دندان‌پزشکی پیشگیری و ارزیابی خطر پوسیدگی
دامنه و آنچه آزمون می‌سنجد
این حوزه تعریف ECC و S-ECC، ابزارهای caries risk assessment، fluoride، sealant، رژیم غذایی و فاصله recall را می‌سنجد. هدف آزمون، انتخاب مداخله متناسب با سطح خطر و نه درمان یکسان برای همه کودکان است.
مفاهیم و قواعد کلیدی
- ECC پوسیدگی در کودک زیر ۷۱ ماه است؛ S-ECC شدیدتر است و در کودک زیر ۳ سال با درگیری سطح صاف یا در ۳ تا ۵ سال با الگوی مشخص شامل دندان‌های قدامی ماگزیلا یا dmfs بالا مطرح می‌شود.
- fluoride varnish 5% NaF معمولاً هر ۳ تا ۶ ماه برای کودک پرخطر به کار می‌رود.
- خمیردندان فلوراید برای زیر ۳ سال به اندازه smear و برای ۳ تا ۶ سال به اندازه pea است.
- sealant برای شیارهای عمیق دندان‌های دائمی و شیری پرخطر اندیکاسیون دارد و نیاز به کنترل رطوبت دارد.
- CRA باید عوامل پوسیدگی، فلوراید، رژیم، بزاق، پلاک و وضعیت پزشکی را ترکیب کند؛ recall بر اساس خطر تعیین می‌شود.
- SDF برای توقف ضایعات پوسیدگی فعال کاربرد دارد و می‌تواند رنگ تیره ایجاد کند؛ آموزش والدین الزامی است.
مثال کاربردی
کودک ۳ ساله با ضایعات سفید فعال روی ثنایای ماگزیلار و مصرف مکرر نوشیدنی شیرین مراجعه می‌کند. خطر پوسیدگی بالا است: fluoride varnish هر ۳ ماه، آموزش مسواک با خمیردندان smear، قطع نوشیدنی شیرین و ویزیت کوتاه‌مدت برنامه‌ریزی می‌شود. دلیل: در پوسیدگی فعال، کنترل علت و فلوراید موضعی مکرر بر درمان ترمیمی تنها اولویت دارد.
تله‌های نمره‌بر
تجویز فلوراید سیستمیک بدون بررسی آب؛ sealant روی پوسیدگی فعال؛ و نادیده گرفتن نقش والدین در ECC.