I85PREP
⌘ K
SPM Pendawaian Domestik study materials
SPM Pendawaian Domestik study resources

TT 180 Ω dan RCBO 30 mA yang Trip Rawak: Selektiviti atau Kerosakan?

SPM Pendawaian Domestik · Put your knowledge to work in context.

All case studies

TT 180 Ω dan RCBO 30 mA yang Trip Rawak: Selektiviti atau Kerosakan?

Sebuah banglo luar bandar menerima bekalan tiga fasa 400/230 V dengan sistem pembumian TT. Elektrod bumi terdiri daripada dua rod tembaga 1.8 m yang ditanam kira-kira 3 m antara satu sama lain, dan rintangan elektrod Ra diukur 180 Ω semasa musim kering. Consumer unit mempunyai satu RCD jenis S 100 mA sebagai perlindungan arus bocor utama dan RCBO 30 mA pada setiap litar akhir. Sejak kebelakangan ini, RCBO 30 mA litar soket dapur trip secara rawak-kadang-kadang apabila pemanas air dihidupkan, kadang-kadang pada waktu malam ketika hujan-manakala RCD utama tidak pernah trip. Pemilik memasang lima pengecas telefon, satu peti sejuk inverter dan satu mesin basuh pada litar yang sama. Kontraktor pertama mencadangkan menggantikan RCBO itu dengan MCB 20 A kerana 'RCD itu rosak'.

1. Analisis punca kemungkinan trip rawak dan terangkan mengapa RCD utama 100 mA tidak trip.

Read the worked answer

Mengapa RCD utama tidak trip. Ia jenis S (time delay kira-kira 130–500 ms) dan 100 mA. Ia direka untuk bertindak sebagai perlindungan sandaran/kebakaran dan sengaja dilewatkan supaya RCBO 30 mA di hiliran trip dahulu. Ia hanya akan bertindak jika arus bocor melebihi 100 mA dan berterusan lebih lama daripada lengah masanya-jadi ketiadaan trip bukan bukti ia rosak, ia adalah selektiviti yang berfungsi.

Punca trip 30 mA yang mungkin:

  1. Arus bocor kumulatif - lima pengecas (kira-kira 0.5–1 mA setiap satu), peti sejuk inverter (1–3 mA) dan mesin basuh boleh menjumlahkan hampir atau melebihi 10–15 mA, iaitu separuh daripada aras trip; trip mudah berlaku apabila beban bertambah.
  2. Kelembapan - kotak soket dapur atau luar yang air masuk semasa hujan, meningkatkan kebocoran ke bumi dan menjelaskan corak 'waktu malam ketika hujan'.
  3. Elemen pemanas air yang menyerap lembapan - trip hanya apabila ia dihidupkan.
  4. RCBO jenis AC yang tidak sesuai untuk beban elektronik berdenyut (pengecas, inverter)-jenis A lebih sesuai.
  5. Kerosakan kabel (paku, skru, kabel terhimpit) atau neutral-bumi bersilang.

Jangan terus membuat kesimpulan 'RCD rosak'-diagnosis mesti berdasarkan pengukuran.

2. Sahkan sama ada Ra 180 Ω boleh diterima untuk sistem TT ini, dan hitung had maksimum yang dibenarkan bagi RCD 30 mA dan 100 mA.

Read the worked answer

Arus gangguan bumi = 230 / 180 ≈ 1.28 A. Ini jauh melebihi aras trip RCBO 30 mA, jadi pemutusan masih berlaku-tetapi kita mesti semak keperluan sebenar.

Had Ra berdasarkan voltan sentuh 50 V:

  • RCBO 30 mA: Ra ≤ 50 / 0.03 = 1 667 Ω
  • RCD 100 mA: Ra ≤ 50 / 0.10 = 500 Ω
  • Jika RCD 300 mA digunakan: Ra ≤ 50 / 0.30 = 167 Ω

Masa pemutusan bagi litar akhir TT ≤ 32 A ialah 0.2 s mengikut MS IEC 60364-4-41; untuk TT, pemutusan hampir sepenuhnya bergantung kepada RCD kerana arus gangguan bumi terlalu kecil untuk memicu MCB.

Kesimpulan: 180 Ω memenuhi syarat minimum kerana RCD 30 mA melindungi setiap litar, tetapi ia tidak stabil-nilai ini diukur pada musim kering dan akan meningkat apabila tanah kering atau elektrod terhakis. Amalan baik ialah < 100 Ω dan pemantauan bermusim.

Tindakan: tambah satu atau dua rod lagi (jarak sekurang-kurangnya 1.5–2 kali panjang rod, disambung selari), ukur semula dengan kaedah tiga-titik, dan rekod nilai musim kering serta musim hujan. Jika Ra masih tinggi, kekalkan RCD 30 mA sebagai perlindungan utama dan jangan sekali-kali menggantikannya dengan MCB.

3. Reka urutan ujian diagnostik untuk mengasingkan punca trip, dan ulas cadangan menggantikan RCBO dengan MCB 20 A.

Read the worked answer

Urutan diagnostik:

  1. Temubual pemilik - bila trip berlaku, peralatan mana yang baru dihidupkan, cuaca, dan sama ada ia berulang pada masa yang sama.
  2. Ukur arus bocor pada konduktor hidup dan neutral litar dengan leakage clamp meter semasa semua beban beroperasi-nilai melebihi kira-kira 10 mA menunjukkan masalah kumulatif.
  3. Uji IR 500 V DC litar (cabut semua peralatan elektronik dahulu), L–E dan N–E; nilai rendah menunjukkan kelembapan atau kabel rosak.
  4. Ramp test RCBO - arus trip sepatutnya antara 0.5 dan 1.0 × IΔn (15–30 mA). Jika trip di bawah 15 mA, RCBO rosak atau terlalu sensitif.
  5. Uji masa trip pada 1× IΔn (≤ 300 ms) dan 5× IΔn (≤ 40 ms).
  6. Periksa fizikal kotak soket dapur, sambungan mesin basuh, dan laluan kabel yang mungkin dipaku.
  7. Uji selektiviti dengan menyuntik arus bocor pada litar dan sahkan RCD 100 mA S tidak trip.

Cadangan MCB 20 A ditolak sepenuhnya. MS IEC 60364-4-41 mewajibkan perlindungan tambahan RCD 30 mA untuk soket alir keluar sehingga 32 A yang digunakan oleh orang biasa. Dalam sistem TT, RCD ialah satu-satunya mekanisme pemutusan untuk gangguan bumi-tanpa RCD, arus gangguan 1.28 A tidak akan memicu MCB 20 A dan bahagian logam akan kekal hidup. Ini adalah pelanggaran peraturan dan boleh membawa maut.