First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.
Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.
Question 1Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling meet de lengte van een tafel drie keer: 118 cm, 120 cm en 122 cm. Wat is het gemiddelde van deze drie metingen?
- 118 cm
- 122 cm
- 120 cm Correct answer.
- 121 cm
Explanation
Het gemiddelde bereken je door alle metingen op te tellen en te delen door het aantal metingen. 118 + 120 + 122 = 360, en 360 gedeeld door 3 is 120 cm. Het gemiddelde ligt altijd tussen de laagste en de hoogste meting in.
Question 2Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Bij een practicum wil je onderzoeken of de temperatuur van water invloed heeft op hoe snel suiker oplost. Welke grootheid moet je steeds meten en vergelijken?
- De tijd die het suikerklontje nodig heeft om volledig op te lossen Correct answer.
- De massa van het suikerklontje
- De grootte van het bekerglas
- De kleur van het water na het roeren
Explanation
De onderzoeksvraag gaat over de oplossnelheid, dus de afhankelijke variabele is de benodigde tijd tot het suiker volledig is opgelost. De temperatuur is de onafhankelijke variabele die je bewust verandert. Andere factoren zoals massa suiker en roersnelheid houd je gelijk.
Question 3Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Je leest op een website dat een nieuw drankje 'drie keer sneller dorst lest' dan water. Wat is de beste eerste stap om deze bewering te controleren?
- Kijken wie de website heeft gemaakt en of er een betrouwbare bron bij staat Correct answer.
- De bewering meteen doorvertellen aan klasgenoten
- De bewering opschrijven als vaststaand feit
- Het drankje kopen omdat de website er professioneel uitziet
Explanation
Bij informatievaardigheid beoordeel je eerst de bron: wie is de maker en is er bewijs of een verwijzing naar onderzoek? Een commerciële website heeft belang bij een positieve bewering. Pas na controle van de bron kun je de bewering serieus nemen.
Question 4Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een blokje heeft een massa van 24 gram en een volume van 8 cm³. Wat is de dichtheid van het blokje?
- 3 g/cm³ Correct answer.
- 0,33 g/cm³
- 192 g/cm³
- 16 g/cm³
Explanation
De dichtheid bereken je met de formule dichtheid = massa / volume. Je deelt dus 24 gram door 8 cm³ en krijgt 3 g/cm³. Let op dat je deelt en niet vermenigvuldigt.
Question 5Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling doet een proef en noteert alleen de uitkomst die hij verwachtte. Andere metingen laat hij weg. Welke fout maakt hij in zijn onderzoeksverslag?
- Hij herhaalt de proef te vaak
- Hij noteert de eenheid niet bij de meting
- Hij gebruikt te veel meetgegevens
- Hij selecteert gegevens zodat ze zijn verwachting bevestigen Correct answer.
Explanation
Bij betrouwbaar onderzoek rapporteer je alle meetresultaten, ook de afwijkende. Alleen de verwachte uitkomsten bewaren noemt men selectief waarnemen en dat vertekent de conclusie. Een eerlijk verslag laat zien wat werkelijk is gemeten.
Question 6Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Je wilt weten of planten in een donkere kast minder groeien dan planten bij het raam. Wat is in dit onderzoek de onafhankelijke variabele?
- De temperatuur van de kamer
- De soort plant
- De hoeveelheid licht die de plant krijgt Correct answer.
- De hoogte van de plant na twee weken
Explanation
De onafhankelijke variabele is de factor die je zelf verandert: de hoeveelheid licht. De hoogte van de plant is de afhankelijke variabele die je meet. Soort plant en kamertemperatuur houd je gelijk als constanten.
Question 7Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een tabel toont: 1 minuut = 12 slagen, 2 minuten = 24 slagen, 3 minuten = 36 slagen. Hoeveel slagen verwacht je na 5 minuten als het verband lineair blijft?
- 50 slagen
- 60 slagen Correct answer.
- 48 slagen
- 72 slagen
Explanation
Uit de tabel blijkt een vast verband: elke minuut komen er 12 slagen bij. Na 5 minuten is dat 5 × 12 = 60 slagen. Het doortrekken van een regelmatig patroon heet extrapoleren.
Question 8Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Bij een onderzoek naar geluid meten drie leerlingen de geluidssterkte. Hun waarden liggen dicht bij elkaar. Wat zegt dat over het onderzoek?
- De proef is niet herhaalbaar
- De metingen zijn betrouwbaar Correct answer.
- De conclusie is automatisch juist
- De metingen zijn onjuist
Explanation
Als herhaalde metingen dicht bij elkaar liggen, noem je het resultaat betrouwbaar. Betrouwbaarheid zegt iets over de spreiding tussen metingen. Of de metingen ook echt kloppen (juistheid) is een aparte vraag.
Question 9Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Je moet voor een practicum een veiligheidsbril dragen bij het werken met chemicaliën. Waarom is dit een onderzoeks- en ontwerpvaardigheid die bij nask hoort?
- Omdat de bril de temperatuur van de vloeistof regelt
- Omdat je zonder bril geen tabel kunt tekenen
- Omdat een bril de metingen nauwkeuriger maakt
- Omdat veilig werken een voorwaarde is om betrouwbaar en verantwoord te experimenteren Correct answer.
Explanation
Bij practisch onderzoek horen veiligheidsmaatregelen bij een verantwoorde werkwijze. Een veiligheidsbril beschermt je ogen tegen spatten tijdens het experiment. Veiligheid is dus een voorwaarde voor het uitvoeren van onderzoek, niet een meetinstrument.
Question 10Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling wil de dichtheid van een steentje bepalen. Ze weegt het steentje en doet het in een maatcilinder met water. Waarom meet ze het volume via het waterniveau?
- Omdat water de massa van het steentje verandert
- Omdat het steentje te zwaar is voor de weegschaal
- Omdat de maatcilinder de dichtheid direct afleest
- Omdat een onregelmatig gevormd voorwerp geen eenvoudige lengte, breedte en hoogte heeft Correct answer.
Explanation
Bij een onregelmatig gevormd voorwerp kun je het volume niet met een liniaal berekenen. Je gebruikt dan de stijging van het waterniveau in de maatcilinder. Dat is de waterverplaatsingsmethode.
Question 11Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een grafiek toont een rechte lijn die door de oorsprong gaat. Wat betekent dat voor het verband tussen de twee grootheden?
- De grootheden hebben geen verband met elkaar
- De ene grootheid wordt kleiner als de andere groter wordt
- De grafiek geeft alleen losse meetpunten weer
- Als de ene grootheid nul is, is de andere ook nul en ze veranderen evenredig Correct answer.
Explanation
Een rechte lijn door de oorsprong betekent een evenredig verband: verdubbelt de ene grootheid, dan verdubbelt de andere. Bij waarde nul hoort ook uitkomst nul. Dat zie je aan het snijpunt in de oorsprong.
Question 12Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Je leest twee bronnen over dezelfde proef. Bron A is een schoolboek uit 2019, bron B is een anoniem forum bericht. Welke bron heeft meestal de voorkeur en waarom?
- Geen van beide, omdat beide bronnen onbruikbaar zijn
- Bron A, omdat de auteur en herkomst controleerbaar zijn Correct answer.
- Bron B, omdat die nieuwer is
- Bron B, omdat anonieme berichten objectiever zijn
Explanation
Een schoolboek heeft een bekende auteur en uitgever, waardoor je de herkomst kunt controleren. Bij een anoniem bericht weet je niet wie het schreef en of die deskundig is. Controleerbaarheid van de bron weegt zwaar bij informatievaardigheid.
Question 13Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling noteert een meting als '15'. Waarom is deze notatie onvolledig in een onderzoeksverslag?
- Omdat een meting altijd uit drie cijfers moet bestaan
- Omdat er een grafiek bij moet staan
- Omdat de eenheid ontbreekt, zodat niet duidelijk is wat er gemeten is Correct answer.
- Omdat getallen nooit in een verslag mogen staan
Explanation
Een meetwaarde bestaat uit een getal plus een eenheid, zoals 15 cm of 15 seconden. Zonder eenheid weet je niet welke grootheid bedoeld is. Daardoor kun je de meting niet vergelijken of herhalen.
Question 14Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Bij een ontwerp maak je een prototype van een windmolen die een lampje moet laten branden. Welke stap hoort direct na het bouwen van het prototype?
- De tekening weggooien
- Het ontwerp meteen definitief goedkeuren
- Het prototype testen en meten of het lampje brandt Correct answer.
- Een nieuwe onderzoeksvraag verzinnen zonder te testen
Explanation
In de ontwerpcyclus volgt na het bouwen van een prototype het testen ervan. Je meet of het prototype aan de eisen voldoet, bijvoorbeeld of het lampje brandt. Daarna kun je het ontwerp verbeteren.
Question 15Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling meet de tijd voor tien slingeringen van een slinger en deelt door tien. Waarom doet hij dat?
- Om de massa van het gewicht te bepalen
- Om de meetfout per slingering te verkleinen Correct answer.
- Om de slinger sneller te laten bewegen
- Om de zwaartekracht te veranderen
Explanation
Door tien slingeringen te meten en te delen door tien, verdeel je de reactietijdfout over meerdere slingeringen. De fout per slingering wordt daardoor kleiner. Zo krijg je een nauwkeuriger resultaat.
Question 16Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
In een tabel staat bij een proef: spanning 2 V, stroom 0,5 A. Met de formule weerstand = spanning / stroom bereken je de weerstand. Wat is de uitkomst?
- 0,25 Ω
- 4 Ω Correct answer.
- 2,5 Ω
- 1 Ω
Explanation
Je vult de formule in: weerstand = 2 V / 0,5 A. Delen door 0,5 is hetzelfde als vermenigvuldigen met 2, dus de uitkomst is 4 Ω. De eenheid van weerstand is ohm.
Question 17Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling concludeert na één meting dat warmer water altijd sneller suiker oplost. Waarom is deze conclusie nog te sterk?
- Omdat temperatuur niet te meten is
- Omdat één meting te weinig is om een algemene uitspraak te doen Correct answer.
- Omdat water nooit suiker oplost
- Omdat suiker alleen in koud water oplost
Explanation
Eén meting is onvoldoende om een betrouwbare conclusie te trekken. Je hebt herhaalde metingen en een goede vergelijking nodig voordat je een algemene uitspraak doet. Het woord 'altijd' vraagt extra bewijs.
Question 18Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Je zoekt op internet naar informatie over de dichtheid van aluminium. Welke zoekopdracht levert waarschijnlijk de meest bruikbare resultaten op?
- 'wat is zwaar'
- 'aluminium is mooi'
- 'dichtheid aluminium tabel' Correct answer.
- 'metaal'
Explanation
Een gerichte zoekopdracht met de juiste vaktermen levert de beste resultaten op. 'Dichtheid aluminium tabel' bevat de grootheid, de stof en het gewenste format. Zo filter je irrelevante pagina's weg.
Question 19Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling doet een proef met een veer en hangt er steeds meer gewichtjes aan. Hij zet de uitrekking uit tegen de massa. De punten vormen een rechte lijn door de oorsprong. Wat kan hij concluderen?
- De massa neemt af bij grotere uitrekking
- De veer rekt niet uit
- De uitrekking is recht evenredig met de massa Correct answer.
- Er is geen verband tussen massa en uitrekking
Explanation
Een rechte lijn door de oorsprong betekent dat de uitrekking recht evenredig toeneemt met de massa. Verdubbelt de massa, dan verdubbelt ook de uitrekking. Dat volgt uit het patroon in de grafiek.
Question 20Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling wil een zo eerlijk mogelijke vergelijking maken tussen twee soorten batterijen. Wat moet hij doen?
- Dezelfde apparatuur gebruiken en alleen de batterijsoort veranderen Correct answer.
- De batterijen in verschillende apparaten testen
- De ene batterij langer gebruiken dan de andere
- De resultaten alleen opschrijven als ze zijn verwachting kloppen
Explanation
Bij een eerlijke vergelijking verander je maar één factor: de batterijsoort. Alle andere omstandigheden, zoals het apparaat, houd je gelijk. Zo weet je dat een verschil door de batterij komt en niet door iets anders.
Question 21Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling berekent een snelheid: 150 meter in 30 seconden. Wat is de snelheid in meter per seconde?
- 4500 m/s
- 180 m/s
- 0,2 m/s
- 5 m/s Correct answer.
Explanation
Snelheid bereken je met snelheid = afstand / tijd. Je deelt 150 meter door 30 seconden en krijgt 5 m/s. De eenheid meter per seconde past bij deze deling.
Question 22Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
In een onderzoeksverslag staat een conclusie die niet past bij de meetresultaten in de tabel. Welk onderdeel van het verslag is dan niet in orde?
- De inleiding is te lang
- De titel is te kort
- De bladzijdenummering ontbreekt
- De conclusie sluit niet aan op de resultaten Correct answer.
Explanation
Een conclusie moet logisch volgen uit de gepresenteerde meetresultaten. Als de conclusie iets anders beweert dan de tabel laat zien, klopt de redenering niet. De conclusie hoort de resultaten samen te vatten en te verklaren.
Question 23Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling wil weten hoe snel een ijsblokje smelt in een glas water van 20 °C. Welke meting is het meest geschikt om het smeltproces te volgen?
- Eenmalig de temperatuur van het water meten
- De kleur van het glas bekijken
- Om de minuut de massa van het ijsblokje wegen tot het weg is Correct answer.
- De hoogte van het glas opmeten
Explanation
Om een proces in de tijd te volgen, meet je op vaste tussenpozen een grootheid die verandert. De massa van het ijsblokje neemt af tijdens het smelten. Zo krijg je een reeks metingen waarmee je het verloop kunt beschrijven.
Question 24Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling vindt op twee websites verschillende waarden voor de dichtheid van water: 1,0 g/cm³ en 2,0 g/cm³. Hoe kan hij bepalen welke waarde betrouwbaar is?
- De waarde vergelijken met een erkende bron zoals een schoolboek of Binas Correct answer.
- De website kiezen met de mooiste afbeeldingen
- De waarde kiezen die het eerst op het scherm stond
- De twee waarden optellen en delen door twee
Explanation
Bij tegenstrijdige informatie vergelijk je met een erkende, controleerbare bron. Een schoolboek of Binas is door deskundigen samengesteld en te controleren. Zo kun je bepalen welke waarde klopt.
Question 25Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling ontwerpt een isolatiebox en test hoeveel een bekerglas warm water in 10 minuten afkoelt. Hij herhaalt de proef drie keer en krijgt bijna dezelfde uitkomst. Wat mag hij nu het beste doen?
- Concluderen dat de box perfect is zonder verdere metingen
- De resultaten weggooien en opnieuw beginnen zonder plan
- De proef als betrouwbaar beschouwen en het ontwerp eventueel verbeteren Correct answer.
- De proef meteen afkeuren omdat hij herhaald is
Explanation
Herhaalde metingen die goed overeenkomen maken het resultaat betrouwbaar. Daarna kun je het ontwerp beoordelen en waar nodig verbeteren. Een goede ontwerpcyclus herhaalt testen en verbeteren.
Question 26Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling wil onderzoeken of de temperatuur van water invloed heeft op de oplostijd van suiker. Hij doet drie proeven: met water van 20 °C, 40 °C en 60 °C. Welke grootheid is in dit onderzoek de afhankelijke variabele?
- De oplostijd van de suiker Correct answer.
- De temperatuur van het water
- De hoeveelheid water
- De hoeveelheid suiker
Explanation
De afhankelijke variabele is de grootheid die je meet en die verandert als gevolg van wat je zelf aanpast. In dit onderzoek pas je de temperatuur aan en meet je hoe lang het duurt voordat de suiker is opgelost. Daarom is de oplostijd de afhankelijke variabele.
Question 27Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling meet de lengte van een tafel vijf keer: 120,1 cm; 120,3 cm; 119,9 cm; 120,0 cm; 120,2 cm. Wat is het gemiddelde van deze metingen?
- 120,2 cm
- 120,0 cm
- 119,9 cm
- 120,1 cm Correct answer.
Explanation
Het gemiddelde bereken je door alle metingen op te tellen en te delen door het aantal metingen. De som is 120,1 + 120,3 + 119,9 + 120,0 + 120,2 = 600,5 cm. Delen door 5 geeft 120,1 cm.
Question 28Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling onderzoekt de groei van kiemplantjes bij verschillende kleuren licht. Hij zet drie groepjes planten even ver van een lamp: groep A onder rood licht, groep B onder blauw licht en groep C onder groen licht. Na twee weken meet hij de lengte van de plantjes. Welke conclusie mag hij trekken als groep A het langst is?
- De plantjes groeiden het best bij groen licht.
- Rood licht geeft altijd de snelste groei bij alle planten.
- De kleur van het licht heeft geen invloed op de groei.
- Bij rood licht groeiden de plantjes in deze proef het meest. Correct answer.
Explanation
Een conclusie moet passen bij de resultaten van de proef en mag niet te algemeen zijn. De leerling heeft alleen in deze proef met deze plantjes en deze omstandigheden gemeten. Daarom mag hij alleen zeggen dat de plantjes bij rood licht in deze proef het meest groeiden.
Question 29Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Je wilt een werkstuk maken over de vraag: 'Hoe beïnvloedt de temperatuur van water de oplostijd van suiker?' Je zoekt hiervoor betrouwbare informatie op internet. Welke bron is het meest betrouwbaar?
- Een artikel op een website van een universiteit over oplossen en temperatuur. Correct answer.
- Een commerciële website die suiker verkoopt en beweert dat suiker altijd snel oplost.
- Een anoniem bericht op een forum waar iemand zijn eigen proef beschrijft.
- Een video op een sociaal medium waarin iemand zonder bronvermelding iets zegt over suiker.
Explanation
Bij het beoordelen van een bron let je op deskundigheid, onafhankelijkheid en of de informatie controleerbaar is. Een universiteit is een deskundige en onafhankelijke instelling, en een artikel over oplossen sluit goed aan bij de onderzoeksvraag. Daarom is dat de meest betrouwbare bron.
Question 30Vaardigheden (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, rekenen, informatievaardigheden)
Een leerling doet een proef met een karretje op een helling. Hij meet de afgelegde afstand en de tijd en berekent de gemiddelde snelheid. De resultaten staan in een tabel: bij 0,50 m hoort 1,0 s; bij 1,00 m hoort 2,0 s; bij 1,50 m hoort 3,0 s. De leerling zegt: 'De snelheid neemt toe naarmate de afstand groter wordt.' Is deze conclusie juist?
- Ja, want de afstand wordt steeds groter.
- Ja, want de tijd wordt ook steeds groter.
- Nee, want de snelheid blijft gelijk: steeds 0,50 m/s. Correct answer.
- Nee, want de snelheid neemt juist af.
Explanation
De gemiddelde snelheid bereken je met snelheid = afstand / tijd. Bij 0,50 m in 1,0 s is dat 0,50 m/s; bij 1,00 m in 2,0 s ook 0,50 m/s; en bij 1,50 m in 3,0 s weer 0,50 m/s. De snelheid is dus constant en de conclusie van de leerling is onjuist.
Question 31Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een leerling heeft een mengsel van zand en zout in water. Ze wil eerst het zand verwijderen en daarna het zout terugwinnen. Welke twee scheidingsmethoden gebruikt ze in deze volgorde?
- Bezinken en daarna filtreren
- Indampen en daarna filtreren
- Extraheren en daarna filtreren
- Filtreren en daarna indampen Correct answer.
Explanation
Zand lost niet op en blijft als vaste stof achter op het filter, terwijl het zoute water doorloopt. Daarna verdampt het water bij indampen en blijft het zout als vaste stof over. De volgorde is dus eerst filtreren en dan indampen.
Question 32Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Welke omschrijving past bij een zuivere stof?
- Een stof die je met filtreren kunt scheiden
- Een stof die uit één soort moleculen bestaat Correct answer.
- Een stof die altijd helder en kleurloos is
- Een stof die uit twee of meer bestanddelen bestaat
Explanation
Een zuivere stof bestaat uit één soort deeltjes, dus uit één soort moleculen of atomen. Daardoor heeft de stof een vast smeltpunt en kookpunt. Helderheid of kleur zegt niets over de vraag of een stof zuiver is.
Question 33Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je ziet een vloeistof met daarin kleine vaste deeltjes die langzaam naar de bodem zakken. Met welke scheidingsmethode haal je deze deeltjes het snelst uit de vloeistof?
- Extraheren
- Filtreren Correct answer.
- Indampen
- Destilleren
Explanation
Bij filtreren blijven de vaste deeltjes achter op het filtreerpapier en loopt de vloeistof erdoor. Zo verwijder je zwevende vaste deeltjes uit een vloeistof. Indampen en destilleren scheiden stoffen op basis van kookpunt en zijn hier niet nodig.
Question 34Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Welke eigenschap gebruik je bij destilleren om twee vloeistoffen van elkaar te scheiden?
- Het verschil in oplosbaarheid
- Het verschil in dichtheid
- Het verschil in kleur
- Het verschil in kookpunt Correct answer.
Explanation
Bij destilleren wordt het mengsel verwarmd tot de vloeistof met het laagste kookpunt verdampt. Die damp wordt daarna afgekoeld en opgevangen als zuivere vloeistof. Zo scheid je stoffen op basis van hun kookpunt.
Question 35Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een blikje is gemaakt van aluminium. Welke eigenschap van aluminium maakt het geschikt voor een blikje dat licht moet zijn?
- De slechte warmtegeleiding
- De hoge dichtheid
- De lage smeltbaarheid
- De lage dichtheid Correct answer.
Explanation
Aluminium heeft een lage dichtheid, waardoor een blikje van aluminium weinig massa heeft. Dat is handig voor een verpakking die licht moet zijn. De andere genoemde eigenschappen kloppen niet of zijn hier niet gunstig.
Question 36Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Welk van deze mengsels is een suspensie?
- Alcohol gemengd met water
- Zand in water dat je omschudt Correct answer.
- Lucht in een ballon
- Suiker opgelost in water
Explanation
Bij een suspensie zweven vaste deeltjes in een vloeistof en zakken ze na verloop van tijd naar de bodem. Zand in water is daar een duidelijk voorbeeld van. Een oplossing is helder en blijft gemengd.
Question 37Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je wilt het zout uit zeewater terugwinnen. Welke scheidingsmethode is hiervoor het meest geschikt?
- Zeven
- Indampen Correct answer.
- Filtreren
- Bezinken
Explanation
Zeewater is een oplossing van zout in water. Door het water te laten verdampen bij indampen blijft het zout als vaste stof achter. Filtreren werkt niet, omdat opgeloste zoutdeeltjes door het filter gaan.
Question 38Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Welke van deze stoffen is een zuivere stof?
- Melk
- Limonade
- Zeewater
- Gedestilleerd water Correct answer.
Explanation
Gedestilleerd water bestaat alleen uit watermoleculen en is dus een zuivere stof. Zeewater, limonade en melk bevatten meerdere bestanddelen en zijn mengsels.
Question 39Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je hebt een mengsel van ijzervijlsel en zand. Met een magneet haal je het ijzervijlsel eruit. Welke eigenschap van ijzer maak je hierbij gebruik van?
- IJzer is doorzichtig
- IJzer is magnetisch Correct answer.
- IJzer heeft een laag kookpunt
- IJzer lost op in water
Explanation
IJzer wordt aangetrokken door een magneet en zand niet. Daardoor kun je met een magneet het ijzervijlsel uit het mengsel halen. Dit berust op de magnetische eigenschap van ijzer.
Question 40Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een leerling doet een druppel van een heldere vloeistof op een horlogeglas en verwarmt dit voorzichtig. Na enige tijd blijft er een wit poeder achter. Wat mag de leerling hieruit concluderen?
- De vloeistof was een zuivere stof
- De vloeistof was een suspensie
- De vloeistof bevatte zwevend zand
- De vloeistof bevatte een opgeloste vaste stof Correct answer.
Explanation
Als na verdampen van de vloeistof een vaste stof achterblijft, zat er een opgeloste vaste stof in. Een zuivere vloeistof zou volledig verdampen zonder rest. Zwevend zand zou je al eerder hebben gezien als troebelheid.
Question 41Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je wilt een mengsel van alcohol en water scheiden. De twee vloeistoffen mengen volledig en hebben verschillende kookpunten. Welke methode is geschikt?
- Bezinken
- Filtreren
- Zeven
- Destilleren Correct answer.
Explanation
Alcohol en water zijn volledig gemengd en hebben verschillende kookpunten. Bij destilleren verdampt de stof met het laagste kookpunt eerst en wordt apart opgevangen. Filtreren of bezinken werkt niet bij twee vloeistoffen die goed mengen.
Question 42Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Waarom heeft een zuivere stof een scherp smeltpunt, terwijl een mengsel over een traject smelt?
- Omdat een zuivere stof geen deeltjes bevat
- Omdat alle deeltjes van een zuivere stof bij dezelfde temperatuur van fase veranderen Correct answer.
- Omdat een mengsel geen smeltpunt heeft
- Omdat een mengsel altijd warmer wordt dan een zuivere stof
Explanation
In een zuivere stof zijn alle deeltjes gelijk, dus ze veranderen allemaal bij dezelfde temperatuur van fase. Daardoor is het smeltpunt scherp. In een mengsel verschillen de deeltjes, waardoor het smelten over een temperatuurbereik plaatsvindt.
Question 43Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een glas met een troebele vloeistof staat een nacht stil. De volgende ochtend ligt er een laag vaste stof op de bodem en is de vloeistof helder. Welke scheidingsmethode is hier vanzelf opgetreden?
- Extraheren
- Destilleren
- Indampen
- Bezinken Correct answer.
Explanation
Bij bezinken zakken vaste deeltjes door de zwaartekracht naar de bodem. De vloeistof erboven wordt daardoor helder. Daarna kun je de vloeistof voorzichtig afgieten, wat afschenken heet.
Question 44Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een leerling wil het verschil tussen een oplossing en een suspensie aantonen. Welke waarneming is het meest geschikt?
- Een suspensie is troebel en zakt uit, een oplossing is helder en blijft gemengd Correct answer.
- Een oplossing is altijd gekleurd en een suspensie nooit
- Een suspensie heeft altijd een lagere temperatuur
- Een oplossing bevat geen vloeistof
Explanation
Bij een suspensie zweven vaste deeltjes die het mengsel troebel maken en na verloop van tijd uitzakken. Bij een oplossing zijn de deeltjes zo klein dat het mengsel helder blijft en niet uitzakt. Daarmee kun je de twee soorten mengsels onderscheiden.
Question 45Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je hebt een mengsel van suiker en zand. Je voegt water toe, roert en filtreert. Het zand blijft op het filter achter. Hoe noem je het proces waarbij de suiker in het water terechtkomt?
- Destilleren
- Bezinken
- Indampen
- Oplossen Correct answer.
Explanation
Suiker lost op in water en vormt een heldere oplossing, terwijl zand niet oplost. Door daarna te filtreren blijft het zand achter. Het opnemen van suiker in water heet oplossen.
Question 46Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Welke uitspraak over de dichtheid van materialen is juist?
- Dichtheid is hetzelfde als massa
- Dichtheid verandert als je het materiaal in kleine stukjes knipt
- Een materiaal met een grotere dichtheid heeft bij hetzelfde volume een grotere massa Correct answer.
- Een materiaal met een grotere dichtheid heeft altijd een kleinere massa
Explanation
Dichtheid is massa per volume-eenheid. Bij gelijk volume heeft een materiaal met grotere dichtheid dus meer massa. Dichtheid is een eigenschap van het materiaal en verandert niet door het in stukjes te knippen.
Question 47Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een pan heeft een hengsel van metaal en een handgreep van plastic. Welke combinatie van eigenschappen verklaart deze keuze?
- Metaal is doorzichtig, plastic is ondoorzichtig
- Metaal geleidt warmte goed, plastic geleidt warmte slecht Correct answer.
- Metaal geleidt warmte slecht, plastic geleidt warmte goed
- Metaal lost op in water, plastic niet
Explanation
Metaal geleidt warmte goed, zodat de pan snel warm wordt. Plastic geleidt warmte slecht en beschermt de hand tegen de hitte. Daarom is de handgreep van plastic en de pan van metaal.
Question 48Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je hebt een mengsel van twee vloeistoffen die niet met elkaar mengen, zoals olie en water. Welke methode gebruik je om ze te scheiden?
- Met een scheitrechter laten bezinken en daarna afscheiden Correct answer.
- Extraheren met een oplosmiddel
- Destilleren op basis van kookpunt
- Filtreren door filtreerpapier
Explanation
Twee vloeistoffen die niet mengen, vormen lagen met een verschil in dichtheid. In een scheitrechter zakken ze apart en kun je de onderste laag aftappen. Filtreren werkt niet, omdat beide stoffen vloeibaar zijn.
Question 49Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Een leerling vergelijkt twee stoffen. Stof A smelt bij 80 °C en stof B smelt tussen 60 °C en 75 °C. Wat is de beste conclusie?
- Stof A is waarschijnlijk zuiver en stof B waarschijnlijk een mengsel Correct answer.
- Beide stoffen zijn zeker mengsels
- Stof B is waarschijnlijk zuiver en stof A waarschijnlijk een mengsel
- Beide stoffen zijn zeker zuiver
Explanation
Een zuivere stof heeft een scherp smeltpunt bij één temperatuur. Een mengsel smelt over een traject, omdat de verschillende deeltjes bij verschillende temperaturen van fase veranderen. Stof A past bij een zuivere stof en stof B bij een mengsel.
Question 50Stoffen en materialen (eigenschappen, zuivere stoffen en mengsels, scheidingsmethoden)
Je hebt een mengsel van fijn zand en grof grind. Met welke methode scheid je deze vaste stoffen?
- Indampen
- Filtreren
- Zeven Correct answer.
- Destilleren
Explanation
Zand en grind zijn beide vast en verschillen in korrelgrootte. Met een zeef met de juiste maaswijdte valt het fijne zand erdoor en blijft het grove grind achter. Filtreren en indampen zijn bedoeld voor mengsels met een vloeistof.