Produceren en installeren
Wat vraagt dit profieldeel?
Produceren en installeren is het praktijkdeel van PIE waarin maken en monteren samenkomen. Je leest een tekening, kiest materiaal en gereedschap, maakt een werkstuk of montage en levert veilig en volgens maat op. Daarbij horen ook werkvoorbereiding, materiaalkeuze en kwaliteitscontrole. Het examen toetst herkenning, werkvolgorde, veiligheid en controle.
Kernregels en begrippen
- Lees de tekening eerst: aanzichten, maten, toleranties en materiaal- en verbindingsaanduiding.
- Werkvoorbereiding: stuklijst en zaagplan maken, gereedschap en machine vooraf controleren.
- Veiligheid: veiligheidsbril bij boren/slijpen, gehoorbescherming bij lawaai, stofmasker bij hout; bij elektra spanning eraf, meten en vergrendelen.
- Gereedschap: centerpunt vóór boren, kolomboor vastzetten, pijpsnijder met ontbraamapparaat, buigijzer voor koper.
- Verbindingen: bout-moer-ring, zelftapper, popnagel, knelkoppeling en soldeer; draadrichting en aandraaien met beleid.
- Leidingen: koper, meerlagig of PVC, voldoende beugels, ruime bochten; na montage dichtheid controleren.
- Elektra: bruin is fase, blauw nul, geelgroen aarde; aders op lengte strippen en wartels sluiten.
- Materialen: staal, aluminium, RVS, koper, PVC en hout herkennen en passend bewerken; RVS met eigen gereedschap bewerken om roestplekken te voorkomen.
- Kwaliteit: ontbramen, passing en bevestiging controleren, leidingen op dichtheid testen en afval scheiden.
Uitgewerkt voorbeeld: schuifmaat aflezen
De nul van de nonius staat voorbij 12 mm op de hoofdschaal. Het zevende streepje van de nonius valt samen met een streepje van de hoofdschaal. Bij een nonius van 0,05 mm is dat 7 × 0,05 = 0,35 mm. De maat is dus 12,35 mm. Reden: lees eerst het hele aantal millimeters vóór de noniusnul, tel daarna het samenvallende noniusstreepje en tel op. Controleer vooraf of de schuifmaat op nul staat; een nulpuntsfout geeft een verkeerde uitkomst. Controleer ook of de maat binnen de tolerantie valt.
Valkuilen
- Nonius aflezen op de verkeerde schaal of cm voor mm aanzien.
- Boren zonder centerpunt, waardoor de boor wegloopt.
- Knelkoppeling niet diep genoeg op de buis: lekkage.
- Aarde en nul verwisselen of de kabel niet in de wartel klemmen.
- Geen zaag- of buigmarge rekenen.
- PBM vergeten of de kolomboor niet vastzetten.
- Bij solderen zonder flux of met te lage temperatuur werken, waardoor geen hechting ontstaat.