Muamalat dan Jinayat: Jual Beli, Riba, Hudud, Qisas dan Takzir
Muamalat dan Jinayat menguji hukum transaksi harta dan sistem jenayah Islam. Bagi muamalat, fokus pada rukun jual beli, riba, gharar dan khiyar. Bagi jinayat, fokus pada pengelasan hudud, qisas, diyat dan takzir.
Jual Beli
Rukunnya: penjual, pembeli, barang, harga dan ijab kabul. Barang mesti wujud, dimiliki, halal, dapat diserahkan dan diketahui sifatnya. Riba terbahagi kepada riba fadhl (pertukaran barang sejenis dengan kadar berbeza) dan riba nasiah (penambahan kerana penangguhan bayaran). Gharar ialah ketidakjelasan yang mencetuskan pertikaian. Khiyar memberi hak memilih: khiyar majlis, khiyar syarat dan khiyar 'aibi.
Jinayat
Hudud ialah hukuman yang ditetapkan nas dan tidak boleh diubah, antaranya zina, qazaf (tuduhan zina tanpa bukti), sariqah (mencuri), hirabah (merompak), meminum arak, riddah dan bughah. Qisas ialah balasan setimpal bagi kesalahan membunuh atau melukakan. Diyat ialah ganti rugi harta kepada waris. Takzir ialah hukuman budi bicara hakim bagi kesalahan tanpa hukuman tetap.
Contoh Berperingkat
Seorang mencuri barang bernilai melebihi nisab (kira-kira 4.25 gram emas) daripada tempat simpanan berkunci, tanpa syubhah. Langkah: pastikan harta mencapai nisab → diambil dari hirz → tiada syubhah pemilikan → barulah hudud potong tangan kanan dikenakan. Jika satu syarat gagal, hukuman beralih kepada takzir.
Perangkap Markah
Menganggap semua kesalahan mempunyai hukuman hudud; menukar qisas dengan diyat; dan menyatakan riba hanya berlaku pada wang, sedangkan riba fadhl melibatkan barangan sejenis.