Захиргааны эрх зүй ба захиргааны хэргийн шүүх ажиллагаа
Энэ хэсэг захиргааны акт, шийдвэр, эс үйлдэхүй, захиргааны үйл ажиллагааны зарчим, захиргааны шүүхийн хяналтыг шалгана. Шалгалт ихэвчлэн иргэний эрхийг хөндсөн шийдвэрийг хууль ёсны, үндэслэлтэй эсэхээр үнэлэхийг шаарддаг.
Үндсэн дүрэм
- Захиргааны акт нь захиргааны байгууллагаас хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу гаргасан, гадагшаа чиглэсэн эрх зүйн үр дагавар бүхий шийдвэр.
- Захиргааны үйл ажиллагааны зарчим: хууль ёсны байдал, пропорциональ, тэгш байдал, хууль ёсны хүлээлтийг хамгаалах, сонсох эрх.
- Иргэн захиргааны шийдвэрийг эхлээд дээд шатны байгууллагад, дараа нь захиргааны шүүхэд гомдоллож болно; хуульд заасан хугацааг хэтрүүлж болохгүй.
- Захиргааны шүүх актыг хүчингүй болгох, үйлдэл хийхийг үүрэг болгох, хохирлыг нөхөн төлүүлэх шийдвэр гаргаж болно.
Ажилласан жишээ
Захиргааны байгууллага архи, согтууруулах ундааны тусгай зөвшөөрлийг сонсох боломжгүйгээр хүчингүй болгосон. Шинжилгээ: шийдвэр эрх бүхий этгээдээр гарсан эсэх, үндэслэл бичгээр мэдэгдсэн эсэх, иргэнд тайлбар өгөх, нотлох баримт гаргах боломж олгосон эсэх, хязгаарлалт нь зөрчилтэй пропорциональ эсэхийг шалгана. Сонсох эрх зөрчигдсөн нь шийдвэрийг хүчингүй болгох үндэслэл болно.
Оноо алдах урхи
Захиргааны акт ба дотоод шийдвэрийг ялгахгүй байх; шүүхэд шууд хандах боломжтой гэж үзэх; пропорциональ байдлыг зөвхөн хуульд заасан эсэхээр шалгах.