BWI VMBO BB key terms

Een geschreven document waarin precies staat beschreven wat er gebouwd of verbouwd moet worden: materialen, maten, werkwijze en kwaliteitseisen. De aannemer werkt volgens dit document en de opdrachtgever controleert ermee of het werk klopt.

Een platte of ruimtelijke afbeelding op schaal waarop maten, wanden, deuren en ramen zichtbaar zijn. Op de bouwplaats gebruik je hem om te zien waar iets moet komen en om te controleren of het werk volgens plan verloopt.

De verhouding tussen de maat op de tekening en de echte maat, bijvoorbeeld 1 op 100 betekent dat één centimeter op papier gelijk is aan één meter in werkelijkheid. Met de schaal reken je tekeningmaten om naar maten op de bouw.

Een vast gekozen hoogteniveau in of bij het gebouw, meestal de bovenkant van de begane grondvloer. Vanaf dit punt worden alle hoogten gemeten, zoals de hoogte van een dorpel of de diepte van een fundering.

Het deel van een gebouw dat in de grond zit en het gewicht van het hele gebouw doorgeeft aan de bodem. Zonder goede fundering kan een huis verzakken of scheuren krijgen.

Diep genoeg in de grond om te voorkomen dat vorst het werk beschadigt. Een fundering moet onder de vorstgrens liggen, anders kan het water in de bodem bevriezen en uitzetten, waardoor het gebouw omhoog wordt geduwd of scheurt.

Een mengsel van cement, zand, grind en water dat uithardt tot een harde, sterke massa. Het wordt gebruikt voor funderingen, vloeren en wanden en kan in een bekisting worden gestort.

Stalen staven of een staalnet dat in beton wordt aangebracht voordat het wordt gestort. Het staal vangt de trekkrachten op die beton alleen niet goed aankan, waardoor een balk of vloer niet zomaar breekt.

Een tijdelijke mal van hout of staal waarin beton wordt gestort zodat het de juiste vorm krijgt. Als het beton hard genoeg is, wordt de bekisting weer weggehaald.

Een wand die is opgebouwd uit stenen of blokken die met mortel aan elkaar worden gelijmd. Metselwerk draagt bij aan de stevigheid en zorgt voor een stevige, weerbestendige buitenkant van het gebouw.

Een mengsel van zand, cement of kalk en water waarmee stenen aan elkaar worden vastgezet en naden worden gevuld. Mortel moet goed plastisch zijn om goed te kunnen metselen en hardt daarna uit.

De zichtbare naad tussen twee stenen of blokken in een wand. Een voeg kan worden volgemetseld of later worden afgestreken; een slechte voeg laat regenwater door en zorgt voor schade.

Een metselwijze waarbij elke steen een halve steen verspringt ten opzichte van de laag eronder. Hierdoor liggen de stenen niet allemaal boven elkaar en wordt de muur sterker.

Een bewust aangebrachte opening of naad tussen twee delen van een gebouw, zodat ze bij warmte of trillingen apart kunnen uitzetten en krimpen zonder scheuren te maken.

Een gereedschap met een luchtbel in een buisje waarmee je controleert of iets precies horizontaal ligt. Met een waterpas zorg je ervoor dat een muur, dorpel of kozijn recht wordt geplaatst.

Een gewichtje aan een touw waarmee je controleert of iets precies verticaal staat. Metselaars en timmerlieden gebruiken het om te zien of een muur of kozijn niet scheef staat.

Een bedrijf of persoon die een bouwopdracht uitvoert voor een opdrachtgever, volgens het bestek en de tekeningen. De aannemer regelt materiaal, personeel en planning en is verantwoordelijk voor het eindresultaat.

Een gespecialiseerd bedrijf dat in opdracht van de hoofdaannemer een deel van het werk uitvoert, bijvoorbeeld elektra, stucwerk of dakbedekking. De hoofdaannemer blijft verantwoordelijk richting de opdrachtgever.

Werk dat tijdens de bouw extra wordt uitgevoerd en niet in de oorspronkelijke opdracht of het bestek stond. Meerwerk moet worden vastgelegd en afgesproken voordat het wordt uitgevoerd, omdat het extra geld kost.

Toestemming van de gemeente om te bouwen of te verbouwen. Zonder vergunning mag je niet zomaar starten; de gemeente controleert of het plan aan regels en het bestemmingsplan voldoet.

De landelijke regels waaraan gebouwen in Nederland moeten voldoen, bijvoorbeeld op het gebied van veiligheid, gezondheid, energiezuinigheid en bruikbaarheid. Bij een verbouwing of nieuwbouw moet je je aan deze regels houden.

Materiaal dat warmte of geluid tegenhoudt, aangebracht in vloeren, muren of daken. Goede isolatie houdt het huis in de winter warm en in de zomer koel en verlaagt het energieverbruik.

Een dunne folie aan de warme kant van de isolatie die voorkomt dat vochtige lucht in de isolatie doordringt. Zonder deze folie kan er condens in de muur of het dak ontstaan, met schimmel als gevolg.

Het bewust toevoeren van frisse lucht en afvoeren van vochtige of vervuilde lucht in een gebouw. Goede ventilatie voorkomt vochtproblemen, schimmel en een ongezond binnenklimaat.

Een tekening van een woning of gebouw van bovenaf gezien, waarop je ziet waar de muren, deuren, ramen en vertrekken liggen. Bij het inrichten gebruik je de plattegrond om te bepalen waar meubels passen.

De vrije ruimte tussen meubels of muren waar je nog normaal kunt lopen. Bij het inrichten houd je rekening met voldoende loopruimte, zodat deuren open kunnen en je je veilig kunt bewegen.

De manier waarop je een ruimte of meubel aanpast aan het menselijk lichaam, zodat je gezond en zonder klachten kunt werken of zitten. Denk aan de hoogte van een werkblad of de afstand tussen keukenonderdelen.

De denkbeeldige driehoek tussen de koelkast, het aanrecht en het fornuis in een keuken. Als deze afstanden kort zijn, hoef je minder te lopen tijdens het koken en werkt de keuken prettiger.

Het aantal vierkante meter vloeroppervlak in een woning dat als woonruimte telt. Makelaars en huurders gebruiken dit getal om de grootte van een huis te vergelijken en de prijs te beoordelen.

De oppervlakte van een vloer, berekend door de lengte met de breedte te vermenigvuldigen. Je gebruikt dit om te bepalen hoeveel vloerbedekking of tegels er nodig zijn.

De laag op de vloer die je ziet en waarop je loopt, zoals tapijt, laminaat, vinyl of tegels. De keuze hangt af van het gebruik van de ruimte, het budget en het onderhoud.

Een vloer van dunne platen met een fotolaag van hout of steen erop, die los of zwevend op een ondervloer worden gelegd. Het is betaalbaar en makkelijk te leggen, maar kan niet tegen veel water.

Een smalle lat langs de onderkant van de muur, op de vloer. De plint bedekt de naad tussen vloer en muur en beschermt de muur tegen stoten en vuil.

Een laag pleister of gips die op een muur of plafond wordt aangebracht om oneffenheden weg te werken en een gladde ondergrond te maken. Daarna kan de muur worden geschilderd of behangen.

Papier of vlies met een patroon of kleur dat met lijm op een muur wordt geplakt als wandafwerking. Behang verbergt kleine oneffenheden en bepaalt voor een groot deel de sfeer van een kamer.

De laatste laag of het laatste onderdeel van een bouwwerk, zoals schilderwerk, stucwerk, plinten en vloerbedekking. De afwerking bepaalt hoe een ruimte eruitziet en beschermt de constructie eronder.

Het verschil tussen lichte en donkere kleuren in een ruimte. Met contrast kun je iets laten opvallen of juist rust creëren; te weinig contrast maakt een kamer saai, te veel kan onrustig werken.

De indruk die een kleur geeft van warm of koud, zoals rood en oranje warm lijken en blauw en groen koel. Met kleurtemperatuur beïnvloed je hoe behaaglijk een kamer aanvoelt.

De gevoelsindruk die een ruimte bij je oproept, bijvoorbeeld gezellig, rustig of modern. Je beïnvloedt de sfeer met kleuren, licht, materialen en meubels.

Alle lampen en armaturen die een ruimte verlichten. Met verlichting kun je werkplekken helder maken en hoeken juist sfeervol, en je kunt er de sfeer van een kamer mee veranderen.