Welsh Canolradd (Intermediate, B1) cheat sheet
Welsh Canolradd (Intermediate, B1) · Keep the key ideas within reach.
Speaking - Yr Arholiad Llafar
Trefn y prawf llafar: sgwrs fer am y cartref a'r gwaith, yna disgrifio llun, yna trafodaeth am y testun, yna sgwrs agored - paratowch ar gyfer pob rhan ar wahân.
Cwestiynau agoriadol cyffredin: 'Sut wyt ti'n teimlo heddiw?', 'Beth wnest ti dros y penwythnos?', 'Beth yw dy waith di?' - atebwch mewn dwy neu dair brawddeg, nid un gair.
Y ffurfiau gorffennol cryno a ddefnyddir amlaf: bues i, ces i, gwnes i, euthum i, dois i, gwelais i - defnyddiwch 'fe'/'mi' o flaen y ferf yn y gogledd, dim rhagenw yn y de.
Y dyfodol cryno: bydda i, cei di, gwnaiff e/hi, awn ni, ewch chi, ân nhw - 'Bydda i'n gweithio yfory' yw'r patrwm safonol.
Cymharu: mor + ansoddair + â (mor dal â), mwy o + enw (mwy o amser), yn fwy + ansoddair (yn fwy diddorol) - cofiwch 'na' ar ôl y cymharol.
Ar gyfer disgrifio llun: defnyddiwch 'Mae ... yn y canol / ar y chwith / yn y cefndir', 'Dw i'n gweld ...', 'Mae'n edrych fel ...' - anelwch at bump i chwe brawddeg.
Cystrawen barn: 'Dw i'n credu bod ...', 'Mae'n bwysig bod ...', 'Yn fy marn i ...' - y ffurf 'bod' sy'n dilyn, nid 'mai', ar ôl 'credu'.
Os na ddeallwch gwestiwn, gofynnwch 'Wnei di ailadrodd, os gwelwch yn dda?' neu 'Beth yw ystyr ...?' - mae hyn yn rhan o'r sgiliau cyfathrebu, nid colli marciau.
Listening - Gwrando
Dechreuwch drwy ddarllen y cwestiynau'n gyntaf: mae enwau, rhifau ac amseroedd yn y cwestiynau yn dweud wrthych beth i wrando amdano.
Geiriau cyswllt sy'n dynodi tro yn y sgwrs: 'ond', 'er hynny', 'fodd bynnag', 'ar y llaw arall' - mae'r ateb yn aml ar ôl y gair hwn.
Rhifau sy'n achosi dryswch: pedwar/pedair, pump/pum, chwech/chwe, saith, wyth, naw, deg - gwrandewch am y treiglad ar ôl 'pum' a 'chwe'.
Amseroedd: 'am hanner awr wedi ...', 'chwarter i ...', 'chwarter wedi ...', 'am bump o'r gloch' - mae 'wedi' yn golygu 'past', 'i' yn golygu 'to'.
Dyddiadau: 'ar y trydydd ar ddeg o Fai' - y treiglad meddal ar ôl 'o' (Mai → Fai, Mehefin → Fehefin) yw'r clue i'r mis.
Mae'r ail sgwrs yn aml yn cynnwys cywiriad: 'Na, dim rywbryd arall - dydd Sadwrn' - peidiwch â chofnodi'r ateb cyntaf yn unig.
Sain y treiglad: ar ôl 'fy' (fy nghar), 'dy' (dy dŷ), 'ei' (ei gath / ei chath) - mae'r treiglad yn dynodi'r person, felly gwrandewch amdano.
Ar gyfer y dasg lenwi bylchau, ysgrifennwch y gair yn union fel y'i clywch cyn ei gyfieithu - mae sillafu'n cyfrif.
Reading - Darllen
Chwiliwch am y prif ferf ym mhob brawddeg: y ferf sy'n dynodi amser y digwyddiad (gorffennol, presennol, dyfodol).
Marcwyr amser sy'n dynodi'r gorffennol: 'ddoe', 'y llynedd', 'wythnos diwethaf', 'ers talwm', 'yn ystod y rhyfel' - mae'r rhain yn cyd-fynd â'r gorffennol cryno neu'r gorffennol hir.
Marcwyr amser sy'n dynodi'r dyfodol: 'yfory', 'wythnos nesaf', 'ymhen pythefnos', 'cyn bo hir' - mae 'ymhen' yn golygu 'mewn (amser)'.
Y gwrthwynebydd: 'nid yw ... yn' / 'dydy ... ddim yn' - mae cwestiynau gwir/sim yn aml yn gofyn am y gwrthwyneb, felly darllenwch y negydd yn ofalus.
Cyfeirio yn ôl: 'ef', 'hi', 'nhw', 'hwn', 'hynny' - dilynwch y cyfeiriad i'r enw cyntaf sy'n cyd-fynd mewn rhif a rhyw.
Y ffurfiau amhersonol: 'gwelwyd', 'adeiladwyd', 'cyhoeddwyd' - maent yn dynodi'r gorffennol heb ddweud pwy wnaeth y weithred.
Geirfa allweddol i'w hadnabod ar unwaith: 'er mwyn' (in order to), 'er' (although), 'oherwydd' (because), 'felly' (therefore), 'tra' (while).
Ar gyfer cwestiynau llenwi bylchau, profwch bob opsiwn yn y frawddeg gyfan - mae rhyw a rhif yr enw yn aml yn dileu dau opsiwn.
Writing - Ysgrifennu
Strwythur y llythyr ffurfiol: cyfarchiad ('Annwyl Syr/Madam'), paragraff agoriadol, paragraffau'r corff, paragraff cloi, ac yna 'Yn gywir, [enw]'.
Ar gyfer llythyr anffurfiol defnyddiwch 'Annwyl [enw]' a 'Cofion gorau' neu 'Wedi'i charu' - peidiwch â chymysgu'r ddau gofrest.
Y treiglad ar ôl 'y' ferchyddol: 'yng Nghymru', 'ym Mangor', 'yn Ninbych' - mae'r treiglad trwynol yn dilyn 'yn' cyn m, n, ng.
Y gystrawen amser: 'Dw i wedi bod yn ... ers ...' (ers + cyfnod), 'Dw i'n ... ar hyn o bryd', 'Bydda i'n ... y flwyddyn nesaf'.
Cysyllteiriau i godi gradd: 'hefyd', 'felly', 'er hynny', 'yn ogystal â', 'o ganlyniad' - defnyddiwch o leiaf dri mewn darn o 150 gair.
Y ffurf 'bod' ar ôl 'gobeithio': 'Gobeithio y byddi di'n gallu dod' - nid 'y bydd' heb y rhagenw.
Ar gyfer y dasg ysgrifennu byr (tua 100 gair), anelwch at un syniad y paragraff a chordiad amser cyson drwyddo.
Gwiriwch y treiglad ar ôl 'fy' a 'dy' yn y llythyr: 'fy nghyfeiriad', 'dy lythyr di' - mae'r rhagenw ategol yn aml yn angenrheidiol.