Pierwsza pomoc po upadku motocyklisty na zakręcie
Jedziesz motocyklem 125 cm³ po drodze powiatowej poza obszarem zabudowanym. Jest 19:00, wczesna jesień, temperatura około 7°C, mży deszcz. Na zakręcie widzisz przewrócony motocykl i leżącego obok kierowcę. Zatrzymujesz się. Kierowca jest przytomny, ale zdezorientowany; ma kask z podniesioną szybą, z brody i okolic szczęki sączy się krew. Prawa noga jest wygięta w nienaturalny sposób. Z motocykla wycieka paliwo, silnik prawdopodobnie jeszcze pracuje. Na miejscu nie ma nikogo więcej. Twój telefon ma jedną kreskę zasięgu. Ruch odbywa się z prędkością około 90 km/h, a zakręt ogranicza widoczność nadjeżdżającym. Masz w kurtce kamizelkę odblaskową, apteczkę i latarkę. Poza podstawowym kursem pierwszej pomocy nie masz przeszkolenia medycznego.
1. Jakie czynności podejmujesz w pierwszych 60 sekundach i w jakiej kolejności?
Read the worked answer
Kolejność: zabezpiecz – wezwij – pomóż.
- Ustaw własny motocykl tak, by osłaniał miejsce zdarzenia: najlepiej za leżącym motocyklem, ze światłami awaryjnymi, lub przed zakrętem, żeby nadjeżdżający zobaczyli najpierw Ciebie. Załóż kamizelkę odblaskową.
- Wyłącz silnik przewróconego motocykla, jeśli dosięgniesz wyłącznika bez wchodzenia w strefę wycieku. Nie pal, nie używaj niczego, co iskrzy.
- Trójkąt ostrzegawczy postaw co najmniej 50 m przed zakrętem, po stronie nadjeżdżającego ruchu. Jeśli masz latarkę, daj nią znaki.
- Zadzwoń na 112 – jesteś sam, więc wezwanie pomocy ma priorytet nad szczegółowym badaniem.
- Dopiero potem podejdź do poszkodowanego: sprawdź przytomność (mów, pytaj, ściskaj dłoń), drożność dróg oddechowych, oddech i krwawienie.
- Nie przestawiaj poszkodowanego i nie zdejmuj mu kasku.
2. Czy zdejmujesz kask? Uzasadnij i opisz, co robisz z krwawieniem.
Read the worked answer
Nie zdejmuję kasku. Poszkodowany jest przytomny i oddycha, więc nie ma wskazań do jego zdjęcia, a ryzyko uszkodzenia odcinka szyjnego przy nieumiejętnym ruchu jest zbyt duże.
Kask zdejmuje się tylko w dwóch sytuacjach:
- drogi oddechowe są niedrożne i nie da się ich udrożnić przez kask,
- poszkodowany przestał oddychać i trzeba rozpocząć resuscytację.
Wtedy potrzebne są dwie osoby: jedna stabilizuje głowę i kask obiema rękami, druga rozszerza boki kasku i stacza go do tyłu, cały czas utrzymując głowę w osi.
Krwawienie z brody: załóż rękawiczki, przyłóż jałową gazę wokół otworu kasku i uciskaj bezpośrednio, nie odchylaj głowy do tyłu. Poluzuj pasek tylko wtedy, gdy uciska szyję. Obserwuj oddech co minutę – przy urazie głowy stan może się nagle pogorszyć. Jeśli zacznie wymiotować, obróć go całym ciałem, z pomocą drugiej osoby.
3. Jak przekazujesz informacje dyspozytorowi i co robisz do przyjazdu karetki?
Read the worked answer
Zgłoszenie według stałej kolejności:
- kto dzwoni i numer telefonu,
- miejsce: numer drogi, najbliższa miejscowość, słupek kilometrowy, współrzędne GPS, charakterystyczny punkt (zakręt, kapliczka),
- co się stało: wypadek motocyklisty, jeden poszkodowany,
- stan: przytomny, zdezorientowany, krwawienie z twarzy, zniekształcona prawa noga,
- zagrożenia: wyciek paliwa, zakręt, ruch 90 km/h,
- co już zrobiłem: zabezpieczone miejsce, silnik wyłączony.
Nie rozłączaj się, dopóki dyspozytor nie pozwoli.
Do przyjazdu: okryj poszkodowanego (kurtka pod plecy i na wierzch, folia termiczna), izoluj od zimnego podłoża, mów spokojnie, nie podawaj jedzenia ani picia, nie nastawiaj nogi. Co minutę sprawdzaj oddech i przytomność. Obserwuj objawy wstrząsu: bladość, zimną i wilgotną skórę, przyspieszony puls. Oznacz miejsce tak, by karetka widziała je z daleka, i wyślij kogoś na spotkanie, jeśli ktoś się pojawi.