Wypowiedź pisemna (Writing)
Zadanie i odbiorca
Piszesz tekst użytkowy - e-mail, list, wpis, artykuł, recenzję lub opowiadanie - do określonego odbiorcy. Oceniane są: realizacja wszystkich punktów zadania, rejestr (formalny lub nieformalny), spójność, zakres słownictwa i poprawność językowa.
Rejestr decyduje o formule
- formalnie: „Szanowna Pani Dyrektor,” … „Z poważaniem,”; „proszę o…” + dopełniacz; „Uprzejmie informuję, że…”;
- nieformalnie: „Cześć!”, „Daj znać”, „Trzymaj się!”;
- nie mieszaj konwencji: „Cześć” razem z „Z poważaniem” to natychmiastowa utrata punktów za rejestr.
Struktura akapitu
Jedna myśl = jeden akapit. Wstęp (cel tekstu), rozwinięcie (punkty zadania w podanej kolejności), zakończenie (prośba, zaproszenie, pytanie). Łączniki: „po pierwsze”, „ponadto”, „natomiast”, „dlatego”, „podsumowując”.
Przykład z uzasadnieniem
Zadanie: napisz e-mail do dyrekcji szkoły z pytaniem o kurs przygotowawczy. Zdanie: „Chciałbym zapytać, czy istnieje możliwość zapisania się na kurs przygotowawczy.” Dlaczego działa: tryb warunkowy („chciałbym”) łagodzi prośbę; „możliwość” łączy się z dopełniaczem („zapisania się”); „zapisać się na” wymaga biernika („na kurs”). Otwarcie i zamknięcie odpowiadają rejestrowi formalnemu.
Pułapki
- pominięty punkt zadania to utrata punktów za treść, choćby język był bezbłędny;
- kalki z angielskiego: „Mam nadzieję, że usłyszę od ciebie” → „Proszę o odpowiedź”;
- aspekt: „pisać” (proces) vs „napisać” (efekt) - w relacji z przeszłości zwykle dokonany;
- przyimki i przypadki: „dziękuję za” + biernik, „gratuluję” + dopełniacz;
- przekroczenie limitu słów bywa karane - licz akapity, nie pojedyncze zdania.