SPM Menservis Peralatan Elektrik Domestik flashcards

33 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Hukum Ohm

Formula V = I × R yang menyatakan voltan sama dengan arus didarab rintangan. Digunakan untuk mengira arus atau rintangan dalam litar domestik sebelum memilih kabel dan pelindung.

Kuasa elektrik

Kadar penggunaan tenaga, dikira P = V × I, atau I²R, atau V²/R. Contohnya pemanas 2 000 W pada bekalan 240 V menarik arus kira-kira 8.33 ampere.

Litar selari

Litar yang voltan sama dikenakan pada setiap cabang, manakala arus terbahagi mengikut rintangan cabang. Jumlah rintangan lebih kecil daripada rintangan cabang terkecil.

Bekalan domestik Malaysia

Bekalan satu fasa 240 V, 50 Hz dengan tiga wayar iaitu fasa, neutral dan bumi. Bekalan tiga fasa pula memberikan 415 V antara fasa untuk beban berkuasa tinggi.

Faktor kuasa

Nisbah kuasa sebenar kepada kuasa ketara, iaitu kos φ. Beban induktif seperti motor dan pengubah mempunyai faktor kuasa kurang daripada satu dan menarik arus lebih besar.

Tenaga dalam kWh

Tenaga elektrik dikira dengan mendarab kuasa dalam kilowatt dengan masa dalam jam. Peralatan 1 500 W yang digunakan selama empat jam mengambil 6 kWh.

RCD 30 mA

Peranti arus sisa yang memutuskan litar apabila arus bocor ke bumi melebihi 30 mA. Ia melindungi manusia daripada renjatan tetapi tidak menggantikan MCB untuk perlindungan arus lebih.

Saiz kabel tembaga

Kabel 1.5 mm² lazimnya membawa 14–16 A, 2.5 mm² sekitar 18–24 A, dan 4.0 mm² sekitar 25–32 A, bergantung pada kaedah pemasangan dan suhu ambien.

Konduktor perlindungan

Konduktor hijau-kuning yang menyambungkan badan logam peralatan ke bumi. Ia tidak boleh mempunyai suis, fius atau MCB dan tidak boleh dikongsi dengan konduktor neutral.

Ujian rintangan penebatan

Ujian menggunakan megohmmeter pada 500 V DC untuk mengukur rintangan penebat litar. Bacaan sekurang-kurangnya 1 MΩ biasanya diterima bagi litar domestik.

Ujian kekutuban

Pemeriksaan yang memastikan konduktor hidup disambung ke fius atau suis, bukan neutral. Bagi plag 13 A, coklat ialah hidup, biru neutral dan hijau-kuning bumi.

Clamp meter

Alat yang mengukur arus tanpa memutuskan litar dengan mengapit medan magnet sekeliling konduktor. Hanya satu konduktor boleh dikepit untuk bacaan yang betul.

Pengesan voltan tanpa sentuh

Alat yang mengesan kehadiran medan elektrik berhampiran konduktor hidup tanpa sentuhan logam. Ia tidak mengukur nilai voltan dan mesti disahkan pada sumber diketahui sebelum digunakan.

Ujian masa trip RCD

Ujian yang mengukur arus dan masa RCD memutuskan litar. Pada arus ujian 30 mA, masa trip biasanya perlu kurang daripada 300 milisaat.

Multimeter julat ohm

Julat yang menguji kesinambungan dan rintangan komponen. Bacaan hampir sifar ohm menandakan litar lengkap, manakala bacaan tak terhingga menandakan litar terbuka.

Motor aruhan satu fasa

Motor yang memerlukan kapasitor atau belitan bantu untuk menghasilkan medan putar kerana bekalan satu fasa tidak menghasilkan medan berputar dengan sendiri.

Kitaran penyejukan mampatan

Proses peti sejuk yang melibatkan pemampat, pemeluwap, injap pengembangan dan penyejat. Bahan pendingin menyerap haba di penyejat dan melepaskannya di pemeluwap.

Elemen pemanas nikrom

Wayar aloi nikrom dengan rintangan tinggi dan takat lebur tinggi yang menukar tenaga elektrik kepada haba. Kuasa keluarannya bergantung pada voltan kuasa dua dibahagi rintangan.

Termostat dwilogam

Komponen yang menggunakan dua logam berbeza kadar pengembangan untuk membuka dan menutup sesentuh pada suhu tertentu. Ia mengawal suhu seterika dan pemanas air.

Kapasitor gelombang mikro

Kapasitor dalam litar voltan tinggi ketuhar gelombang mikro yang menyimpan cas berbahaya walaupun selepas bekalan diputuskan. Ia mesti dinyahcas dengan selamat sebelum kerja.

Peralatan Kelas I

Peralatan yang mempunyai penebat asas dan sambungan bumi melalui plag tiga pin. Ia bergantung pada pembumian untuk melindungi pengguna jika penebat asas gagal.

Lockout dan tagout

Prosedur mengunci pemutus litar pada kedudukan mati dan menggantung tag nama penguji. Voltan disahkan tiada pada setiap konduktor sebelum kerja pembaikan bermula.

Fibrilasi ventrikel

Keadaan jantung berdenyut tidak teratur yang boleh membawa maut, boleh dicetuskan oleh arus elektrik serendah 30 mA yang mengalir melalui badan selama kira-kira setengah saat.

Pemadam CO2

Pemadam yang sesuai untuk kebakaran peralatan elektrik bertenaga kerana tidak mengalirkan elektrik dan tidak meninggalkan sisa. Ia tidak sesuai untuk kebakaran logam kelas D.

Rintangan badan manusia

Rintangan kulit kering kira-kira 1 000 hingga 100 000 ohm, tetapi kulit basah boleh menurunkannya ke 500 hingga 1 000 ohm dan meningkatkan bahaya renjatan dengan ketara.

Prosedur kecemasan renjatan

Langkah menyelamatkan mangsa renjatan elektrik: putuskan bekalan dahulu, jangan sentuh mangsa yang masih bersentuhan konduktor hidup, kemudian beri CPR dan hubungi 999.

Diagnosis dari punca ke beban

Kaedah sistematik memeriksa plag, fius, kord dan suis terlebih dahulu sebelum menguji komponen dalaman. Ini mengelakkan penggantian bahagian yang sebenarnya berfungsi.

Motor berdengung tidak berpusing

Gejala yang biasanya berpunca daripada kapasitor permulaan rosak, belitan terbuka atau beban tersekat. Kapasitor diuji dengan multimeter pada julat kapasitans.

Kerosakan berselang-seli

Kerosakan yang muncul dan hilang, sering disebabkan sambungan longgar, kord rosak di dalam atau sesentuh suis hangus. Ujian perlu dilakukan semasa peralatan digerakkan atau diketuk perlahan.

Nyahcas kapasitor

Tindakan menyahcas tenaga tersimpan dalam kapasitor menggunakan perintang sebelum membuka peralatan. Ia wajib bagi ketuhar gelombang mikro dan peralatan bermotor berkondensator besar.

Fius plag 13 A

Fius dalam plag yang mesti berkadar mengikut beban: 3 A untuk lampu dan peralatan kecil, 13 A untuk peralatan berkuasa tinggi seperti seterika dan pemanas.

Titik pulang modal

Jumlah jualan yang menyamakan hasil dengan jumlah kos, dikira kos tetap dibahagi margin seunit. Ia menunjukkan bilangan unit minimum yang perlu diservis untuk mula untung.

Aliran tunai bengkel

Pergerakan tunai masuk dan keluar dalam perniagaan, berbeza daripada keuntungan perakaunan. Bayaran pelanggan yang tertunda boleh menyebabkan kekurangan tunai walaupun kerja menguntungkan.