فیزیولوژی
فیزیولوژی عملکرد اندام‌ها و یکپارچگی homeostasis را می‌سنجد: انتقال غشایی، پتانسیل عمل، قلب و گردش، تنفس، کلیه، گوارش و غدد درون‌ریز.
قواعد اصلی
- پمپ Na/K-ATPase سه Na به بیرون و دو K به درون منتقل می‌کند و الکتروژنیک است.
- پتانسیل استراحت عمدتاً به نفوذپذیری K وابسته است؛ depolarization با ورود Na و repolarization با خروج K رخ می‌دهد.
- حجم ضربه‌ای به preload، afterload و contractility وابسته است؛ برون‌ده قلبی حاصل ضرب حجم ضربه‌ای در ضربان است.
- GFR برابر Kf ضرب در net filtration pressure است. clearance کلیه برابر U×V/P است؛ inulin برای GFR و PAH برای renal plasma flow کاربرد دارد.
مثال کاربردی
اگر غلظت ادراری ماده 100 mg/dL، حجم ادرار 1 dL/min و غلظت پلاسمایی 2 mg/dL باشد، clearance برابر 100×1÷2 یعنی 50 mL/min است. این محاسبه پاکسازی پلاسمایی است، نه مقدار دفع ادراری.
تله‌ها
- واحدها را همسان کنید؛ mL/min با dL/min اشتباه نشود.
- clearance صفر لزوماً به معنای عدم دفع نیست؛ بازجذب کامل می‌تواند آن را صفر کند.
- در تنفس، افزایش 2,3-BPG یا اسیدوز منحنی هموگلوبین را به راست می‌برد و تحویل اکسیژن بافتی را آسان‌تر می‌کند؛ افزایش pH برعکس عمل می‌کند.
- در گردش، افزایش afterload بدون تغییر contractility حجم ضربه‌ای را کاهش می‌دهد.