ਬਣਦੀ ਹੈ।
Question 48Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਜੰਗਲ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਕੱਟਦੇ ਰਹੇ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਕੀ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ?
- ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਪੂਰੀ ਨਿਰਦੋਸ਼ਤਾ
- ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਕਿਰਤ-ਘਾਤੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ Correct answer.
- ਜੰਗਲ ਦੀ ਬੇਕਾਰਤਾ
- ਜੰਗਲ ਦਾ ਡਰ
Explanation
ਜੰਗਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਲਾਲਚੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਉਭਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ।
Question 49Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
ਗਦ-ਪਾਠ ਵਿੱਚ 'ਸੰਵਾਦ ਟੈਗ' (ਕਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ) ਦੀ ਸਹੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- ਪਾਠ ਨੂੰ ਲੰਬਾ ਕਰਨਾ
- ਸਿਰਲੇਖ ਬਦਲਣਾ
- ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਕਿ ਕਿਹੜੀ ਗੱਲ ਕਿਸ ਪਾਤਰ ਦੀ ਹੈ Correct answer.
- ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾਉਣਾ
Explanation
ਸੰਵਾਦ ਟੈਗ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਲਝਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਹੈ।
Question 50Prose (Gadya) - comprehension, theme, character, and language study
'ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਜੇਬ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਗਿਆ।' - ਇਸ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ?
- ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ
- ਧਨ-ਦੌਲਤ
- ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਕਤੀ
- ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਅਪਣੱਤ ਦੀ ਭਾਵਨਾ Correct answer.
Explanation
ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਣਾ ਆਪਣੇ ਮੂਲ, ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦੀ ਨਹੀਂ, ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਅਰਥ ਹੈ।