రచన (Composition) - వ్యాసం, లేఖ, నివేదిక, అనువాదం
పరిధి
రచన విభాగం వ్యాసం, లేఖ, నివేదిక, అనువాదం (ఆంగ్లం నుండి తెలుగు) - నాలుగింటినీ పరీక్షిస్తుంది. ఇక్కడ మార్కులు ఆకర్షణీయమైన భాష కంటే నిర్మాణ క్రమానికి, ఉపయోగించిన మూలాంశాలకు వస్తాయి.
వ్యాసం
- మూడు భాగాలు: ప్రవేశిక (విషయ పరిచయం + నిర్వచనం), మూల భాగం (3–4 అంశాలు, ప్రతి అంశానికి ఒక పేరా), ముగింపు (సారాంశం + సూచన).
- ప్రతి పేరాకు ఒక ప్రధాన భావం; ఉదాహరణ, గణాంకం లేదా సామెతతో బలపరచాలి.
- వ్యాసారంభంలోనే విషయ పరిధిని స్పష్టం చేయాలి.
లేఖ
- అధికారిక లేఖ: పంపినవారి చిరునామా, తేదీ, సంబోధన, విషయం, గౌరవపూర్వక శరీరం, ముగింపు, సంతకం.
- అనధికారిక లేఖలో దగ్గరి సంబంధానికి తగిన సంబోధన; విషయం మొదటి పేరాలోనే చెప్పాలి.
- కోరిక/ఫిర్యాదు లేఖలో కారణం, తేదీ, అవసరం, కోరిక క్రమంగా ఉండాలి.
నివేదిక
శీర్షిక, స్థలం–తేదీ, తొలి పేరాలో ముఖ్యాంశం (lead), తర్వాత వివరాలు, చివర్లో మూలాలు/అభిప్రాయాలు. కర్తృత్వం స్పష్టంగా ఉండాలి; “నేను” కంటే నివేదక శైలి మంచిది.
అనువాదం
- శబ్దానువాదం కాకుండా ఆశయానువాదం చేయాలి; ఆంగ్ల వాక్య నిర్మాణాన్ని యథాతథంగా తెలుగులోకి తేకూడదు.
- సాంకేతిక పదాలను అలాగే ఉంచి, మిగిలిన భాగాన్ని సహజ తెలుగులో రాయాలి.
ఉదాహరణ (పని చేయడం)
“పర్యావరణ పరిరక్షణ” వ్యాసం (200 పదాలు): ప్రవేశికలో పర్యావరణం అంటే ఏమిటి; మూలంలో మూడు అంశాలు - అడవుల కోత, ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలు, వ్యక్తి బాధ్యత (ప్రతిదానికి ఒక ఉదాహరణ); ముగింపులో “చిన్న చర్యలే పెద్ద మార్పు” అనే సూచన.
మార్కులు కోల్పోయే చోట్లు
- లేఖలో తేదీ, సంబోధన, విషయం విస్మరించడం.
- వ్యాసంలో ఒకే అంశాన్ని పునరావృతం చేయడం.
- నివేదికలో ముఖ్యాంశాన్ని చివర్లో పెట్టడం.
- అనువాదంలో పదానికి పదం అనువదించి అర్థం పోగొట్టడం.