16σέλιδο αυτοεξώφυλλο: preflight υπό πίεση παράδοσης
Την Τρίτη το πρωί ένα τυπογραφείο στη Λευκωσία παρέλαβε από διαφημιστικό γραφείο το PDF ενός 16σέλιδου αυτοεξωφύλλου βιβλιαρίου, σχήματος A4, εκτύπωση 4/4, χαρτί glossy 130 g/m², ραφή με σύρμα (saddle stitch), τιράζ 3.000 αντίτυπα και παράδοση την Παρασκευή το μεσημέρι. Το αρχείο εξήχθη από InDesign χωρίς preflight. Ο έλεγχος έδειξε: τρεις εικόνες τοποθετημένες στο 135% με πραγματική ανάλυση 96 ppi, περιθώριο αίματος 3 mm μόνο στη δεξιά πλευρά, γραμματοσειρά «Myriad Pro» χωρίς ενσωμάτωση, πλούσιο μαύρο 60/40/40/100 σε κείμενο 8 pt, φόντο με ολική κάλυψη μελανιού 340%, και δύο σελίδες χωρίς σημάδια κοπής. Ο πελάτης ζητά να μην αλλάξει η εμφάνιση του εντύπου. Το πιεστήριο είναι πεντάχρωμο με inline βερνίκι, φόρμα 70×100 cm, και το βιβλιάριο χωράει τέσσερα φύλλα ανά τυπογραφικό.
1. Ποια ευρήματα είναι ανασταλτικά (blocking) και ποια διορθώνονται στην προεκτύπωση χωρίς να επιστρέψει το αρχείο στον σχεδιαστή; Ιεραρχήστε τις ενέργειες.
Read the worked answer
Ιεράρχηση με κριτήριο τι αλλάζει θέση σε 4 φύλλα και 3.000 αντίτυπα:
- Γραμματοσειρά χωρίς ενσωμάτωση - blocking. Αν ο RIP αντικαταστήσει τη Myriad Pro, αλλάζουν οι αναδιπλώσεις σε 16 ζευγαρωτές σελίδες και το λάθος εμφανίζεται μόνο στο δίπλωμα. Ενσωμάτωση ή μετατροπή σε καμπύλες, με έλεγχο ότι τα 8 pt δεν «βούλωσαν».
- 96 ppi στο τελικό μέγεθος - blocking. Κάτω από 200–300 ppi για όφσετ σε glossy χαρτί η εικόνα θα φαίνεται ψηφιδωτή. Ζητούνται τα πρωτότυπα/re-link· αν δεν υπάρχουν, γραπτή αποδοχή υποβάθμισης.
- Αίμα 3 mm σε μία μόνο πλευρά. Φόντα που φτάνουν στην άκρη επεκτείνονται τεχνητά 3 mm· αν κόβεται φωτογραφία, χρειάζεται υλικό από τον σχεδιαστή.
- Πλούσιο μαύρο σε 8 pt και TAC 340% - διορθώνονται τοπικά (βλ. επόμενη εργασία).
- Σημάδια κοπής - δεν είναι blocking· προστίθενται στο imposition με crop marks και 3 mm αίμα.
Το μοντάζ δεν ξεκινά πριν κλειδώσουν τα 1–3· τα υπόλοιπα γίνονται παράλληλα.
2. Προτείνετε διόρθωση για το μαύρο κειμένου και για το TAC 340%, αιτιολογώντας με βάση το υπόστρωμα και την τελική επεξεργασία.
Read the worked answer
TAC 340% σε glossy 130 g/m²: το φιλμ μελανιού είναι υπερβολικά παχύ, με συνέπειες αργή ξήρανση, set-off στο επόμενο φύλλο, back-trap στο δεύτερο πέρασμα και ρωγμές στο δίπλωμα λόγω ακαμψίας της στοίβας. Το όριο για επιστρωμένο χαρτί κατά ISO 12647-2 είναι περίπου 330%, αλλά για ελαφρύ 130 g/m² με δίπλωμα στοχεύουμε 300–310%. Μέθοδος: μετατροπή με διατήρηση εμφάνισης (perceptual) σε προφίλ Fogra39, μέτριο GCR, μείωση CMY στις σκιές, χωρίς να «πειραχτεί» το μαύρο κείμενο.
Μαύρο 8 pt: μόνο 100K. Το 60/40/40/100 σε μικρά στοιχεία δίνει έντονο registration error (ανοχή τυμπάνων ~0,1 mm) και θολό, «χρωματισμένο» περίγραμμα· επιπλέον αυξάνει το TAC τοπικά. Το πλούσιο μαύρο κρατιέται μόνο σε μεγάλες επιφάνειες.
Έλεγχος: νέο preflight, μέτρηση TAC σε 5 τυχαία σημεία, δοκιμαστική εκτύπωση 50 φύλλων και οπτικός έλεγχος σε D50 πριν την παραγωγή. Η αλλαγή τεκμηριώνεται στο job ticket με υπογραφή πελάτη, ώστε να μην εμφανιστεί αργότερα ως «αλλοίωση χρώματος».
3. Υπολογίστε τη μετατόπιση λόγω creep για το 16σέλιδο και περιγράψτε πώς εφαρμόζεται στο μοντάζ και στον έλεγχο.
Read the worked answer
16 σελίδες = 4 φύλλα ένθετα (saddle stitch). Πάχος 130 g/m² glossy ≈ 0,11 mm. Το εξωτερικό φύλλο δεν μετατοπίζεται· κάθε επόμενο προς τα μέσα μετατοπίζεται κατά ένα πάχος:
- Φύλλο 1 (εξωτερικό): 0 mm
- Φύλλο 2: 0,11 mm
- Φύλλο 3: 0,22 mm
- Φύλλο 4 (εσωτερικό): 0,33 mm
Μέγιστη μετατόπιση 0,33 mm, μοιρασμένη σε βήματα ~0,1 mm. Στο imposition εφαρμόζεται ως «creep/shingling» προς τα έξω από τη ράχη, ώστε το εσωτερικό φύλλο να μην πλησιάζει τη ράχη μετά το κόψιμο. Πρακτικά: ρύθμιση 0,3 mm στον imposition server, δοκιμαστικό δίπλωμα (dummy) από το ίδιο χαρτί, μέτρηση περιθωρίου ράχης στο πρώτο και στο τελευταίο φύλλο, επιβεβαίωση ότι το trim των 3 mm δεν κόβει περιεχόμενο. Αν το χαρτί ήταν 170 g/m² (≈0,15 mm), η μετατόπιση θα έφτανε 0,45 mm και θα συζητούσαμε αύξηση του περιθωρίου ράχης στον σχεδιασμό - όχι απλή ρύθμιση creep.