VMBO KB Groen study materials
VMBO KB Groen study resources

VMBO KB Groen: Bodem, water en milieu

VMBO KB Groen · Work through your exam, one topic at a time.

All guide sections

Bodem, water en milieu

Bodem, water en milieu gaan over de basis van elke teelt: een gezonde bodem, een goede waterhuishouding en het beperken van emissies naar water en lucht. Je moet bodemsoorten herkennen, bemesting onderbouwen en maatregelen tegen uitspoeling kiezen.

Bodem

Zand, klei, veen en löss hebben verschillende korrels en dus ander gedrag. Klei houdt water en voeding vast maar kan dichtslaan; zand draineert snel en houdt weinig voeding vast. Organische stof en bodemleven zorgen voor kruimelstructuur, wateropslag en mineralisatie. Een goede structuur heeft poriën met lucht en water. Bewerk de grond niet als hij nat is: dat geeft verdichting en slechte beworteling.

Water

Ontwatering en beregening moeten in balans zijn. Een te hoge grondwaterstand geeft zuurstofgebrek; een te lage stand geeft droogteschade. Houd bufferzones langs sloten vrij en spuit daar niet. Voorkom afspoeling door niet te bemesten vlak voor hevige regen.

Milieu en bemesting

Bemest op basis van bodemanalyse en gewasbehoefte. Een stikstofbalans laat zien wat er in gaat en wat het gewas opneemt. Niet opgenomen stikstof spoelt uit als nitraat of verdwijnt als ammoniak. Vanggewassen in de winter houden stikstof vast.

Uitgewerkt voorbeeld

De bodemanalyse geeft 25 kg stikstof per hectare dat het gewas kan gebruiken. Het gewas heeft 180 kg N per hectare nodig. De benutting is 75%, dus je hebt 180 - 25 = 155 kg N nodig uit meststof, gedeeld door 0,75 = 207 kg N per hectare. Reken altijd in kg werkzame stikstof en niet in kg product; een meststof is geen 100% stikstof.

Valkuilen

Te veel bemesten lijkt veilig maar kost geld en belast het milieu. Vergeet de pH niet: bij een verkeerde pH neemt het gewas voeding slecht op. Bewerk natte grond niet en verwar kg product niet met kg werkzame stof.