અનુવાદ અને ઉપયોજિત ભાષાપ્રયોગ
અનુવાદ વિભાગમાં હિન્દી કે અંગ્રેજી વાક્યોનો ગુજરાતીમાં અર્થપૂર્ણ અનુવાદ, તેમજ ભાષાના ઉપયોગ સંબંધિત પ્રશ્નો પૂછાય છે. ધ્યેય શબ્દશઃ નકલ નહીં, ભાવાનુવાદ છે.
મુખ્ય નિયમો
- પહેલાં આખું વાક્ય વાંચીને તેનો ભાવ સમજો, પછી ગુજરાતી વાક્ય રચો.
- લિંગ, વચન, કાળ અને વિભક્તિ મૂળ વાક્ય સાથે મેળવો.
- લાંબા વાક્યને બે ટૂંકા વાક્યોમાં વહેંચો; ગુજરાતીમાં કુદરતી ક્રમ (કર્તા-કર્મ-ક્રિયા) રાખો.
- કહેવત કે રૂઢિપ્રયોગનો અનુવાદ સમાન ભાવવાળી ગુજરાતી રૂઢિથી કરો.
- તકનીકી શબ્દ માટે મૂળ શબ્દ ટ્રાન્સલિટરેટ કરો અથવા કૌંસમાં જોડો.
અનુવાદ પછીની તપાસ
- અર્થમાં કંઈ ઉમેરાયું કે ઘટ્યું નથી ને?
- વાક્ય ગુજરાતીમાં સ્વાભાવિક સંભળાય છે કે અંગ્રેજી ઢાંચાનું લાગે છે?
- વ્યાકરણની જોડણી અને વિરામચિહ્નો ચકાસો.
કાર્યરીત ઉદાહરણ
He is a dark horse. શબ્દશઃ તે કાળો ઘોડો છે એ ખોટું, કારણ કે રૂઢિનો અર્થ થાય છે અણધાર્યો સમર્થ કે વિજેતા વ્યક્તિ. તેથી યોગ્ય અનુવાદ: તે અણધાર્યો વિજેતા નીવડ્યો છે. અહીં કારણ સ્પષ્ટ છે - રૂઢિપ્રયોગમાં શબ્દ નહીં, ભાવ અનુવાદાય.
ગુણ કાપતી ભૂલો
- શબ્દશઃ અનુવાદ કરીને અર્થ બગાડવો.
- કાળ બદલી નાખવો (ભૂતકાળને વર્તમાન કરવો).
- સર્વનામનો સંદર્ભ ખોટો જોડવો.
- અંગ્રેજી શબ્દક્રમ ગુજરાતીમાં જસ છે તેમ રાખવો.