دانش عمومی و مسائل روز ایران
این بخش از آزمون شهرداریها توانایی داوطلب را در شناخت ساختار حقوقی و سیاسی کشور، نهادهای کلان و تقسیمات کشوری می‌سنجد. پرسش‌ها بیشتر جنبه حافظه‌ای–تحلیلی دارند و از قانون اساسی، ترکیب نهادها و وظایف آنها طراحی می‌شوند.
ساختار قانونی کشور
- قانون اساسی مصوب ۱۳۵۸ با بازنگری ۱۳۶۸ دارای ۱۷۷ اصل است.
- قوه مقننه: مجلس شورای اسلامی با ۲۹۰ نماینده و دوره چهارساله.
- قوه مجریه: رئیس‌جمهور با رأی مستقیم مردم، حداکثر دو دوره متوالی.
- شورای نگهبان: ۱۲ عضو؛ شش فقیه با انتصاب رهبری و شش حقوقدان با معرفی قوه قضائیه و تصویب مجلس، برای شش سال.
- مجلس خبرگان رهبری ۸۸ عضو دارد و مجمع تشخیص مصلحت نظام برای رفع اختلاف مجلس و شورای نگهبان عمل می‌کند.
تقسیمات کشوری
کشور به ۳۱ استان تقسیم شده و هر استان شامل شهرستان، بخش، شهر و دهستان است. سرشماری ۱۳۹۵ جمعیت کشور را حدود ۷۹٫۹ میلیون نفر ثبت کرد.
نمونه حل‌شده
فرض کنید طرحی در صحن مجلس با رأی اکثریت نمایندگان تصویب می‌شود. مسیر قانونی شدن آن: ارسال به شورای نگهبان، بررسی در مهلت مقرر (ده روز با امکان تمدید)، و در صورت تأیید، ابلاغ توسط رئیس قوه مجریه برای اجرا. اگر شورای نگهبان ایراد بگیرد، مصوبه به مجلس بازمی‌گردد و در صورت اصرار مجلس و باقی ماندن اختلاف، موضوع به مجمع تشخیص مصلحت نظام ارجاع می‌شود. پس گزینه‌ای که «تصویب در مجلس» را پایان کار بداند نادرست است.
تله‌های رایج
اشتباه گرفتن تعداد اعضای شورای نگهبان با مجلس خبرگان، فرض بر ۳۰ استان بودن کشور، و تصور امکان انتخاب رئیس‌جمهور برای سه دوره متوالی، سه خطای پرتکرار است. همچنین «ابلاغ» با «تصویب» یکی گرفته می‌شود.