Aankondiging voor een kalligrafietentoonstelling
Voor een schoolopdracht maakt de kandidaat een Arabische aankondiging voor een tentoonstelling over Arabische kalligrafie, van 3 mei tot 30 juni. De Nederlandse brontekst luidt: 'Van 3 mei tot 30 juni te zien: vijftien panelen uit de collectie, met werk van drie hedendaagse kalligrafen.' De kandidaat twijfelt tussen een nominale kop «معرض الخط العربي: خمس عشرة لوحة» en een verbale kop «يفتتح المعرض خمس عشرة لوحة». Verder wil hij 'te zien' weergeven als «يُعرض» en vraagt hij zich af of «ثلاثة لوحات» wel goed is naast «خمس عشرة لوحة», en of «مع ثلاثة فنانين معاصرين» correct is. De docent heeft gezegd dat krantenkoppen in het Arabisch vaak zonder werkwoord staan, dat getallen van 3 tot 10 zich tegenover het geslacht van het zelfstandig naamwoord gedragen, en dat getallen van 11 tot 19 daarmee juist overeenkomen. De kandidaat moet dit in zijn eigen tekst toepassen.
1. Welke kop kies je, en waarom is «يفتتح المعرض خمس عشرة لوحة» problematisch?
Read the worked answer
Kies de nominale kop «معرض الخط العربي: خمس عشرة لوحة». Krantenkoppen in het Arabisch zijn vaak naamwoordelijk en laten het werkwoord weg; de dubbele punt doet hier dienst als 'te zien'. De verbale kop is bovendien semantisch fout: «يفتتح المعرض خمس عشرة لوحة» betekent 'de tentoonstelling opent vijftien panelen'. «افتتح» is transitief en verwacht een onderwerp (de organisator) en een lijdend voorwerp (wat geopend wordt). Panelen openen geen tentoonstelling. Voor het getal: «لوحة» is vrouwelijk enkelvoud; bij 11-19 komt het getal in geslacht overeen met het getelde woord, dus «خمس عشرة لوحة». Bij 3-10 is het juist omgekeerd («ثلاث لوحات»). Als je dat verschil niet beheerst, kies dan een constructie zonder getal, maar de examinator let op dit punt.
2. Herschrijf de verbale kop tot een correcte zin en voeg de datum toe.
Read the worked answer
«يفتتح المعرض خمس عشرة لوحة» moet ofwel passief worden: «افتُتح المعرض يوم 3 مايو/أيار»، ofwel een ander werkwoord krijgen: «يفتتح المعرض أبوابه يوم 3 مايو/أيار». In de passieve vorm is «المعرض» het onderwerp van het passieve werkwoord «افتُتح» en klopt de zin: 'de tentoonstelling werd geopend'. Wil je de panelen noemen, dan: «يُعرض في المعرض خمس عشرة لوحة». Let ook op de datum: in een formele aankondiging schrijf je «من 3 مايو إلى 30 يونيو» (of أيار/حزيران) en niet de Nederlandse maandnamen. «يُعرض» is een goed equivalent van 'te zien zijn', maar het is een passief; voeg dus een plaats of tijd toe, anders blijft de zin zweven. Controleer ten slotte of de hele aankondiging één werkwoordstijd en één register houdt.
3. Verklaar waarom «ثلاثة لوحات» fout is maar «خمس عشرة لوحة» goed, en pas dit toe op «مع ثلاثة فنانين معاصرين».
Read the worked answer
«ثلاثة لوحات» is fout, «ثلاث لوحات» is goed. Regel: bij de getallen 3-10 krijgt het getal het tegengestelde geslacht van het zelfstandig naamwoord. «لوحات» is vrouwelijk meervoud, dus het getal staat in de mannelijke vorm: «ثلاث». Bij 11-19 is er geen tegenstelling: het getal volgt het geslacht van het zelfstandig naamwoord, dus bij «لوحة» (vrouwelijk) wordt het «خمس عشرة لوحة». Daarom is «مع ثلاثة فنانين معاصرين» wél correct: «فنان» is mannelijk, dus «ثلاثة». Dezelfde regel verklaart waarom «خمسة عشر لوحة» fout is en «خمس عشرة لوحة» goed. In een advertentie komen beide typen getallen vaak samen voor; controleer ze altijd samen met het zelfstandig naamwoord waarnaar ze verwijzen, en let ook op de naamval na «مع» (genitief).