VWO Bedrijfseconomie key terms

Het saldo van de contante waarde van alle verwachte kasstromen van een investering, waarbij toekomstige bedragen tegen de vereiste rentevoet naar het heden worden verdisconteerd. Een positieve NCW betekent dat de investering naar verwachting waarde toevoegt.

De rentevoet waarbij de netto contante waarde van een investering precies nul is. Het is het rendement dat het project zelf oplevert; een project is aanvaardbaar als de IRR hoger is dan de vereiste rentevoet.

Het aantal perioden dat nodig is voordat de cumulatieve kasstromen van een investering gelijk zijn aan het oorspronkelijke investeringsbedrag. Deze maatstaf negeert kasstromen na de terugverdienperiode en houdt geen rekening met de tijdswaarde van geld.

De rentevoet waarmee toekomstige kasstromen naar hun waarde op dit moment worden teruggebracht. Bij investeringsselectie weerspiegelt deze voet doorgaans de vermogenskostenvoet of het vereiste rendement van de verschaffers van vermogen.

Het totaalbedrag dat een onderneming in een bepaalde periode beschikbaar stelt voor investeringen in vaste activa of projecten. Bij een beperkt budget moeten projecten op basis van hun rendement of strategische waarde worden gerangschikt.

Het totale bedrag aan middelen dat een onderneming nodig heeft om haar activiteiten en geplande groei te financieren. Deze behoefte volgt uit de omvang van de vaste en vlottende activa en uit de gewenste liquiditeitsbuffer.

De verhouding waarin een onderneming haar totale vermogen heeft samengesteld uit eigen vermogen en vreemd vermogen, verdeeld over kort en lang vreemd vermogen. Deze verhouding bepaalt in belangrijke mate het financiële risico.

Het verschijnsel dat het rendement op het eigen vermogen stijgt wanneer met vreemd vermogen wordt gefinancierd tegen een rente die lager is dan het rendement op het totale vermogen. Bij tegenvallende resultaten werkt de hefboom echter ook versterkend in negatieve richting.

Het gewogen gemiddelde rendement dat verschaffers van eigen en vreemd vermogen verlangen voor het door hen beschikbaar gestelde kapitaal. Deze voet wordt vaak gebruikt als minimale disconteringsvoet bij de beoordeling van investeringen.

Het verschil tussen de vlottende activa en het kort vreemd vermogen. Een positief werkkapitaal geeft aan dat een deel van de vlottende activa met lang vermogen is gefinancierd, wat bijdraagt aan de liquiditeit.

De verhouding tussen de vlottende activa en het kort vreemd vermogen. Een uitkomst boven de 1 betekent dat de onderneming op korte termijn aan haar verplichtingen kan voldoen, mits de voorraden en debiteuren daadwerkelijk te gelde worden gemaakt.

De verhouding tussen de vlottende activa zonder de voorraden en het kort vreemd vermogen. Deze maatstaf is strenger dan de current ratio omdat voorraden lastig op korte termijn om te zetten zijn in geld.

De verhouding tussen het bedrijfsresultaat (of de EBITDA) en de verschuldigde rentelasten. Deze ratio laat zien hoeveel ruimte een onderneming heeft om tegenvallende resultaten op te vangen voordat zij haar renteverplichtingen niet meer kan nakomen.

Het vermogen van een onderneming om op lange termijn aan al haar verplichtingen te voldoen, doorgaans uitgedrukt als het eigen vermogen gedeeld door het totale vermogen. Een hogere solvabiliteit betekent een grotere buffer voor schuldeisers.

Het overzicht van de opbrengsten en kosten van een onderneming over een bepaalde periode, resulterend in het nettoresultaat. Dit overzicht verklaart de verandering van het eigen vermogen voor zover die het gevolg is van winst of verlies.

Het overzicht op een bepaald moment van de bezittingen (activa) en de wijze waarop deze zijn gefinancierd (passiva). De balans is altijd in evenwicht: het totaal van de activa is gelijk aan het totaal van het eigen en vreemd vermogen.

De periodieke toerekening van de aanschafwaarde van een vast actief aan de kosten van de perioden waarin het actief wordt gebruikt. Afschrijving is geen kasstroom maar drukt wel op de winst en verlaagt de boekwaarde van het actief.

De kosten die aan één eenheid product of dienst worden toegerekend, opgebouwd uit constante en variabele kosten per eenheid. De kostprijs vormt de basis voor de verkoopprijs en voor de beoordeling van de winstgevendheid per product.

Kosten die binnen een relevante productiecapaciteit niet veranderen wanneer de productieomvang wijzigt, zoals huur van een bedrijfspand of salarissen van vast personeel. Per eenheid product dalen deze kosten naarmate er meer wordt geproduceerd.

Kosten die meebewegen met de omvang van de productie of afzet, zoals grondstoffen en direct loon. Ze worden vaak als vast bedrag per eenheid beschouwd, maar kunnen bij grotere volumes door staffelkortingen of efficiëntievoordelen veranderen.

Het verschil tussen de omzet en de variabele kosten. Deze bijdrage is beschikbaar om de constante kosten te dekken; pas wanneer de totale dekkingsbijdrage groter is dan de constante kosten ontstaat er winst.

De afzet waarbij de totale opbrengsten gelijk zijn aan de totale kosten, zodat het resultaat nul is. Berekend als de constante kosten gedeeld door de dekkingsbijdrage per eenheid; bij een hogere afzet wordt winst gemaakt.

Het percentage waarmee de verwachte afzet kan dalen voordat de onderneming verlies lijdt. Berekend als het verschil tussen de verwachte afzet en de break-evenafzet, gedeeld door de verwachte afzet.

De extra kosten die ontstaan door een specifieke beslissing, zoals het aannemen van een additionele order. Alleen kosten die door de beslissing veranderen zijn relevant; reeds gemaakte kosten (sunk costs) tellen niet mee.

De opbrengst van het beste alternatief dat wordt opgegeven wanneer een keuze wordt gemaakt, bijvoorbeeld de huurinkomsten die men misloopt bij eigen gebruik van een pand. Deze kosten tellen mee bij beslissingscalculaties, ook al verschijnen ze niet op de resultatenrekening.

Het hanteren van verschillende prijzen voor hetzelfde of vergelijkbare product bij verschillende afnemers, tijdstippen of marktsegmenten. Dit is alleen mogelijk wanneer segmenten gescheiden kunnen worden gehouden en de prijsgevoeligheid per segment verschilt.

De mate waarin de gevraagde hoeveelheid reageert op een verandering van de prijs, uitgedrukt als de procentuele verandering van de vraag gedeeld door de procentuele verandering van de prijs. Bij een elastische vraag leidt een prijsstijging tot omzetdaling.

De omzet of afzet van een onderneming uitgedrukt als percentage van de totale omzet of afzet in de relevante markt. Een stijgend marktaandeel kan duiden op een sterke concurrentiepositie, maar kan ook gepaard gaan met hoge marketingkosten.

Het ontleden van de omzet in factoren zoals afzet en prijs, of in productgroepen en afzetkanalen, om te verklaren waarom de omzet is gestegen of gedaald. Deze analyse vormt de basis voor bijsturing van het commerciële beleid.

De verhouding tussen de dekkingsbijdrage en de omzet, uitgedrukt als percentage. Deze marge geeft aan welk deel van elke euro omzet overblijft om constante kosten te dekken en winst te realiseren.

Het vermogen van een onderneming om op korte termijn aan haar betalingsverplichtingen te voldoen. Liquiditeit wordt beoordeeld met kengetallen zoals de current ratio en de quick ratio, en verschilt van rentabiliteit en solvabiliteit.

Het nettoresultaat gedeeld door het gemiddeld geïnvesteerd eigen vermogen, uitgedrukt als percentage. Dit kengetal laat zien hoeveel rendement de aandeelhouders op hun ingebrachte kapitaal hebben behaald.

De feitelijke in- en uitstroom van geldmiddelen in een periode, bijvoorbeeld ontvangsten van klanten en betalingen aan leveranciers. Kasstromen verschillen van opbrengsten en kosten doordat afschrijvingen en vorderingen geen directe geldbeweging zijn.

Een manier van rekenen waarbij één variabele verandert terwijl alle overige omstandigheden gelijk worden verondersteld. Hierdoor wordt het effect van die ene factor zichtbaar, maar blijft de uitkomst een vereenvoudiging van de werkelijkheid.

Het aflezen en verklaren van verbanden in een grafiek, zoals het snijpunt van de totale opbrengstenlijn en de totale kostenlijn dat de break-evenafzet aanwijst. Hierbij moet worden gelet op assen, eenheden en het geldigheidsgebied van de weergegeven lijn.

Een aanbeveling die met berekeningen, kengetallen en een expliciete afweging van voor- en nadelen wordt ondersteund. Een goed advies benoemt ook de aannames en de gevoeligheid van de uitkomst voor veranderingen in die aannames.