গদ্য (Gadya): পাঠ-বোধ, বিষয়বস্তু, চৰিত্ৰ আৰু শৈলী
গদ্য (Gadya) খণ্ডত পৰীক্ষাই তিনি ধৰণৰ দক্ষতা জোখে: পাঠৰ মূল ভাৱ (theme) ধৰিব পৰা, চৰিত্ৰ আৰু ঘটনাৰ কাৰণ-সম্পৰ্ক ব্যাখ্যা কৰিব পৰা, আৰু লেখকৰ ৰচনা-শৈলী (style) চিনি পোৱা। চুটি উত্তৰত সাধাৰণতে পাঠ-ভিত্তিক তথ্য, আৰু দীঘল উত্তৰত বিশ্লেষণ বিচৰা হয়।
পাঠ-বোধৰ ধাপ
প্ৰথম পঢ়াত গোটেইটা অংশৰ কেন্দ্ৰীয় কথাটো চিনি ল'ব; দ্বিতীয় পঢ়াত প্ৰতিটো অনুচ্ছেদৰ এপদীয়া ভাৱ মনত ৰাখিব। প্ৰশ্নত 'কিয়', 'কেনেকৈ', 'কি কাৰণে' থাকিলে উত্তৰত কাৰণ-ফল (cause–effect) স্পষ্টকৈ দেখুৱাব লাগে। অচিনা শব্দৰ অৰ্থ প্ৰসংগৰ পৰা অনুমান কৰিব।
চৰিত্ৰ আৰু শৈলী
চৰিত্ৰ-বিশ্লেষণত তিনিটা স্তম্ভত ধৰি লিখিব: চৰিত্ৰটোৱে কি কয়, কি কৰে, আৰু আন চৰিত্ৰৰ লগত তাৰ সম্পৰ্ক কি। শৈলী বিচাৰোঁতে ভাষা (তৎসম আৰু দেশী শব্দৰ অনুপাত), বাক্যৰ দৈৰ্ঘ্য, উপমা-ৰূপকৰ ব্যৱহাৰ আৰু লেখকৰ মনোভাৱ চাব।
কাম-কৰা উদাহৰণ
এটা অনুচ্ছেদত এজন কৃষকে ধান নষ্ট হোৱা দেখিও কন্দা নাই, মাত্ৰ টোপোলা বান্ধি ঘৰমুৱা হ'ল। প্ৰশ্ন: 'তেওঁৰ চৰিত্ৰত কি গুণ ফুটি উঠিছে?' উত্তৰ: (১) ঘটনাটো চমুকৈ উল্লেখ কৰা; (২) 'কন্দা নাই' শব্দই আত্মসংযম সূচায়; (৩) সেয়েহে তেওঁ ধৈৰ্যশীল আৰু ব্যৱহাৰিক বুদ্ধিযুক্ত। প্ৰতিটো দাবি পাঠৰ শব্দেৰে সমৰ্থন কৰিলেহে পূৰ্ণ নম্বৰ পোৱা যায়।
নম্বৰ কটা ফান্দ
পাঠৰ সমৰ্থন নথকা নিজৰ কথা, চৰিত্ৰৰ নাম বা সম্পৰ্ক ভুল, আৰু প্ৰশ্নত নোসোধা কথাও বঢ়াই লিখা - এইবোৰত নম্বৰ কটা যায়।