Tweedehands veldspuit of toch de loonwerker: een kostenvergelijking
Een akkerbouwer met 40 ha grond (25 ha snijmais en 15 ha gras) besteedt het spuiten tot nu toe uit aan een loonwerker. Die rekent € 65 per ha per bespuiting; op het bedrijf wordt gemiddeld twee keer per jaar gespoten, over alle 40 ha. De akkerbouwer overweegt een tweedehands veldspuit te kopen voor € 18.000. Hij verwacht de machine 8 jaar te gebruiken en daarna voor € 4.000 te verkopen. De bank rekent 4% rente per jaar over de gemiddelde boekwaarde; onderhoud begroot hij op 2% van de aanschafprijs per jaar. Verzekering en stalling kosten samen € 400 per jaar. De akkerbouwer heeft de spuit in ongeveer 1,5 uur per bespuiting zelf klaar en heeft daar tijd voor. Hij vraagt zich af of de aankoop verstandig is, ook omdat de loonwerker in het voorjaar soms niet binnen twee dagen kan komen en het weer dan net goed is.
1. Bereken de jaarlijkse kosten van de eigen veldspuit. Laat de stappen zien.
Read the worked answer
- Afschrijving: (€ 18.000 - € 4.000) / 8 jaar = € 1.750 per jaar.
- Rente: 4% over de gemiddelde boekwaarde (€ 18.000 + € 4.000) / 2 = € 11.000 → 0,04 × € 11.000 = € 440 per jaar.
- Onderhoud: 2% van € 18.000 = € 360 per jaar.
- Verzekering en stalling: € 400 per jaar.
Totaal: 1.750 + 440 + 360 + 400 = € 2.950 per jaar.
Dat is ongeveer € 74 per hectare per jaar (€ 2.950 / 40 ha), maar dat bedrag mag je niet één-op-één vergelijken met de € 65 per hectare per bespuiting van de loonwerker: de loonwerker komt twee keer per jaar en de eigen machine maakt ook twee bespuitingen mogelijk.
2. Bereken bij hoeveel hectare de eigen spuit even duur is als de loonwerker en geef een onderbouwd advies.
Read the worked answer
Kosten loonwerker per jaar: 2 bespuitingen × 40 ha × € 65 = € 5.200. Kosten eigen spuit per jaar: € 2.950. Verschil: € 2.250 per jaar in het voordeel van de eigen spuit.
Break-even: € 2.950 / € 65 = 45,4 ha-bespuitingen per jaar. Bij twee bespuitingen per jaar is dat 45,4 / 2 ≈ 22,7 ha. Het bedrijf zit met 40 ha ruim boven die grens.
Advies: kopen, mits de akkerbouwer de 1,5 uur per bespuiting zelf kan inpassen en de machine bij de percelen past (breedte, gewicht op natte grond). Let op de rente: bij 6% in plaats van 4% stijgen de kosten met € 220 per jaar en wordt de break-even ongeveer 24,4 ha. Nog steeds ruim onder 40 ha.
3. Noem twee financiële en twee niet-financiële factoren die de keuze kunnen veranderen.
Read the worked answer
Financieel:
- De restwaarde. Is de tweedehands spuit over 8 jaar niets meer waard, dan stijgen de jaarlijkse kosten met ruim € 400 (afschrijving € 2.250 in plaats van € 1.750) en wordt de break-even ongeveer 26 ha.
- Kosten die niet in de berekening zitten: periodieke keuring, certificaten, een grotere stalling of een aparte watertank en spoelplaats.
Niet-financieel:
- Betrouwbaarheid en timing. De loonwerker kan in het voorjaar soms niet binnen twee dagen komen, terwijl het weer dan net goed is. Met een eigen spuit kun je zelf op het juiste moment spuiten; dat kan opbrengst schelen.
- Kennis en verantwoordelijkheid. Met een eigen spuit regel je zelf dosering, driftbeperking en registratie, en er moet altijd iemand beschikbaar zijn. Bij ziekte of drukte kan dat een probleem opleveren.