I85PREP
⌘ K
STPM Geografi 942 study materials
STPM Geografi 942 study resources

STPM Geografi 942 practice questions

One question at a time. Build your STPM Geografi 942 understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Antara berikut, yang manakah menerangkan proses luluhawa kimia yang mengubah feldspar kepada mineral lempung dalam iklim panas lembap?

  1. Pengoksidaan
  2. Hidrolisis Correct answer.
  3. Hidrasi
  4. Karbonasi

Explanation

Hidrolisis ialah tindak balas antara mineral silikat seperti feldspar dengan air, menghasilkan mineral lempung dan ion terlarut. Proses ini paling aktif dalam iklim panas lembap kerana kadar tindak balas meningkat dengan suhu dan kelembapan tinggi.

Question 2Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah faktor utama yang menentukan kadar luluhawa fizikal melalui proses pembekuan dan pencairan air dalam retakan batuan?

  1. Kehadiran tumbuhan berbunga di permukaan
  2. Kandungan garam dalam batuan
  3. Ketebalan lapisan tanah di atas batuan
  4. Kekerapan kitaran suhu melintasi takat beku Correct answer.

Explanation

Proses pembekuan dan pencairan berlaku apabila air dalam retakan membeku, mengembang dan menolak dinding retakan. Kadar luluhawa ini bergantung pada berapa kerap suhu turun naik melepasi 0 darjah Celsius.

Question 3Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah sungai di kawasan tanah tinggi mempunyai cerun curam dan aliran deras. Proses geomorfologi manakah paling dominan di bahagian hulu sungai tersebut?

  1. Pengendapan pasir di likuan sungai
  2. Pemendapan bahan halus di dataran banjir
  3. Pembentukan delta di muara
  4. Hakisan menegak yang membentuk gaung Correct answer.

Explanation

Di bahagian hulu dengan kecerunan tinggi, tenaga air yang besar menyebabkan hakisan menegak berlaku dengan kuat. Hakisan ini memotong dasar sungai dan membentuk lembah berbentuk V atau gaung.

Question 4Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah istilah bagi permukaan batu yang terdedah dan digilap serta diukir oleh pasir yang dibawa angin?

  1. Ventifak Correct answer.
  2. Barchan
  3. Yardang
  4. Plinthit

Explanation

Ventifak ialah bongkah batu kecil yang permukaannya digilap dan diukir oleh lelasan pasir yang dibawa angin. Ia biasanya mempunyai satu atau lebih permukaan rata yang menghadap arah angin dominan.

Question 5Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Pilih pernyataan yang betul tentang proses pergerakan jisim tanah runtuh berbanding gelongsoran tanah.

  1. Tanah runtuh bergerak lebih perlahan daripada gelongsoran tanah
  2. Tanah runtuh melibatkan aliran bahan bercampur air yang pantas manakala gelongsoran bergerak di atas satah gelincir Correct answer.
  3. Gelongsoran tanah sentiasa berlaku tanpa kehadiran air langsung
  4. Kedua-duanya hanya berlaku pada cerun batu keras tanpa tanah

Explanation

Tanah runtuh ialah aliran bahan longgar bercampur air yang bergerak pantas dan bercampur aduk. Gelongsoran tanah pula melibatkan jisim bahan yang bergerak bersama di atas permukaan gelincir yang jelas.

Question 6Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah punca utama pembentukan lubang benam atau dolin dalam kawasan batu kapur?

  1. Hakisan angin pada permukaan batu keras
  2. Pemendapan pasir oleh aliran sungai
  3. Pembekuan air dalam retakan batu granit
  4. Pelarutan batu kapur oleh air bawah tanah berasid Correct answer.

Explanation

Air bawah tanah yang mengandungi asid karbonik melarutkan batu kapur di sepanjang retakan, melebarkan rongga sehingga bumbungnya runtuh dan membentuk dolin. Proses ini dikenali sebagai karsifikasi.

Question 7Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Antara berikut, yang manakah ciri bentuk muka bumi hasil pemendapan glasier yang terdiri daripada bahan till yang bertimbun melintang di lembah?

  1. Arete
  2. Horn
  3. Cirque
  4. Morena terminal Correct answer.

Explanation

Morena terminal terbentuk apabila bahan till yang dibawa glasier terkumpul di hujung had maksimum glasier. Timbunan ini melintang lembah dan menandakan kedudukan pinggir glasier dahulu.

Question 8Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Mengapakah kelajuan aliran sungai meningkat di bahagian luar likuan berbanding bahagian dalam likuan?

  1. Kerana kedalaman air lebih cetek di bahagian luar likuan
  2. Kerana air mengalir lebih jauh dan halaju lebih tinggi di bahagian luar likuan Correct answer.
  3. Kerana bahan mendapan lebih tebal di bahagian luar likuan
  4. Kerana geseran dasar lebih tinggi di bahagian luar likuan

Explanation

Di bahagian luar likuan, air menempuh laluan yang lebih panjang dan lebih dalam, menyebabkan halaju lebih tinggi dan hakisan sisi berlaku. Bahagian dalam likuan lebih cetek dan perlahan sehingga pemendapan berlaku.

Question 9Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah kawasan pantai mengalami hakisan kuat semasa ribut. Apakah struktur buatan yang paling sesuai untuk mengurangkan hakisan pantai dengan menyerap tenaga gelombang sebelum sampai ke darat?

  1. Pemecah gelombang di luar pesisir Correct answer.
  2. Penambakan pasir di belakang pantai
  3. Groin yang berserenjang dengan pantai
  4. Tembok laut menegak

Explanation

Pemecah gelombang di luar pesisir memecahkan tenaga gelombang sebelum ia sampai ke pantai, sekali gus mengurangkan hakisan. Struktur ini juga membenarkan pemendapan pasir di kawasan terlindung.

Question 10Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Proses apakah yang menerangkan pemecahan batuan akibat pertumbuhan hablur garam dalam liang batuan di kawasan gurun?

  1. Luluhawa fros
  2. Luluhawa garam Correct answer.
  3. Hidrolisis
  4. Karbonasi

Explanation

Luluhawa garam berlaku apabila air bawah tanah yang mengandungi garam naik ke permukaan dan menyejat, meninggalkan hablur garam. Hablur ini mengembang dalam liang dan memecahkan batuan.

Question 11Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Dalam kitaran hakisan sungai, apakah kesan peningkatan jumlah bahan muatan yang berlebihan terhadap bentuk saluran sungai?

  1. Saluran menjadi lebih cetek dan lebar Correct answer.
  2. Saluran menjadi lebih dalam dan sempit
  3. Halaju aliran meningkat secara berterusan
  4. Kecerunan sungai bertambah curam

Explanation

Apabila bahan muatan berlebihan, sungai tidak mampu mengangkut semuanya dan berlaku pemendapan di dasar. Pemendapan ini mengurangkan kedalaman dan menyebabkan aliran melebar ke sisi.

Question 12Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah lembah glasier berbentuk U berbeza daripada lembah sungai berbentuk V kerana lembah glasier terbentuk melalui proses apakah?

  1. Hakisan menegak oleh air yang mengalir deras
  2. Hakisan dan pengikisan oleh ais yang bergerak perlahan Correct answer.
  3. Pemendapan bahan aluvium di dasar lembah
  4. Luluhawa kimia oleh air bawah tanah

Explanation

Glasier yang bergerak perlahan menghakis dinding dan dasar lembah secara menyeluruh, menghasilkan profil berbentuk U yang lebar dan dalam. Lembah sungai pula terbentuk melalui hakisan menegak air yang mengalir.

Question 13Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah mekanisme utama yang menyebabkan penenggelaman tanah di kawasan bandar yang dibina di atas batu kapur?

  1. Peningkatan suhu permukaan bandar
  2. Peningkatan tekanan atmosfera
  3. Pembekuan air dalam retakan batu
  4. Penurunan paras air bawah tanah akibat pengepaman berlebihan Correct answer.

Explanation

Pengepaman air bawah tanah berlebihan mengurangkan sokongan hidraulik dalam rongga batu kapur. Rongga yang kosong boleh runtuh dan menyebabkan penenggelaman permukaan tanah.

Question 14Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Pilih urutan proses yang betul bagi pembentukan bukit pasir barchan di kawasan gurun.

  1. Pasir diangkut oleh angin, terkumpul di halangan, kemudian dibentuk oleh angin dari satu arah dominan Correct answer.
  2. Pasir dimendapkan oleh air, kemudian dikeringkan oleh matahari
  3. Pasir dipadatkan oleh tekanan, kemudian dihakis oleh angin
  4. Batuan dihakis oleh fros, kemudian diangkut oleh glasier

Explanation

Barchan terbentuk apabila pasir diangkut oleh angin dan terkumpul di sekitar halangan kecil. Angin dominan dari satu arah membentuk bukit pasir berbentuk bulan sabit dengan hujung menghadap arah angin.

Question 15Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah kesan pembinaan groin terhadap pengangkutan sedimen sepanjang pantai?

  1. Sedimen dipindahkan sepenuhnya ke laut dalam
  2. Sedimen diagihkan secara sama rata di kedua-dua belah groin
  3. Sedimen terkumpul di bahagian hulu groin dan hakisan berlaku di bahagian hilir Correct answer.
  4. Sedimen tidak terjejas kerana groin hanya menghalang gelombang

Explanation

Groin menghalang pengangkutan sedimen sepanjang pantai, menyebabkan pasir terkumpul di bahagian hulu. Di bahagian hilir, bekalan sedimen berkurangan dan hakisan pantai berlaku.

Question 16Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah ciri utama profil tanah yang menunjukkan pengaruh luluhawa kimia yang kuat di kawasan tropika lembap?

  1. Horizon A nipis dengan banyak garam terkumpul
  2. Lapisan humus tebal dan horizon B berwarna cerah
  3. Lapisan batu induk terdedah di permukaan
  4. Horizon B tebal dengan mineral lempung dan oksida besi Correct answer.

Explanation

Luluhawa kimia yang kuat di tropika menghasilkan horizon B tebal yang kaya dengan mineral lempung dan oksida besi akibat pencucian dan pengumpulan bahan. Warna kemerahan menunjukkan kehadiran oksida besi.

Question 17Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah sungai mengalir dari kawasan batu kapur ke kawasan tanah liat. Apakah kesan terhadap aliran dan pemendapan sungai tersebut?

  1. Aliran menjadi lebih deras dan hakisan meningkat di kawasan tanah liat
  2. Aliran menjadi perlahan dan pemendapan bahan halus meningkat di kawasan tanah liat Correct answer.
  3. Sungai kehilangan air sepenuhnya di kawasan tanah liat
  4. Kandungan bahan larut meningkat dan pemendapan berkurang

Explanation

Tanah liat kurang telap berbanding batu kapur, menyebabkan aliran permukaan lebih perlahan dan pemendapan bahan halus meningkat. Perubahan litologi ini mempengaruhi tenaga dan muatan sungai.

Question 18Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Antara berikut, yang manakah menerangkan perbezaan antara gelongsoran putaran dan gelongsoran translasi?

  1. Gelongsoran putaran bergerak di atas permukaan melengkung manakala gelongsoran translasi bergerak di atas satah rata Correct answer.
  2. Gelongsoran putaran melibatkan air manakala gelongsoran translasi tidak
  3. Gelongsoran putaran berlaku di kawasan rata manakala gelongsoran translasi di cerun curam
  4. Gelongsoran putaran berlaku perlahan manakala gelongsoran translasi berlaku serta-merta

Explanation

Gelongsoran putaran melibatkan jisim bahan yang berputar di atas permukaan gelincir melengkung, manakala gelongsoran translasi bergerak di atas satah yang lebih rata. Perbezaan ini mempengaruhi bentuk dan kelajuan pergerakan jisim.

Question 19Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah yang menyebabkan pembentukan stalaktit dan stalagmit dalam gua batu kapur?

  1. Hakisan angin pada dinding gua
  2. Pertumbuhan hablur garam pada siling gua
  3. Pemendapan kalsium karbonat daripada titisan air yang tepu Correct answer.
  4. Pembekuan air dalam retakan batu

Explanation

Air yang mengandungi kalsium karbonat terlarut menitis ke dalam gua dan melepaskan karbon dioksida, menyebabkan kalsium karbonat termendap. Stalaktit terbentuk dari siling dan stalagmit dari lantai gua.

Question 20Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah glasier mengalir melalui lembah yang bercabang. Apakah ciri geomorfologi yang terbentuk apabila dua lembah glasier bertemu?

  1. Lembah menggantung Correct answer.
  2. Morena sisi
  3. Drumlin
  4. Esker

Explanation

Apabila dua lembah glasier bertemu, lembah utama yang lebih dalam menyebabkan lembah cawangan yang lebih cetek tergantung di atasnya. Ciri ini dikenali sebagai lembah menggantung.

Question 21Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Mengapakah hakisan marin paling kuat berlaku di kawasan pantai yang terdedah kepada gelombang besar dan batu yang lemah?

  1. Batu lemah menghalang hakisan kerana mudah menyerap air
  2. Gelombang besar membawa sedimen yang memendap dan membina pantai
  3. Kawasan terdedah menerima kurang tenaga gelombang berbanding teluk
  4. Gelombang besar membawa tenaga tinggi manakala batu lemah mudah dipatahkan dan dihakis Correct answer.

Explanation

Tenaga gelombang yang tinggi menghasilkan tindakan hidraulik dan lelasan yang kuat terhadap batuan. Batuan lemah seperti syal atau batu kapur mudah dipatahkan dan dihakis, mempercepatkan pembentukan bentuk hakisan pantai.

Question 22Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah kawasan tanah tinggi mengalami hujan lebat berterusan selepas tempoh kemarau panjang. Ramalkan jenis pergerakan jisim yang paling mungkin berlaku dan jelaskan sebabnya.

  1. Penenggelaman tanah kerana pelarutan batu kapur oleh air hujan
  2. Aliran lumpur kerana air hujan tepu tanah menyebabkan bahan longgar mengalir menuruni cerun Correct answer.
  3. Gelongsoran translasi kerana tanah kering mengeras dan menghalang penyusupan
  4. Luluhawa fros kerana suhu menurun selepas hujan

Explanation

Selepas kemarau, tanah kering merekah dan mudah menyerap air hujan lebat. Apabila tanah menjadi tepu, berat bertambah dan geseran berkurang, menyebabkan bahan longgar mengalir sebagai aliran lumpur menuruni cerun.

Question 23Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Analisis kesan perubahan iklim terhadap kadar luluhawa kimia di kawasan tropika lembap yang mengalami peningkatan suhu dan kelembapan.

  1. Kadar luluhawa kimia menurun kerana tumbuhan menyerap semua air
  2. Kadar luluhawa kimia tidak berubah kerana luluhawa kimia hanya bergantung pada jenis batuan
  3. Kadar luluhawa kimia menurun kerana air menjadi lebih bertindak balas dengan mineral
  4. Kadar luluhawa kimia meningkat kerana suhu dan kelembapan tinggi mempercepatkan tindak balas Correct answer.

Explanation

Suhu yang lebih tinggi meningkatkan tenaga kinetik tindak balas kimia manakala kelembapan tinggi menyediakan lebih banyak air untuk hidrolisis dan pelarutan. Gabungan ini mempercepatkan kadar luluhawa kimia di kawasan tropika.

Question 24Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah sungai di kawasan pertanian menerima input baja dan sedimen berlebihan. Bincangkan kesan jangka panjang terhadap bentuk dan kualiti saluran sungai.

  1. Saluran menjadi lebih curam dan kadar hakisan menurun
  2. Saluran menjadi lebih cetek akibat pemendapan dan kualiti air merosot akibat bahan pencemar Correct answer.
  3. Saluran tidak berubah kerana sungai mampu mengangkut semua bahan
  4. Saluran menjadi lebih dalam dan kualiti air bertambah baik

Explanation

Sedimen berlebihan termendap di dasar sungai dan mengurangkan kedalaman saluran. Baja dan bahan pencemar pula mengurangkan kualiti air serta boleh merangsang pertumbuhan alga yang menjejaskan ekosistem sungai.

Question 25Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Bandingkan kesan hakisan angin di kawasan gurun berpasir dengan kawasan gurun berbatu dari segi bentuk muka bumi yang terbentuk.

  1. Kedua-dua kawasan membentuk dolin dan stalaktit
  2. Kawasan berpasir membentuk yardang manakala kawasan berbatu membentuk barchan
  3. Kedua-dua kawasan membentuk drumlin dan esker
  4. Kawasan berpasir membentuk barchan manakala kawasan berbatu membentuk yardang dan ventifak Correct answer.

Explanation

Di gurun berpasir, pasir yang diangkut angin terkumpul dan membentuk bukit pasir seperti barchan. Di gurun berbatu, hakisan angin mengikis batuan dan menghasilkan yardang serta ventifak.

Question 26Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah proses luluhawa fizikal yang menyebabkan kepingan nipis batuan terkelupas selari dengan permukaan batuan akibat perubahan suhu harian yang berulang di kawasan gurun?

  1. Luluhawa kepingan (exfoliation) Correct answer.
  2. Luluhawa pengoksidaan
  3. Luluhawa karbonasi
  4. Luluhawa hidrolisis

Explanation

Luluhawa kepingan berlaku apabila lapisan luar batuan mengembang dan mengecut berulang kali akibat perbezaan suhu antara siang dan malam yang besar, menyebabkan lapisan nipis terkelupas selari dengan permukaan. Ia merupakan proses fizikal tanpa perubahan komposisi kimia batuan.

Question 27Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah ciri utama peringkat muda dalam kitaran hakisan sungai dari segi bentuk profil melintang dan cerun lembah?

  1. Lembah berbentuk V yang dalam dengan cerun curam Correct answer.
  2. Lembah berbentuk U yang lebar dengan cerun landai
  3. Dataran mendatar dengan likuan berkelok yang luas
  4. Lembangan lembap dengan tanih tebal dan paya

Explanation

Sungai muda mempunyai kecerunan tinggi dan hakisan menegak yang dominan, jadi lembahnya sempit, dalam, dan berbentuk V dengan dinding curam. Likuan dan dataran mendatar hanya muncul pada peringkat matang dan tua.

Question 28Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah proses utama yang membentuk morain terminal dalam sistem pemendapan glasier?

  1. Penghakisan lantai lembah oleh air lebur yang mengalir deras di bawah glasier
  2. Pembekuan air dalam rekahan batuan dasar yang memecahkan batuan secara berulang
  3. Pemendapan bahan till yang diangkut glasier pada kedudukan had maksimum pengalirannya Correct answer.
  4. Pengendapan lumpur halus oleh air tenang di dalam tasik glasier

Explanation

Morain terminal terbentuk apabila glasier berhenti mara dan bahan till yang dibawanya terkumpul di hadapan hujung glasier, menandakan had maksimum pengaliran. Bahan ini longgar dan tidak berlapis kerana diangkut terus oleh ais.

Question 29Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah faktor utama yang menentukan sama ada aliran jisim berlaku sebagai gelongsoran atau aliran lambat dalam sesuatu cerun?

  1. Kehadiran batuan igneus yang keras di bahagian puncak cerun
  2. Arah tiupan angin dominan yang melanda permukaan cerun
  3. Ketinggian cerun melebihi paras laut setempat
  4. Kandungan air dan jenis bahan cerun yang menentukan kelikatan dan kelajuan pergerakan Correct answer.

Explanation

Pergerakan jisim dikelaskan mengikut kelajuan dan tingkah laku bahan, yang bergantung terutamanya pada kandungan air dan jenis bahan. Bahan berair lebih cecair dan mengalir, manakala bahan kering yang padu cenderung menggelongsor secara blok.

Question 30Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah sungai yang mengalir melalui batuan keras yang tahan hakisan bertemu jalur batuan lembut. Apakah bentuk yang dijangka terbentuk pada peringkat awal?

  1. Tasik ladam di tengah jalur batuan lembut
  2. Dataran banjir yang luas di atas batuan keras
  3. Jeram dan riam di sempadan batuan keras dengan batuan lembut Correct answer.
  4. Delta di bahagian hulu sungai

Explanation

Batuan lembut dihakis lebih cepat daripada batuan keras, mewujudkan perbezaan ketinggian pada lantai sungai yang menghasilkan jeram dan riam. Perbezaan kadar hakisan ini menjadi asas pembentukan air terjun dan gaung.

Question 31Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Mengapakah barchan berbentuk bulan sabit dengan hujung menghala ke arah angin, manakala bukit pasir melintang (transverse dune) berbentuk rabung lurus berserenjang dengan arah angin?

  1. Barchan terbentuk apabila bekalan pasir terhad dan arah angin tetap, manakala bukit pasir melintang terbentuk apabila bekalan pasir banyak Correct answer.
  2. Barchan terbentuk apabila angin bertukar arah dan bekalan pasir banyak, manakala bukit pasir melintang terbentuk apabila tiada angin
  3. Barchan terbentuk di kawasan berbatu manakala bukit pasir melintang terbentuk di kawasan tanah liat
  4. Barchan terbentuk melalui pemendapan air manakala bukit pasir melintang terbentuk melalui pemendapan ais

Explanation

Barchan terbentuk apabila bekalan pasir terhad dan arah angin tetap, menyebabkan pasir bergerak di sepanjang sayap dan hujungnya menghala ke bawah angin. Bukit pasir melintang terbentuk apabila bekalan pasir banyak dan angin tetap, membina rabung berterusan yang berserenjang dengan angin.

Question 32Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah pantai berpasir mengalami hakisan berterusan dan garis pantai berundur. Apakah kesan jangka panjang pembinaan tembok laut (sea wall) yang tegar terhadap pantai di hadapannya?

  1. Pantai di hadapan tembok akan terus bertambah luas kerana pasir terperangkap
  2. Tembok laut akan mempercepatkan pemendapan pasir di sepanjang pantai
  3. Tembok laut akan mengurangkan tenaga gelombang tanpa mengubah keseimbangan sedimen
  4. Pantai di hadapan tembok boleh hilang kerana gelombang memantul semula dan mengangkut pasir ke luar pesisir Correct answer.

Explanation

Tembok laut yang tegar memantulkan tenaga gelombang dan menghalang pertukaran sedimen semula jadi, sehingga pasir di hadapannya dihakis dan diangkut ke luar pesisir. Dalam jangka panjang, pantai di hadapan tembok boleh hilang sepenuhnya.

Question 33Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah kawasan batu kapur tropika menerima hujan lebat bermusim. Apakah kesan peningkatan jumlah air hujan terhadap kadar pembentukan bentuk kars?

  1. Kadar pelarutan batu kapur meningkat kerana lebih banyak asid karbonik terbentuk dan air mengalir melalui rekahan Correct answer.
  2. Kadar pembentukan kars bergantung sepenuhnya pada suhu dan tidak pada air
  3. Kadar pembentukan kars tidak berubah kerana batu kapur tidak larut dalam air
  4. Kadar pelarutan menurun kerana air berlebihan mencairkan asid sehingga tidak bertindak balas

Explanation

Air hujan menyerap karbon dioksida daripada udara dan tanih, membentuk asid karbonik yang melarutkan kalsium karbonat. Hujan lebat menambah bekalan air dan asid ke dalam rekahan, mempercepatkan pelarutan dan pembentukan kars.

Question 34Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Mengapakah hakisan marin paling berkesan pada pantai yang mempunyai batuan berlapis lembut dengan jurang (joint) yang rapat?

  1. Jurang dan lapisan lembut menyediakan permukaan lemah untuk tindakan hidraulik dan luluhawa garam mempercepatkan pemecahan Correct answer.
  2. Lapisan lembut menjadikan pantai lebih tahan terhadap luluhawa fros
  3. Batuan berlapis lembut mengurangkan tenaga gelombang sehingga hakisan berlaku lebih perlahan
  4. Jurang yang rapat menghalang air laut daripada memasuki batuan

Explanation

Jurang dan satah lapisan memberikan laluan kepada air laut termampat dan udara yang terperangkap, manakala batuan lembut lebih mudah dipecahkan oleh hablur garam dan tindakan hidraulik. Gabungan ini mempercepatkan pembentukan gerbang, gua, dan tunggul laut.

Question 35Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Apakah perbezaan utama antara hakisan angin di gurun berpasir dan gurun berbatu dari segi bentuk muka bumi yang terhasil?

  1. Kedua-dua kawasan membentuk bukit pasir kerana pasir sentiasa tersedia
  2. Gurun berpasir membentuk batu kulat, manakala gurun berbatu membentuk bukit pasir
  3. Gurun berpasir membentuk bukit pasir, manakala gurun berbatu membentuk batu kulat dan lohong hasil abrasi Correct answer.
  4. Gurun berbatu membentuk delta, manakala gurun berpasir membentuk dataran banjir

Explanation

Di gurun berpasir, pasir yang longgar diangkut dan dimendapkan oleh angin membentuk bukit pasir. Di gurun berbatu, tiada bekalan pasir longgar yang banyak, jadi abrasi angin yang membawa zarah halus menggilap dan menghakis permukaan batuan menghasilkan batu kulat dan lohong.

Question 36Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah tebing sungai berhampiran perumahan telah menjadi tidak stabil selepas pembinaan jalan raya di bahagian atas cerun. Apakah punca utama peningkatan risiko gelongsoran tanah di kawasan itu?

  1. Penurunan paras air bawah tanah mengurangkan tekanan liang dan melemahkan tanah
  2. Penambahan beban di bahagian atas cerun dan pemotongan kaki cerun meningkatkan tegasan ricih melebihi kekuatan bahan Correct answer.
  3. Peningkatan litupan tumbuh-tumbuhan di cerun mengurangkan kestabilan tanah
  4. Penyejukan suhu tanah menyebabkan pengembangan isipadu bahan cerun

Explanation

Pembinaan jalan menambah beban pada bahagian atas cerun dan mungkin memerlukan pemotongan di kaki cerun, yang mengurangkan sokongan dan meningkatkan tegasan ricih. Apabila tegasan ricih melebihi kekuatan ricih bahan, cerun gagal dan gelongsoran berlaku.

Question 37Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah lembah glasier yang mengandungi tasik memanjang (ribbon lake) dan tebing curam di kedua-dua sisi biasanya menunjukkan kesan proses glasier yang manakah?

  1. Hakisan glasier yang mendalam pada batuan lembut di antara batuan keras yang membentuk tebing curam Correct answer.
  2. Hakisan sungai muda yang membentuk lembah V sempit
  3. Pemendapan bahan gunung berapi di lantai lembah
  4. Pemendapan till yang menutup lembah secara melintang

Explanation

Glasier menghakis batuan lembut di lantai lembah lebih dalam daripada batuan keras di sisi, menghasilkan lembah yang dalam dengan tebing curam. Apabila ais mencair, air terkumpul dalam palung yang dalam ini membentuk tasik memanjang.

Question 38Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah kawasan tanah tinggi tropika menerima hujan tahunan melebihi 2500 mm dan bersuhu tinggi sepanjang tahun. Analisis kesan keadaan ini terhadap profil tanih yang terbentuk.

  1. Tanih berdebu tebal dengan lapisan humus tebal dan pH neutral
  2. Tanih nipis dan berkapur dengan kandungan bahan organik yang tinggi
  3. Tanih laterit tebal dan berasid dengan kandungan besi dan aluminium teroksida yang tinggi Correct answer.
  4. Tanih berpasir nipis dengan kandungan garam terlarut yang tinggi

Explanation

Hujan lebat dan suhu tinggi mempercepatkan luluhawa kimia dan pencucian (leaching) bes besi dan aluminum, serta membasuh garam dan bahan larut ke lapisan bawah. Hasilnya ialah tanih laterit tebal, berasid, dan kaya dengan oksida besi dan aluminium.

Question 39Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah sungai di kawasan pertanian menerima input baja dan sedimen berlebihan secara berterusan. Ramalkan kesan jangka panjang terhadap bentuk saluran dan kualiti air sungai.

  1. Saluran tidak berubah kerana nutrien larut tidak mempengaruhi geometri saluran
  2. Saluran menjadi lebih dalam dan sempit akibat hakisan dipercepatkan oleh nutrien
  3. Saluran menjadi cetek dan lebar akibat pemendapan sedimen, manakala nutrien berlebihan mencetuskan eutrofikasi Correct answer.
  4. Saluran menjadi lebih lurus dan dalam kerana sedimen mengikis tebing

Explanation

Sedimen berlebihan yang memasuki sungai termendap di lantai saluran, mengurangkan kedalaman dan melebarkan saluran dari semasa ke semasa. Nutrien berlebihan pula merangsang pertumbuhan alga yang menyebabkan eutrofikasi dan penurunan oksigen terlarut.

Question 40Sistem Fizikal dan Proses Geomorfologi

Sebuah glasier lembah yang mengalir ke dataran rendah mengalami pencairan pesat akibat pemanasan iklim. Analisis kesan jangka panjang terhadap bentuk muka bumi dan hidrologi kawasan hilir.

  1. Pembentukan dataran outwash dan aliran air lebur bermusim yang boleh menyebabkan banjir glasier Correct answer.
  2. Pembentukan morain terminal baharu yang menghalang semua aliran air lebur
  3. Pembentukan bukit pasir di dataran rendah akibat angin katabatik
  4. Peningkatan pembentukan lembah U kerana hakisan glasier dipercepatkan

Explanation

Pencairan pesat membebaskan air lebur dan sedimen yang diangkut ke hilir, membentuk dataran outwash yang luas. Aliran air lebur yang bermusim dan tidak menentu boleh menyebabkan banjir glasier dan perubahan mendadak pada saluran sungai hilir.

Question 41Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Antara berikut, yang manakah menerangkan dengan tepat mengapa tekanan udara di permukaan laut lebih tinggi daripada di puncak gunung?

  1. Medan magnet bumi menarik udara ke arah permukaan laut dengan lebih kuat
  2. Kandungan oksigen di permukaan laut lebih tinggi berbanding di puncak gunung
  3. Lapisan udara di permukaan laut lebih tebal dan lebih tumpat, menghasilkan berat lajur udara yang lebih besar Correct answer.
  4. Suhu di permukaan laut lebih rendah sehingga molekul udara bergerak lebih perlahan

Explanation

Tekanan udara ialah berat lajur udara di atas sesuatu titik. Di permukaan laut lajur udara lebih panjang dan lebih tumpat, jadi beratnya lebih besar dan tekanannya lebih tinggi. Di puncak gunung lajur udara di atasnya lebih pendek, maka tekanannya lebih rendah.

Question 42Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Alat manakah digunakan untuk mengukur kelembapan relatif udara secara langsung dalam kajian cuaca di stesen meteorologi?

  1. Barometer
  2. Anemometer
  3. Termometer maksimum
  4. Higrometer Correct answer.

Explanation

Higrometer mengukur kelembapan udara, iaitu kandungan wap air dalam atmosfera. Barometer mengukur tekanan, anemometer mengukur kelajuan angin dan termometer maksimum merekod suhu tertinggi harian.

Question 43Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Apakah proses utama yang memanaskan lapisan troposfera bawah pada waktu siang?

  1. Penyerapan sinaran ultraungu oleh lapisan ozon di stratosfera
  2. Pemindahan haba dari permukaan bumi melalui pengaliran dan perolakan Correct answer.
  3. Penyerapan terus sinaran suratan gelombang pendek oleh nitrogen dan oksigen
  4. Pembebasan haba semasa pemeluwapan wap air di awan tinggi

Explanation

Atmosfera terutamanya telus kepada sinaran suria gelombang pendek. Permukaan bumi menyerap sinaran itu, menjadi panas, dan memanaskan udara di atasnya melalui pengaliran dan perolakan. Oleh itu suhu udara paling tinggi berhampiran permukaan.

Question 44Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Hujan bukit (orografik) terbentuk apabila udara lembap dipaksa naik menaiki cerun gunung. Apakah yang berlaku kepada udara itu semasa ia naik?

  1. Udara menyejuk secara adiabatik dan mencapai takat embun, lalu wap air memeluwap Correct answer.
  2. Udara kehilangan kelembapan kerana tekanan bertambah tinggi semasa naik
  3. Udara tenggelam ke lembah dan memanaskan kawasan sekitar
  4. Udara menjadi lebih panas kerana geseran dengan cerun gunung

Explanation

Apabila udara naik, tekanan sekeliling berkurang dan udara mengembang serta menyejuk secara adiabatik. Apabila suhunya turun ke takat embun, wap air memeluwap menjadi titisan awan dan akhirnya hujan di lereng yang menghadap angin.

Question 45Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Apakah ciri utama iklim monsun tropika di Malaysia?

  1. Hujan yang sekata sepanjang tahun tanpa musim kering yang ketara di semua kawasan
  2. Suhu yang turun di bawah takat beku pada waktu malam di dataran rendah
  3. Dua musim monsun yang bertukar arah angin dan membawa hujan bermusim Correct answer.
  4. Musim sejuk yang nyata dengan salji di kawasan tanah tinggi

Explanation

Malaysia mengalami monsun timur laut dan monsun barat daya yang bertukar arah mengikut musim. Setiap monsun membawa corak hujan yang berbeza mengikut kawasan, terutamanya di pantai timur Semenanjung.

Question 46Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Apakah kesan rumah hijau yang dipertingkatkan oleh aktiviti manusia?

  1. Penipisan lapisan ozon yang membenarkan lebih banyak ultraungu sampai ke bumi
  2. Peningkatan pemantulan sinaran suria oleh awan kerana pencemaran zarah
  3. Peningkatan penyerapan sinaran inframerah oleh gas rumah hijau dalam atmosfera Correct answer.
  4. Peningkatan pembebasan haba oleh kerak bumi melalui aktiviti gunung berapi

Explanation

Gas rumah hijau seperti karbon dioksida dan metana menyerap sinaran inframerah yang dipancarkan bumi dan memancarkannya semula ke bawah. Apabila kepekatan gas ini meningkat akibat aktiviti manusia, lebih banyak haba terperangkap dan suhu global meningkat.

Question 47Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Angin laut bertiup dari laut ke darat pada waktu siang. Apakah sebab utama bagi arah angin ini?

  1. Angin lazim bertiup dari laut ke darat sepanjang hari
  2. Laut menyejuk lebih cepat daripada darat pada waktu siang
  3. Tekanan udara di laut sentiasa lebih rendah daripada di darat
  4. Darat menjadi lebih panas daripada laut, mewujudkan tekanan rendah di darat Correct answer.

Explanation

Pada waktu siang darat menyerap haba lebih cepat daripada laut dan menjadi lebih panas. Udara di atas darat mengembang dan naik, mewujudkan tekanan rendah, manakala udara di atas laut yang lebih sejuk bertekanan lebih tinggi mengalir ke darat sebagai angin laut.

Question 48Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Apakah maksud kelembapan relatif 80 peratus?

  1. Udara mengandungi 80 peratus wap air mengikut isi padu
  2. Udara akan menerima hujan dalam masa 80 minit
  3. Udara mengandungi 80 peratus daripada jumlah maksimum wap air yang boleh ditampung pada suhu itu Correct answer.
  4. Lapan puluh peratus daripada jumlah hujan tahunan telah turun

Explanation

Kelembapan relatif ialah nisbah jumlah wap air sebenar dalam udara kepada jumlah maksimum yang boleh ditampung pada suhu yang sama, dinyatakan sebagai peratusan. Nilai 80 peratus bermakna udara hampir tepu tetapi belum tepu sepenuhnya.

Question 49Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Sebuah stesen meteorologi merekodkan suhu 30 darjah Celsius dan kelembapan relatif 70 peratus pada waktu tengah hari. Menjelang malam suhu turun kepada 20 darjah Celsius tanpa perubahan kandungan wap air. Apakah yang dijangka berlaku kepada kelembapan relatif?

  1. Ia kekal pada 70 peratus kerana kandungan wap air tidak berubah
  2. Ia meningkat kerana kapasiti udara menampung wap air berkurang apabila suhu turun Correct answer.
  3. Ia menurun kerana udara sejuk boleh menampung lebih banyak wap air
  4. Ia menjadi sifar kerana pemeluwapan berlaku serta-merta

Explanation

Udara sejuk mempunyai kapasiti menampung wap air yang lebih rendah daripada udara panas. Jika kandungan wap air sebenar kekal sama sementara suhu turun, nisbah kepada kapasiti maksimum meningkat, jadi kelembapan relatif naik dan mungkin mencapai takat embun.

Question 50Cuaca, Iklim dan Perubahan Persekitaran

Kawasan X di lereng gunung menghadap angin menerima hujan lebat, manakala kawasan Y di lereng bertentangan menerima hujan yang sangat sedikit. Apakah penjelasan terbaik bagi perbezaan ini?

  1. Kawasan Y lebih dekat dengan laut sehingga angin tidak sampai ke sana
  2. Kawasan X mempunyai lebih banyak tumbuh-tumbuhan yang menghasilkan hujan
  3. Kawasan Y terletak pada altitud yang lebih rendah daripada kawasan X
  4. Udara lembap naik dan menyejuk di lereng X, manakala udara kering tenggelam dan menjadi panas di lereng Y Correct answer.

Explanation

Di lereng menghadap angin, udara lembap dipaksa naik, menyejuk secara adiabatik dan memeluwap menjadi hujan. Selepas melintasi puncak, udara yang telah kering tenggelam di lereng lindung hujan dan menjadi lebih panas, menghasilkan keadaan kering yang dikenali sebagai kesan lindung hujan.