Fundering voor een aanbouw op veen
Je werkt als leerling-metselaar bij een aannemer in een veenweidegebied. Een klant wil achter het huis een aanbouw laten maken van 4 meter breed en 3 meter diep, met een plat dak en een muur van kalkzandsteen van 2,7 meter hoog. Uit het bodemonderzoek blijkt het volgende: de bovenste 40 centimeter is zand, daaronder zit ruim 3 meter veen. Het grondwater staat op 80 centimeter onder het maaiveld. De buren hebben vijf jaar geleden een vergelijkbare aanbouw gezet; die staat op betonpalen en is tot nu toe niet gezakt. De klant vindt een paalfundering te duur en wil een strokenfundering van beton op het zand, omdat de buren ook gewoon beton hebben gestort. De constructeur heeft nog niets berekend. De werkvoorbereider vraagt jou om mee te denken voordat de offerte de deur uit gaat.
1. Welke fundering adviseer je? Onderbouw je keuze met de gegevens uit de situatie en noem wat je nog moet laten berekenen.
Read the worked answer
Advies: een paalfundering, geen strokenfundering.
- De bovenste 40 cm zand is te dun om een strook op te laten dragen; daaronder zit 3 m veen. Veen is samendrukbaar en houdt geen belasting vast.
- Het grondwater staat op 80 cm. Om op vaste grond te komen zou je diep moeten ontgraven en het grondwater verlagen, met kans op verzakking van de bestrating en de woning van de buren.
- Het gewicht: een kalkzandsteenmuur van 2,7 m plus een plat dak met grind geeft een blijvende belasting die via palen naar een draagkrachtige laag moet.
- De buren staan in dezelfde bodem al vijf jaar stabiel op palen; dat is een sterk signaal.
Wat je niet zelf doet: het paaltype, de paallengte, het aantal palen en de wapening laat je berekenen door de constructeur. Jij levert de bodemgegevens en de maten aan en voert pas uit als de berekening er is.
2. De klant houdt vast aan een strokenfundering op het zand. Beschrijf wat er in de jaren daarna waarschijnlijk gebeurt en waarom dat duurder uitpakt.
Read the worked answer
Een strook op het zand werkt als een plaat op een zachte ondergrond: het veen wordt opzij gedrukt en het geheel zakt ongelijkmatig.
- Je krijgt scheuren in het metselwerk, vooral bij hoeken en bij de openingen.
- Deuren en de schuifpui gaan klemmen, de dakrand sluit niet meer aan op de woning en er komt water naar binnen.
- De riolering en de waterleiding onder de aanbouw kunnen afscheuren; dat merk je pas veel later.
- Herstel betekent slopen, opnieuw funderen en de afwerking opnieuw doen. Dat is veel duurder dan de palen in één keer goed zetten.
Als de klant toch wil, zeg je dat je die constructie niet uitvoert zonder berekening van de constructeur en dat de garantie op de aanbouw vervalt. Leg het advies en het gesprek vast, zodat je later niet aansprakelijk bent.
3. Wat moet er geregeld zijn voordat de graafmachine begint? Noem de punten die jij als uitvoerend medewerker controleert.
Read the worked answer
Voor de graafmachine komt, controleer je:
- de constructieberekening en de tekening van de fundering zijn binnen;
- of er een omgevingsvergunning nodig is en of die is verleend;
- de KLIC-melding is gedaan en de leidingen in het werk zijn afgezet;
- de peilen zijn uitgezet en de haaksheid is gecontroleerd; je legt vast op welke hoogte maaiveld en vloer komen;
- afvoer van de vrijkomende grond en een plek voor het zand zijn geregeld;
- de buren zijn geïnformeerd over lawaai, grondwater en bereikbaarheid;
- veiligheid: bronnering, sleufbekisting en valgevaar zijn afgedekt.
Je geeft de maatvoering pas door aan de grondwerker als de berekening binnen is. Anders graaf je een sleuf die je later weer moet aanpassen.