LCA Gaeilge Chumarsáideach study materials
LCA Gaeilge Chumarsáideach study resources

LCA Gaeilge Chumarsáideach practice questions

One question at a time. Build your LCA Gaeilge Chumarsáideach understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Listening comprehension (Éisteacht)

Céard a chiallaíonn an focal 'go raibh maith agat' nuair a chloiseann tú é i gcomhrá?

  1. Go bhfuil buíochas á ghabháil ag an gcainteoir Correct answer.
  2. Go bhfuil tú ag dul abhaile
  3. Go bhfuil duine ag fágáil slán
  4. Go bhfuil ceist á cur ag an gcainteoir

Explanation

Is frása buíochais é 'go raibh maith agat' a úsáidtear le haisghabháil a thabhairt do dhuine. Nuair a chloiseann tú é, tá an cainteoir ag gabháil buíochais, ní ag cur ceiste ná ag fágáil slán.

Question 2Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá gutháin, deir an cainteoir: 'Tá brón orm, ach tá Seán as baile faoi láthair.' Céard a thuigeann tú?

  1. Níl Seán ar fáil chun labhairt leis anois Correct answer.
  2. Níl aithne ag an gcainteoir ar Sheán
  3. Tá Seán ag teacht ar ais go luath
  4. Tá Seán sa bhaile agus is féidir labhairt leis

Explanation

Ciallaíonn 'as baile' nach bhfuil an duine i láthair ná ar fáil. Mar sin ní féidir labhairt le Seán ag an nóiméad sin, agus sin é an rud a chuireann an cainteoir in iúl.

Question 3Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Beidh an chéad chruinniú eile Dé Céadaoin seo chugainn ag a naoi a chlog.' Cathain a bheidh an cruinniú?

  1. Dé Céadaoin seo caite ag a naoi
  2. Dé Luain seo chugainn ag a naoi
  3. Dé Céadaoin seo chugainn ag a naoi Correct answer.
  4. Inniu ag a naoi

Explanation

Luaitear 'Dé Céadaoin seo chugainn' agus 'a naoi a chlog', mar sin is é Dé Céadaoin seo chugainn ag a naoi an t-am ceart. Ní mór an dá eolas a chomhcheangal le freagra cruinn a fháil.

Question 4Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá siopa, deir an díoltóir: 'Tá sé seo ar leathphraghas inniu.' Céard a thugtar le tuiscint?

  1. Tá an praghas níos airde ná inné
  2. Tá an praghas faoi dhó inniu
  3. Tá an praghas laghdaithe go leath an ghnáthphraghais Correct answer.
  4. Tá an t-earra saor in aisce

Explanation

Ciallaíonn 'leathphraghas' go bhfuiltear ag gearradh an phraghais go leath. Is é sin an gnáthphraghas roinnte ar a dó, ní faoi dhó ná saor in aisce.

Question 5Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Dúirt sí go dtiocfadh sí amárach.' Cathain a thagann sí?

  1. Tagann sí inniu
  2. Tháinig sí inné
  3. Níor tháinig sí riamh
  4. Tagann sí amárach Correct answer.

Explanation

Tá an aimsir chaite 'dúirt' agus an aimsir choinníollach 'dtiocfadh' ag tagairt don todhchaí ó thaobh an chainteora de, is é sin amárach. Mar sin is amárach a thagann sí.

Question 6Listening comprehension (Éisteacht)

I dtuairisc aimsire, cloiseann tú: 'Beidh sé fuar agus fliuch sa deisceart.' Cén cineál aimsire a bheidh ann?

  1. Fuar agus fliuch Correct answer.
  2. Te agus fliuch
  3. Fuar agus tirim
  4. Te agus tirim

Explanation

Luaitear 'fuar' agus 'fliuch' go díreach don deisceart. Ní mór cloí leis an dá cháilíocht a chloistear san fhuaim.

Question 7Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá, deir duine: 'Gabh mo leithscéal, an bhféadfá an cheist sin a athrá?' Céard atá á iarraidh?

  1. Go ndéanfaí an cheist a scríobh síos
  2. Go ndéanfaí an cheist a rá arís Correct answer.
  3. Go ndéanfaí an cheist a fhágáil ar lár
  4. Go ndéanfaí an cheist a aistriú go Béarla

Explanation

Ciallaíonn 'athrá' rud a rá arís. Tá an cainteoir ag iarraidh go gcloiseadh sé an cheist an athuair, rud a tharlaíonn go minic nuair nach mbíonn an chaint soiléir.

Question 8Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Tá sé ag cur báistí go trom, mar sin nílim ag dul amach.' Cén chúis atá leis an duine fanacht istigh?

  1. Tá sé ag éirí dorcha
  2. Tá obair le déanamh aige
  3. Tá cuireadh faighte aige
  4. Tá sé ag cur báistí go trom Correct answer.

Explanation

Is é an bháisteach throm an chúis a luaitear go díreach roimh an gcinneadh fanacht istigh. Ní thugtar aon chúis eile sa ráiteas.

Question 9Listening comprehension (Éisteacht)

I dtaifead de chomhrá idir beirt, deir duine amháin: 'Níor mhaith liom dul chuig an scoil sin, ach d'fhéadfainn féachaint uirthi ar an Idirlíon.' Céard a dhéanfaidh an duine?

  1. Scríobhfaidh sé litir chuig an scoil
  2. Rachaidh sé chuig an scoil go díreach
  3. Féachfaidh sé ar an scoil ar an Idirlíon Correct answer.
  4. Ní bheidh spéis ar bith aige inti

Explanation

Cé nach dteastaíonn ón duine dul chuig an scoil, deir sé go bhféadfadh sé féachaint uirthi ar an Idirlíon. Is é sin an gníomh a mholtar sa chomhrá.

Question 10Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Bhuail mé le Máire ag an stáisiún, ach bhí sí ag dul go Gaillimh agus bhí mise ag dul go Corcaigh.' Cé a bhí ag dul go Corcaigh?

  1. Duine eile nach luaitear
  2. An cainteoir Correct answer.
  3. Beirt acu
  4. Máire

Explanation

Is é an cainteoir a deir 'bhí mise ag dul go Corcaigh', agus tá 'mise' ag tagairt don chainteoir féin. Bhí Máire ag dul go Gaillimh, mar sin ní hí a bhí ag dul go Corcaigh.

Question 11Listening comprehension (Éisteacht)

I dteachtaireacht ghutha, deir an cainteoir: 'Táim ag fanacht le do ghlao ar feadh leathuaire.' Céard atá déanta aige?

  1. Tá sé tar éis glao a dhéanamh cheana
  2. Tá sé ag súil le glao ón duine eile le fada Correct answer.
  3. Tá sé ag fanacht le bus
  4. Tá sé ag cur glaonna ar dhaoine eile

Explanation

Ciallaíonn 'ag fanacht le do ghlao' go bhfuil sé ag súil le glao ón duine a bhfuil an teachtaireacht dírithe air. Deimhníonn 'ar feadh leathuaire' go bhfuil sé ag fanacht le tamall.

Question 12Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Fuair mé an t-airgead ar ais, mar sin ní gá dom gearán a dhéanamh.' Céard is brí leis sin?

  1. Tá gearán le déanamh aige fós
  2. Ní bhfuair sé an t-airgead riamh
  3. Tá sé ag iarraidh tuilleadh airgid
  4. Ní dhéanfaidh sé gearán mar go bhfuil an t-airgead faighte aige Correct answer.

Explanation

Tá cúis agus toradh nasctha le 'mar sin': fuair sé an t-airgead, agus dá bharr sin ní gá gearán. Léiríonn sé sin go bhfuil an cheist réitithe.

Question 13Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá faoi chúrsaí oibre, deir duine: 'Bíonn orm dul isteach go luath gach maidin, ach is fearr liom an tráthnóna.' Céard a thaispeánann sé sin?

  1. Ní oibríonn sé ar maidin ar chor ar bith
  2. Is fearr leis tráthnóna cé go n-oibríonn sé go luath Correct answer.
  3. Tá sé ag athrú a chuid oibre
  4. Is fearr leis maidin ná tráthnóna

Explanation

Úsáidtear 'ach' le codarsnacht a chur in iúl idir an dualgas (dul isteach go luath) agus an rogha phearsanta (an tráthnóna). Mar sin oibríonn sé ar maidin ach is fearr leis an tráthnóna.

Question 14Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Ní raibh a fhios agam go raibh tú breoite.' Céard a chiallaíonn sé sin?

  1. Bhí a fhios aige go raibh an duine breoite
  2. Bhí an duine breoite agus é ar an eolas
  3. Ní raibh an duine breoite ar chor ar bith
  4. Ní raibh a fhios aige go raibh an duine breoite Correct answer.

Explanation

Tá an briathar séanta 'ní raibh' agus an fochlásal 'go raibh tú breoite', rud a chiallaíonn nach raibh eolas aige faoin tinneas. Ní shéanann an fochlásal féin an tinneas.

Question 15Listening comprehension (Éisteacht)

I dtaifead, deir an cainteoir: 'Ba mhaith liom béile a chur in áirithe do cheathrar ag a seacht a chlog tráthnóna.' Céard atá á iarraidh?

  1. Bord do bheirt ag a seacht ar maidin
  2. Bord do sheisear ag a seacht tráthnóna
  3. Bia le tabhairt abhaile do cheathrar
  4. Bord do cheathrar ag a seacht tráthnóna Correct answer.

Explanation

Luaitear 'ceathrar' agus 'a seacht a chlog tráthnóna', agus is é 'béile a chur in áirithe' ná áirithint bia. Ní mór an uimhir agus an t-am a chloistear a choinneáil le chéile.

Question 16Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Tá an traein ar a sé a chlog curtha ar ceal, ach beidh bus ag a leathuair tar éis a sé.' Céard a tharlóidh?

  1. Ní bheidh an traein ann ach beidh bus ann níos déanaí Correct answer.
  2. Beidh an traein ag a leathuair tar éis a sé
  3. Ní bheidh aon taisteal ann
  4. Beidh traein ann agus bus ina diaidh

Explanation

Cuirtear an traein ar ceal, ach tugtar rogha eile: bus ag leathuair tar éis a sé. Mar sin ní bheidh an traein ann, ach beidh bus ann beagán níos déanaí.

Question 17Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá, deir duine: 'Mura mbeadh an bháisteach, bheimis tar éis siúl amach.' Céard a tharla?

  1. Chuaigh siad amach ag siúl
  2. D'fhan siad istigh mar gheall ar an mbáisteach Correct answer.
  3. Ní raibh báisteach ann ar chor ar bith
  4. Shiúil siad sa bháisteach

Explanation

Úsáidtear an coinníollach 'mura mbeadh' le rud nach dtarlaíonn a chur in iúl. Ós rud é go raibh báisteach ann, níor shiúil siad amach, mar sin d'fhan siad istigh.

Question 18Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Níl ach deichniúr sa rang inniu, ach is gnáth go mbeadh fiche ann.' Céard a thuigeann tú?

  1. Tá leath an ghnáthlíon sa rang inniu Correct answer.
  2. Ní bhíonn rang ann riamh
  3. Tá an rang lán inniu
  4. Tá níos mó ná an gnáth sa rang

Explanation

Is é deichniúr leath fiche, agus cuirtear i gcomparáid é leis an ngnáthlíon. Mar sin tá leath an ghnáthlíon i láthair inniu, rud a thaispeánann an chodarsnacht le 'ach'.

Question 19Listening comprehension (Éisteacht)

I dteachtaireacht, deir an cainteoir: 'Bheadh sé go maith dá bhféadfá an fhoirm a líonadh roimh Dhéardaoin.' Céard atá á mholadh?

  1. An fhoirm a chur chuig duine eile
  2. An fhoirm a líonadh roimh Dhéardaoin Correct answer.
  3. Gan an fhoirm a líonadh ar chor ar bith
  4. An fhoirm a sheoladh tar éis Dhéardaoin

Explanation

Is é an mholadh atá ann an fhoirm a chríochnú roimh Dhéardaoin. Úsáidtear 'bheadh sé go maith dá' le moladh a dhéanamh go béasach, ní le toirmeasc.

Question 20Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú dhá dhuine ag caint: 'An bhfuair tú an scéal faoin gcruinniú? Bhí sé curtha ar athló go dtí an tseachtain seo chugainn.' Céard a tharla don chruinniú?

  1. Aistríodh é go háit eile
  2. Reáchtáladh é mar a bhí beartaithe
  3. Cuireadh ar ceal é go buan
  4. Cuireadh siar é go dtí an tseachtain seo chugainn Correct answer.

Explanation

Ciallaíonn 'curtha ar athló' go gcuirtear rud siar go dtí am níos déanaí, agus luaitear an tseachtain seo chugainn mar an t-am nua. Ní hionann sin agus cealú buan.

Question 21Listening comprehension (Éisteacht)

I dtaifead raidió, deir an t-athróir: 'Tá na bóithre fliuch i gCiarraí agus tá rabhadh aimsire i bhfeidhm go dtí meán oíche.' Céard is ceart do thiománaí a dhéanamh?

  1. Bheith cúramach mar go bhfuil na bóithre sleamhain Correct answer.
  2. Gan tiomáint go Ciarraí go deo
  3. Tiomáint go tapa chun an rabhadh a sheachaint
  4. Fanacht sa bhaile go dtí meán lae

Explanation

Tugann 'bóithre fliuch' agus 'rabhadh aimsire' le fios go bhfuil contúirt ann agus gur ceart a bheith cúramach. Ní mholtar luas ach oiread le fanacht gan ghá.

Question 22Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Cé go raibh sí tinn, d'fhreastail sí ar an gcruinniú.' Céard is fíor?

  1. Ní raibh sí tinn ar chor ar bith
  2. D'fhreastail sí ar an gcruinniú in ainneoin an tinneas Correct answer.
  3. D'fhan sí sa bhaile mar gheall ar an tinneas
  4. Níor fhreastail sí ar an gcruinniú

Explanation

Cuireann 'cé go' in iúl codarsnacht idir an tinneas agus an gníomh. D'fhreastail sí ar an gcruinniú mar sin, fiú amháin agus í tinn, rud a léiríonn an chodarsnacht go soiléir.

Question 23Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá, deir duine: 'Dá mbeadh a fhios agam go raibh an siopa dúnta, ní bheinn tar éis teacht anseo.' Céard a tharla?

  1. Níor tháinig sé mar go raibh an siopa oscailte
  2. Tháinig sé ach bhí an siopa dúnta Correct answer.
  3. Tháinig sé agus bhí an siopa oscailte
  4. Bhí a fhios aige roimh ré go raibh an siopa dúnta

Explanation

Tá an tríú coinníollach 'dá mbeadh a fhios agam' ag cur síos ar eolas nach raibh aige roimh ré. Tháinig sé mar sin, ach fuair sé amach go raibh an siopa dúnta, rud a thaispeánann an toradh 'ní bheinn tar éis teacht'.

Question 24Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Ní hamháin go raibh an t-airgead caillte, ach bhí mo chárta ina theannta.' Céard a chiallaíonn sé?

  1. Cailleadh an t-airgead agus an cárta araon Correct answer.
  2. Cailleadh an t-airgead amháin
  3. Níor cailleadh an t-airgead ná an cárta
  4. Fuarthas an cárta ach níor cailleadh an t-airgead

Explanation

Ciallaíonn 'ní hamháin ... ach' go bhfuil an dara rud fíor chomh maith leis an gcéad rud. Mar sin cailleadh an dá rud, ní an t-airgead amháin.

Question 25Listening comprehension (Éisteacht)

I dtaifead, deir an cainteoir: 'Mholfainn duit gan an ceann is saoire a roghnú, mar is minic a chaitheann tú níos mó ina dhiaidh.' Céard is brí leis an gcomhairle?

  1. Ceannaigh an ceann is daoire gan smaoineamh
  2. Seachain an ceann is saoire toisc go bhféadfadh sé costas níos mó a chruthú Correct answer.
  3. Ná ceannaigh aon rud ar chor ar bith
  4. Ceannaigh an ceann is saoire i gcónaí

Explanation

Tugann 'mholfainn duit gan' comhairle in aghaidh rogha áirithe, agus mínitear an chúis: is minic costas breise ina dhiaidh. Mar sin moltar gan an ceann is saoire a phiocadh, ní an ceann is daoire a cheannach gan chúis.

Question 26Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú ar an raidió: 'Tá ceathair déag ar an gclár ama againn inniu, ach beidh ceann amháin déag ar an bport aerach.' Céard a chiallaíonn sé sin don éisteoir?

  1. Beidh trí cinn de na cláir le cloisteáil ar an raidió amháin. Correct answer.
  2. Beidh an clár ama agus an port aerach mar an gcéanna.
  3. Beidh gach clár le cloisteáil ar an raidió agus ar an idirlíon.
  4. Ní bheidh ach clár amháin ar fáil ar an raidió.

Explanation

Insíonn an chainteoir dúinn go bhfuil ceathair déag ar an gclár ama ach nach mbeidh ach ceann amháin déag ar an bport aerach. Mar sin, tá trí chlár nach gcloisfear ar an raidió, agus ní bheidh siad le cloisteáil ach ar an idirlíon. Is é an difríocht idir an dá uimhir an eochair chun an cheist a fhreagairt.

Question 27Listening comprehension (Éisteacht)

I dteachtaireacht ghutha ó dhuine a bhfuil tú ag obair leis, deir sé: 'Tá an tuarascáil críochnaithe agam, ach caithfidh mé í a sheiceáil arís sula gcuirfidh mé chugat í.' Cén staid ina bhfuil an tuarascáil?

  1. Tá sí críochnaithe ach níor seiceáladh fós í. Correct answer.
  2. Tá sí seolta chuig an éisteoir cheana féin.
  3. Níl sí tosaithe fós ag an gcainteoir.
  4. Tá sí seiceáilte agus seolta ag an gcainteoir.

Explanation

Deir an cainteoir go bhfuil an tuarascáil críochnaithe aige, ach go gcaithfidh sé í a sheiceáil arís sula seolfaidh sé chugat í. Mar sin, tá an obair déanta ach tá an tseiceáil fós le déanamh. Níor seoladh an tuarascáil fós mar gheall ar an tseiceáil sin.

Question 28Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú comhrá i siopa: 'An bhfuil an léine seo ar fáil i méid níos lú? Tá an ceann seo rómhór dom.' Céard atá uait ón bhfreastalaí?

  1. Léine den chineál céanna i méid níos lú. Correct answer.
  2. Léine atá níos saoire.
  3. Léine atá níos mó ná an ceann atá aige.
  4. Léine de dhath difriúil.

Explanation

Deir an custaiméir go bhfuil an léine rómhór agus iarrann sé méid níos lú den léine chéanna. Níl aon trácht ar dhath ná ar phraghas sa chomhrá. Mar sin, is é an t-aon rud atá á lorg aige ná an léine chéanna i méid níos lú.

Question 29Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú fógra: 'Tá an leabharlann dúnta Dé Luain seo chugainn de bharr lae saoire, ach beidh sí ar oscailt mar is gnáth Dé Máirt.' Céard a tharlóidh Dé Luain?

  1. Beidh an leabharlann ar oscailt go déanach.
  2. Beidh an leabharlann ar oscailt mar is gnáth.
  3. Beidh an leabharlann dúnta an lá ar fad. Correct answer.
  4. Beidh an leabharlann ar oscailt go luath.

Explanation

Insíonn an fógra go bhfuil an leabharlann dúnta Dé Luain de bharr lae saoire. Ní luaitear uaireanta oscailte níos luaithe ná níos déanaí don lá sin. Deirtear freisin go mbeidh sí ar oscailt mar is gnáth Dé Máirt amháin.

Question 30Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá faoi thuras, deir duine: 'Bhíomar ag súil le dul go dtí an oileán, ach mhol an treoraí dúinn fanacht ar an mórthír mar gheall ar an stoirm.' Céard a rinne siad?

  1. Chuaigh siad abhaile gan aon rud a dhéanamh.
  2. D'fhan siad ar an oileán go dtí go raibh an stoirm thart.
  3. D'fhan siad ar an mórthír de bharr na stoirme. Correct answer.
  4. Chuaigh siad go dtí an t-oileán mar a bhí beartaithe.

Explanation

Bhí sé beartaithe acu dul go dtí an t-oileán, ach mhol an treoraí dóibh fanacht ar an mórthír de bharr na stoirme. Is é an moladh sin a lean siad, de réir an chomhrá. Ní luaitear go ndeachaigh siad abhaile ná gur fhan siad ar an oileán.

Question 31Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Ní raibh mé in ann teacht ar an gcruinniú, ach chuala mé gur socraíodh an buiséad nua ann.' Céard atá ar eolas ag an gcainteoir?

  1. Nach ndearnadh aon chinneadh ag an gcruinniú.
  2. Gur socraíodh an buiséad ag an gcruinniú. Correct answer.
  3. Gur cuireadh an cruinniú ar ceal.
  4. Go raibh sé féin i láthair ag an gcruinniú.

Explanation

Deir an cainteoir nár fhreastail sé ar an gcruinniú, ach chuala sé gur socraíodh an buiséad nua ann. Mar sin, tá a fhios aige cad a socraíodh cé nach raibh sé i láthair. Ní luaitear go ndearnadh cinneadh ar bith eile ná gur cuireadh ar ceal é.

Question 32Listening comprehension (Éisteacht)

I dtaifead faoi chúrsaí sláinte, deir an dochtúir: 'Mholfainn duit an piolla a thógáil le bia, agus gan é a thógáil ar an ngluaisteán.' Céard atá le déanamh ag an othar?

  1. An piolla a thógáil agus é ag tiomáint.
  2. An piolla a thógáil ar bholg folamh.
  3. An piolla a thógáil le linn béile. Correct answer.
  4. An piolla a thógáil díreach roimh chodladh.

Explanation

Deir an dochtúir an piolla a thógáil le bia, rud a chiallaíonn le linn béile nó in éineacht le bia. Cuireann an moladh eile cosc ar a thógáil ar an ngluaisteán, rud a thaispeánann nach ceart é a thógáil agus tú ag tiomáint. Ní luaitear bolg folamh ná am codlata sa chomhairle.

Question 33Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú dhá dhuine ag caint: 'Dúirt sí go dtiocfadh sí, ach níor tháinig sí fós, agus tá sé a haon a chlog anois.' Céard is féidir a thuiscint?

  1. Tá sí ag teacht go luath.
  2. Tá sí déanach agus níor tháinig sí go fóill. Correct answer.
  3. Tá sí ar ais sa bhaile cheana féin.
  4. Níor gheall sí teacht ar chor ar bith.

Explanation

Dúirt an bhean go dtiocfadh sí, ach deirtear nach bhfuil sí tagtha fós agus go bhfuil sé a haon a chlog. Tugann an t-am le fios go bhfuil sí déanach agus gan teacht. Ní thugtar le fios go bhfuil sí ag teacht go luath ná go bhfuil sí sa bhaile.

Question 34Listening comprehension (Éisteacht)

I dteachtaireacht ghutha, deir duine: 'Tá brón orm, ach beidh orm an dinnéar a chur ar ceal anocht; tá mo mháthair breoite agus caithfidh mé dul chuici.' Céard is cúis leis an gcur ar ceal?

  1. Tá a mháthair tinn agus caithfidh sé dul chuici. Correct answer.
  2. Níl suim aige sa dinnéar.
  3. Tá sé róghnóthach san oifig.
  4. Tá an cainteoir tinn féin.

Explanation

Deir an cainteoir go bhfuil a mháthair breoite agus go gcaithfidh sé dul chuici, agus is é sin an chúis phraiticiúil leis an gcur ar ceal. Níl sé féin tinn de réir an teachtaireachta. Tá an cúis seachtrach agus soiléir, ní cúis mhothúchánach í.

Question 35Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú: 'Cé nach raibh an aimsir go maith, bhí an phicnic go hiontach.' Cén tuairim atá ag an gcainteoir?

  1. Níor thaitin an phicnic léi mar gheall ar an aimsir.
  2. Ní raibh aon phicnic ann ar chor ar bith.
  3. Thaitin an phicnic léi in ainneoin na haimsire. Correct answer.
  4. Cuireadh an phicnic ar ceal de bharr na haimsire.

Explanation

Taispeánann an fhoirceadal 'cé nach' go raibh an aimsir dona, ach deir an cainteoir go raibh an phicnic go hiontach. Mar sin, bhí an phicnic maith in ainneoin na haimsire. Is é an contrárthacht idir an dá chuid an eochair chun na tuairime a thuiscint.

Question 36Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá teileafóin, deir an freastalaí: 'Tá an t-ospidéal ag iarraidh ort teacht ar a deich a chlog maidin amárach, agus gan aon rud a ithe roimhe sin.' Céard atá le déanamh ag an othar?

  1. Teach ar a deich a chlog agus gan aon bhia a ithe roimhe sin. Correct answer.
  2. Teach ar a deich a chlog tráthnóna, tar éis béile.
  3. Teach ar a deich a chlog agus bia a ithe roimhe sin.
  4. Fanacht sa bhaile go dtí tráthnóna amárach.

Explanation

Tugann an freastalaí dáta agus am don othar, sé sin a deich a chlog maidin amárach, agus cuireann sé coisc air bia a ithe roimhe sin. Tá an dá threoir le chéile riachtanach chun an cheist a fhreagairt i gceart. Ní luaitear tráthnóna ná fanacht sa bhaile.

Question 37Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú ar an raidió: 'Tá na bóithre fliuch timpeall na Gaillimhe agus tá rabhadh aimsire i bhfeidhm go ceann trí huaire an chloig eile.' Céard a mholfá d'thiománaí atá ag dul go Gaillimh anois?

  1. Dul ar an mbóthar is giorra gan aird ar an aimsir.
  2. Tiomáint go cúramach mar go bhfuil na bóithre fliuch. Correct answer.
  3. Tiomáint go gasta chun teacht roimh an stoirm.
  4. Fanacht sa bhaile go ceann trí huaire an chloig ar a laghad.

Explanation

Tugann an tuairisc le fios go bhfuil na bóithre fliuch agus go bhfuil rabhadh aimsire i bhfeidhm, rud a éilíonn cúram ó thiománaí. Is é an freagra is oiriúnaí ná tiomáint go cúramach agus aird a thabhairt ar an aimsir. Ní thugtar le fios gur cheart fanacht sa bhaile ná tiomáint go gasta.

Question 38Listening comprehension (Éisteacht)

I gcomhrá faoi chúrsaí airgid, deir duine: 'Dá mbeadh a fhios agam go raibh an táille bhreise ann, ní bheinn tar éis an ticéad a cheannach anseo.' Céard atá á rá aige?

  1. Cheannaigh sé an ticéad in áit eile ar phraghas níos ísle.
  2. Níor cheannaigh sé an ticéad ar chor ar bith.
  3. Cheannaigh sé an ticéad anseo gan a fhios aige faoin táille. Correct answer.
  4. Bhí a fhios aige faoin táille sular cheannaigh sé é.

Explanation

Úsáideann an cainteoir an aimsir chaite sa choinníoll, rud a thaispeánann nach raibh a fhios aige faoin táille agus gur cheannaigh sé an ticéad anseo. Is é an aithrí atá á mholadh aige ná nach ndéanfadh sé an rud céanna dá mbeadh an t-eolas aige. Ní deirtear gur cheannaigh sé in áit eile é.

Question 39Listening comprehension (Éisteacht)

Cloiseann tú comhrá: 'Dúirt sí go raibh sí sásta leis an obair, ach chonaic mé go raibh sí ag lorg post eile an tseachtain seo caite.' Céard a thugann an chodarsnacht le fios?

  1. Go bhféadfadh sí a bheith ag smaoineamh ar imeacht cé go ndeir sí go bhfuil sí sásta. Correct answer.
  2. Go bhfuil sí ag lorg post níos fearr chun cabhrú lena comhghleacaithe.
  3. Nach bhfuil sí ag obair in aon chor faoi láthair.
  4. Go bhfuil sí sásta go hiomlán agus nach n-athróidh sí a post.

Explanation

Cuireann an chodarsnacht idir an ráiteas sásta agus an lorg poist eile in iúl go bhféadfadh an fhíorshuíomh a bheith difriúil ón méid a deir sí. Ní thugann an fhianaise le fios go bhfuil sí ag imeacht go cinnte, ach go bhféadfadh sé a bheith i gceist. Ní luaitear cúnamh do chomhghleacaithe ná nach bhfuil sí ag obair.

Question 40Listening comprehension (Éisteacht)

I dtaifead faoi chúrsaí scoile, deir an príomhoide: 'Mura mbeadh an deontas faighte againn, ní bheadh na ríomhairí nua againn anois.' Céard is fíor faoi na ríomhairí?

  1. Beidh na ríomhairí ag teacht amach anseo má fhaightear deontas.
  2. Ní bhfuair an scoil an deontas agus níl aon ríomhaire aici.
  3. Cheannaigh an scoil iad gan aon deontas.
  4. Fuair an scoil an deontas agus tá na ríomhairí aici anois. Correct answer.

Explanation

Tá an coinníoll sa chlásal 'mura mbeadh' agus an toradh san aimsir láithreach 'ní bheadh'. Taispeánann sé seo gur tharla an dá rud: fuarthas an deontas agus tá na ríomhairí ag an scoil anois. Is é an t-athrá atá á dhéanamh ná go raibh gá leis an deontas chun na ríomhairí a cheannach.

Question 41Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh an sliocht seo: «Bhí an fhoireann ag súil go mbeadh an t-airgead bailithe acu roimh dheireadh na míosa, ach cuireadh an cruinniú siar faoi choicís.» Cén chiall atá le «cuireadh an cruinniú siar faoi choicís»?

  1. Aistríodh an cruinniú go dtí dhá sheachtain níos déanaí Correct answer.
  2. Tógadh an cruinniú chun tosaigh faoi choicís
  3. Cuireadh an cruinniú ar ceal ar fad
  4. Ritheadh an cruinniú in dhá sheomra ar leith

Explanation

Ciallaíonn «cuir siar» rud a aistriú go dtí am níos déanaí, agus seasann «coicís» do thréimhse dhá sheachtain. Mar sin, cuireadh an cruinniú ar athló ar feadh dhá sheachtain. Ní hionann «cur siar» agus «cur ar ceal», mar go bhfanann an cruinniú le teacht.

Question 42Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh: «Is breá liom a bheith ag siúl cois farraige go luath ar maidin sula mbíonn na sluaite ann.» Cén fáth a dtéann an scríbhneoir amach go luath?

  1. Chun bualadh le cairde nua
  2. Chun an chuid is mó den lá a chaitheamh ag obair
  3. Chun éalú ó na sluaite daoine Correct answer.
  4. Chun bus a fháil ar am

Explanation

Deir an téacs go dtaitníonn an siúl cois farraige go luath ar maidin leis an scríbhneoir «sula mbíonn na sluaite ann». Is é an chúis atá luaite go soiléir ná an chiúine agus easpa an tslua. Aon rogha nach dtacaíonn le «sula mbíonn na sluaite ann» tá sí mícheart.

Question 43Reading comprehension (Léitheoireacht)

Sa sliocht «D'oscail an siopa nua Dé Luain, ach ní raibh mórán custaiméirí ann go dtí an deireadh seachtaine», cathain a tháinig an líon is mó custaiméirí?

  1. Ag deireadh na seachtaine Correct answer.
  2. Dé Luain
  3. Gach maidin
  4. Roimh oscailt an tsiopa

Explanation

Úsáidtear «go dtí» chun teorainn ama a chur in iúl: ní raibh mórán daoine ann roimh an deireadh seachtaine, ach tháinig méadú air ag deireadh na seachtaine. Dá bhrí sin is ag deireadh na seachtaine is mó a bhí na custaiméirí. Léiríonn «ach» an chodarsnacht idir Dé Luain agus an deireadh seachtaine.

Question 44Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh an abairt seo: «Bhuail sí le cara léi i lár an bhaile agus d'ól siad cupán tae le chéile.» Cé a d'ól an tae?

  1. Duine éigin eile ar fad
  2. An cara amháin
  3. An bheirt acu le chéile Correct answer.
  4. Níor ól duine ar bith é

Explanation

Tugann an forainm iolra «siad» agus an frása «le chéile» le fios go raibh beirt i gceist agus go ndearna siad an gníomh le chéile. Dá bhrí sin d'ól an bheirt acu an tae. Tá an fhoirm bhriathartha «d'ól siad» ag teacht leis an léamh sin.

Question 45Reading comprehension (Léitheoireacht)

Cén t-idirdhealú atá idir «Tá ocras orm» agus «Tá tart orm»?

  1. Ciallaíonn an chéad cheann go bhfuil tart uisce ort
  2. Ciallaíonn an chéad cheann go bhfuil ocras bia ort agus an dara ceann go bhfuil tart uisce ort Correct answer.
  3. Níl aon difríocht bhrí eatarthu
  4. Ciallaíonn an dá cheann go bhfuil tuirse ort

Explanation

Baineann «ocras» le gá an bhia agus baineann «tart» le gá an uisce nó dí. Is féidir iad a chur in iúl le réamhfhocal «ar» sa Ghaeilge: «tá ocras orm», «tá tart orm». Ní féidir an dá rud a mhalartú gan an bhrí a athrú.

Question 46Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh: «Ba mhaith liom ceist a chur ort faoi na ranganna tráthnóna.» Cén cineál abairte atá ann ó thaobh an ghnímh chainte de?

  1. Ordú díreach
  2. Ráiteas faoi rud atá déanta cheana
  3. Iarratas béasach Correct answer.
  4. Ceist fhíorasach faoin aimsir

Explanation

Úsáidtear «ba mhaith liom» mar mhaolú béasach chun iarratas nó ceist a chur go cúirtéiseach. Níl sé ina ordú díreach mar nach bhfuil foirm ordaitheach ann. Is é an gníomh cainte atá i gceist ná iarraidh chúirtéiseach ar eolas.

Question 47Reading comprehension (Léitheoireacht)

Cé acu abairt a chuireann in iúl go bhfuil an gníomh ag tarlú faoi láthair?

  1. Chuaigh mé abhaile go luath inné
  2. Rachaidh mé abhaile amárach
  3. Táim ag léamh leabhair faoi láthair Correct answer.
  4. Bhí mé ag léamh aréir

Explanation

Cuireann an aimsir láithreach leanúnach «táim ag léamh» in iúl go bhfuil an gníomh ar siúl anois, agus neartaíonn «faoi láthair» é sin. Níl aon mharc ama a thagraíonn don am atá thart ná don todhchaí ann. Dá bhrí sin is í sin an abairt a léiríonn gníomh leanúnach an lae inniu.

Question 48Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh an comhartha seo ar dhoras: «Dúnta go sealadach de bharr deisiúcháin.» Cad a chiallaíonn sé?

  1. Ní gá deisiúchán ar bith a dhéanamh
  2. Tá an áit dúnta anois ach beidh sí ar oscailt arís tar éis an deisiúcháin Correct answer.
  3. Tá an áit ar oscailt ach tá deisiúchán ar siúl taobh istigh
  4. Tá an áit dúnta go buan agus ní osclófar arís í

Explanation

Ciallaíonn «go sealadach» nach bhfuil an dúnadh buan, agus tugann «de bharr deisiúcháin» an chúis atá leis. Nuair a bheidh an deisiúchán críochnaithe, is féidir an áit a oscailt arís. Ní deirtear go bhfuil sí ar oscailt faoi láthair.

Question 49Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh: «Cé go raibh sé tuirseach, d'fhan sé go deireadh an chluiche.» Cad a insíonn «cé go» dúinn faoi dháta an dá chuid den abairt?

  1. Nár tharla an chéad chuid riamh
  2. Go raibh an dara cuid níos lú tábhachta
  3. Gur cúis í an tuirse le fanacht
  4. Go raibh an dá rud fíor agus go raibh codarsnacht eatarthu Correct answer.

Explanation

Is cónasc codarsnachta é «cé go»: admhaíonn sé an chéad chuid agus cuireann sé an dara cuid ina coinne. Mar sin bhí an tuirse ann agus d'fhan sé ina dhiaidh sin féin. Ní cúis í an tuirse le fanacht ach bac a sháraigh sé.

Question 50Reading comprehension (Léitheoireacht)

Léigh: «Níor thuig mé an teachtaireacht go dtí gur mhínigh mo dheirfiúr í.» Cad a tharla ar dtús?

  1. Níor thuig an scríbhneoir an teachtaireacht Correct answer.
  2. Chuaigh an deirfiúr a chodladh
  3. Mhínigh an deirfiúr an teachtaireacht
  4. Scríobh an scríbhneoir teachtaireacht nua

Explanation

Cuireann «go dtí gur» in iúl gur tharla an chéad chuid roimh an dara cuid: níor thuig sé í ar dtús, agus ansin mhínigh an deirfiúr í. Dá bhrí sin is é easpa tuisceana an chéad rud a tharla. Ní tharla an míniú ach níos déanaí.