ଅପଠିତ ଗଦ୍ୟାଂଶ: ପଠନ, ଅର୍ଥ ଓ ଅନୁମାନ
ଅପଠିତ ଗଦ୍ୟାଂଶ ବିଭାଗରେ ଅଜଣା ପାଠ୍ୟାଂଶ ଦିଆଯାଏ; ପ୍ରଶ୍ନ ଭାବାର୍ଥ, ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ତଥ୍ୟ, ଅନୁମାନ ଓ ଶବ୍ଦାର୍ଥ ଉପରେ ଆଧାରିତ। ଏହା ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଜ୍ଞାନ ନୁହେଁ, ପଠନକୌଶଳ ପରୀକ୍ଷା କରେ।
ମୂଳ ନିୟମ
- ପ୍ରଥମେ ପ୍ରଶ୍ନ ପଢ଼, ତା’ପରେ ପାଠ୍ୟାଂଶ ସ୍କିମ୍ କର।
- ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅନୁଚ୍ଛେଦର ମୁଖ୍ୟ ବାକ୍ୟ ଚିହ୍ନଟ କର।
- ‘ଏହା’, ‘ସେ’, ‘ତାହା’ କାହାକୁ ବୁଝାଏ ତାହା ପୂର୍ବ ବାକ୍ୟରୁ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କର।
- ଅନୁମାନ ପ୍ରଶ୍ନରେ ପାଠ୍ୟରେ ଥିବା ସୂଚନାରୁ ତର୍କ କର, ବାହ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ମିଶାଅ ନାହିଁ।
- ଉତ୍ତର ନିଜ ଭାଷାରେ ଛୋଟ ଓ ସ୍ପଷ୍ଟ ରଖ।
କାର୍ଯ୍ୟ ଉଦାହରଣ
ପାଠ୍ୟାଂଶ: ‘ଗ୍ରାମରେ ପିଇବା ପାଣିର ଅଭାବ ଥିଲା। ମହିଳାମାନେ ଦୂର କୂଅରୁ ପାଣି ଆଣୁଥିଲେ। ପଞ୍ଚାୟତ ଏକ ନୂଆ କୂଅ ଖୋଳିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଲେ।’ ପ୍ରଶ୍ନ: ‘ପଞ୍ଚାୟତ କାହିଁକି ନୂଆ କୂଅ ଖୋଳିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଲେ?’ ଉତ୍ତର: ଗ୍ରାମରେ ପିଇବା ପାଣିର ଅଭାବ ଥିଲା ଓ ମହିଳାମାନେ ଦୂରରୁ ପାଣି ଆଣୁଥିଲେ। ଏହା ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କାରଣ; ଅନୁମାନ କରି ‘ସରକାରୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ’ ଲେଖିବା ଭୁଲ।
ମାର୍କ କଟାଇବା ଫାନ୍ଦ
- ପାଠ୍ୟାଂଶର ଲମ୍ବା ବାକ୍ୟ ନକଲ କରିବା।
- ପ୍ରଶ୍ନରେ ଥିବା ‘ନାହିଁ’, ‘କେବଳ’ ଭଳି ଶବ୍ଦ ଅଣଦେଖା କରିବା।
- ଅନୁମାନ ପ୍ରଶ୍ନରେ ନିଜ ମତ ଲେଖିବା।
- ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସନ୍ଦର୍ଭ ନ ଦେଖି ଅଭିଧାନିକ ଅର୍ଥ ଲେଖିବା।