Ασφάλεια ναυσιπλοΐας: SafeSeaNet και υποχρεώσεις αναφοράς
Η ενότητα αφορά το ευρωπαϊκό σύστημα πληροφοριών SafeSeaNet και τις υποχρεώσεις αναφοράς πλοίων πριν από την είσοδο σε κοινοτικό λιμένα. Οι ερωτήσεις ελέγχουν τι είναι και ποιος το λειτουργεί, ποια είναι η νομική του βάση, ποιες αναφορές υποβάλλονται με ποιες προθεσμίες και πώς συνδέονται με AIS, LRIT και την ενιαία υποβολή στοιχείων (EMSWe).
Τι είναι το SafeSeaNet
- Κοινοτικό σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, που λειτουργεί ο EMSA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Ασφάλεια στη Θάλασσα) με εθνικούς κόμβους στα κράτη μέλη.
- Νομική βάση: Οδηγία 2002/59/ΕΚ όπως τροποποιήθηκε, για την καθιέρωση κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης και ενημέρωσης της ναυσιπλοΐας.
- Δεν είναι σύστημα επιθεώρησης· δεν εκδίδει πιστοποιητικά ούτε επιβάλλει κυρώσεις.
Υποχρεωτικές αναφορές
- Αναφορά πριν από την άφιξη σε κοινοτικό λιμένα: τουλάχιστον 24 ώρες πριν, ή κατά τον απόπλου από τον προηγούμενο λιμένα εφόσον το ταξίδι διαρκεί λιγότερο, ή μόλις γίνει γνωστός ο λιμένας.
- Αναφορά επικίνδυνων ή ρυπογόνων φορτίων: τουλάχιστον 24 ώρες πριν την άφιξη.
- Αναφορά περιστατικών και ατυχημάτων στη θάλασσα, καθώς και αναγγελία αποβλήτων (PRF, Οδηγία (ΕΕ) 2019/883) 24 ώρες πριν την άφιξη.
- Πηγές δεδομένων: AIS (υποχρεωτικό κατά SOLAS V/19: όλα τα πλοία άνω των 300 GT σε διεθνείς πλόες, άνω των 500 GT σε εθνικούς, όλα τα επιβατηγά) και LRIT.
Ενιαία υποβολή
Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2019/1239 για το Ευρωπαϊκό Ναυτιλιακό Περιβάλλον Ενιαίας Θυρίδας (EMSWe) στοχεύει στην υποβολή όλων των δηλώσεων άφιξης και αναχώρησης μέσω ενός διαύλου, αντικαθιστώντας τις πολλαπλές δηλώσεις FAL, με εφαρμογή από το 2025.
Παράδειγμα
Πλοίο 6.000 GT φθάνει στον Πειραιά από λιμένα εκτός ΕΕ, μεταφέροντας 1.200 τόνους μαζούτ ως καύσιμο. Τι υποβάλλεται; (1) προαναγγελία άφιξης μέσω SafeSeaNet 24 ώρες πριν· (2) αναγγελία αποβλήτων 24 ώρες πριν εφόσον παραδίδονται κατάλοιπα· (3) AIS σε συνεχή λειτουργία. Το μαζούτ ως καύσιμο δεν αποτελεί φορτίο επικίνδυνων εμπορευμάτων, άρα δεν απαιτείται αναφορά επικίνδυνου φορτίου· ελέγχεται όμως το όριο θείου 0,10% στη Μεσόγειο, που είναι περιοχή ελέγχου εκπομπών SOx από 1 Μαΐου 2025.
Παγίδες
- Το AIS είναι πηγή δεδομένων, όχι ταυτόσημο με το SafeSeaNet.
- Η προθεσμία είναι 24 ώρες, όχι 48 ή 72.
- Επικίνδυνο φορτίο δεν σημαίνει κατάλοιπα ή απόβλητα· οι δύο αναφορές είναι διακριτές.
- Το THETIS είναι βάση επιθεωρήσεων κράτους λιμένα, άλλη λειτουργία.
- Αναγγελία σε λάθος εθνικό κόμβο ή εκπρόθεσμη υποβολή θεωρείται μη συμμόρφωση.