Il-Qari u l-Kitba/Kompożizzjoni
Dan id-dominju jgħaqqad il-komprensjoni tal-qari mal-produzzjoni tal-kitba. Fil-qari, il-mistoqsijiet jitolbu l-idea prinċipali, id-dettall, it-tifsira minn kuntest, l-inferenza u t-ton. Fil-kitba, il-valutazzjoni tqis il-pjan, il-koerenza, ir-reġistru, il-varjetà tal-lingwa, il-punteġġjatura u l-ortografija Maltija.
Qari b'mod strateġiku
- Aqra l-mistoqsijiet qabel it-test biex tkun taf x'qed tfittex.
- Iddistingwi bejn fatt u opinjoni; 'Minkejja', 'għalkemm' u 'iżda' spiss iġorru l-inferenza.
- Wieġeb bl-ideat tiegħek, mhux billi tikkopja sentenza sħiħa mingħajr ma tispjega.
Kitba b'saħħitha
- Ippjana qabel tikteb: udjenza, skop, tliet punti ewlenin, reġistru.
- Uża paragrafu għal kull idea; ibda b'sentenza ewlenija u żviluppa b'evidenza jew eżempju.
- Ittri uffiċjali jitolbu forma xierqa; artiklu, rapport u diskors għandhom ton u struttura differenti.
- Iċċekkja l-ortografija, il-ftehim bejn is-suġġett u l-verb, u l-punteġġjatura.
Eżempju maħdum
Sentenza: 'Minkejja x-xita qalila, il-ġnien baqa' mimli.' Mistoqsija: x'jissuġġerixxi dan? Raġunament: 'minkejja' tintroduċi kunċessjoni; jekk il-ġnien baqa' mimli minkejja l-kundizzjonijiet ħżiena, in-nies ma tbeżżgħux mix-xita jew l-avveniment kien attraenti biżżejjed. Tweġiba tajba tgħid dan b'kelmietha, mhux tikkopja s-sentenza.
Nases li jiswew marki
- Tikkopja s-sentenza kollha minflok ma tispjega bl-ideat tiegħek.
- Tħallat reġistru formali u informali fl-istess ittra.
- Tibda paragrafu ġdid għal kull sentenza mingħajr rabta loġika.
- Tittraskura l-punteġġjatura Maltija, b'mod partikolari l-użu tal-virgola u tal-punt.