Schrijfvaardigheid: klacht aan de woningcorporatie zonder tijd te verliezen
Fatima (29) huurt al drie jaar een woning van een woningcorporatie in Rotterdam-Zuid. Sinds maandag geeft de cv-ketel foutcode F28: geen warm water, de verwarming blijft koud. Ze heeft maandag en dinsdag gebeld; er is een monteur toegezegd 'binnen twee werkdagen', maar er is niemand gekomen. Donderdag wil ze via het contactformulier van de corporatie een bericht sturen. Fatima schrijft graag en veel. Haar concept begint zo: 'Ik schrijf u omdat ik sinds maandag geen warm water heb en ik heb al twee keer gebeld maar er is nog niemand gekomen om het te repareren en daarom wil ik graag dat u zo snel mogelijk een monteur stuurt.' Ze gebruikt 'je' tegen de corporatie, 'omdat dat vriendelijker klinkt'. Ze maakt eerst een kladje op papier, schrijft dat netjes over en is dan meestal door haar tijd heen. Voor het examen Schrijfvaardigheid heeft ze 35 minuten voor meerdere korte opdrachten.
1. 'U' of 'je' tegen de woningcorporatie? Beoordeel Fatima's keuze en leg uit welke elementen een kort zakelijk bericht nog meer nodig heeft.
Read the worked answer
'U' is hier de veilige keuze. 'Je' is niet vriendelijker maar informeler; tegen een verhuurder of instantie klinkt het alsof ze de ernst van de klacht niet serieus neemt. Tegen buren, collega's en kinderen is 'je' normaal, tegen een organisatie niet. Let ook op de bijbehorende werkwoordsvormen: u hebt/heeft, u kunt, stuurt u.
Een kort bericht bevat verder:
- aanhef: 'Geachte heer/mevrouw,' of 'Beste meneer, mevrouw,';
- de kern in twee of drie korte zinnen met de feiten: sinds wanneer, wat er aan de hand is (foutcode F28), wat ze al gedaan heeft (twee keer gebeld);
- een concrete vraag: 'Wilt u zo snel mogelijk een monteur sturen?';
- afsluiting met naam, adres, telefoonnummer en datum.
Die losse onderdelen leveren in de beoordeling vaak apart punten op - ook als een enkele zin niet perfect is.
2. Herschrijf haar eerste zin tot maximaal drie korte zinnen en leg uit welke regels je daarbij toepast. (Origineel: 'Ik schrijf u omdat ik sinds maandag geen warm water heb en ik heb al twee keer gebeld maar er is nog niemand gekomen om het te repareren en daarom wil ik graag dat u zo snel mogelijk een monteur stuurt.')
Read the worked answer
Herschrijving: 'Ik schrijf u omdat ik sinds maandag geen warm water heb. Ik heb al twee keer gebeld, maar er is nog niemand gekomen. Wilt u zo snel mogelijk een monteur sturen?'
Toegepaste regels:
- Eén idee per zin, ongeveer acht tot tien woorden. Drie korte zinnen met één fout komen beter over dan één lange zin waarin de lezer de kern mist.
- Hoofdzin: persoonsvorm op de tweede plaats. 'Ik heb al twee keer gebeld', niet 'Ik al twee keer gebeld heb'.
- Bijzin met omdat: werkwoord achteraan. '...omdat ik geen warm water heb'. Na want blijft de persoonsvorm juist wél tweede: 'want ik heb geen warm water'.
- Inversie bij een vraag. 'Wilt u...' en niet 'U wilt...'.
- Verzoek als vraag, met Wilt u - beleefd én duidelijk.
- Woorden als en en maar niet stapelen; na een komma mag een nieuwe zin beginnen.
3. Ze schrijft eerst een kladje over en is daardoor altijd te laat klaar. Geef een tijdsindeling en een controlelijst voor de laatste minuten.
Read the worked answer
Indeling voor 35 minuten en meerdere opdrachten:
- 3 minuten per opdracht: lezen en de eisen als streepjes noteren (elk streepje is één punt);
- 15–20 minuten: direct in het net schrijven, geen klad meer overschrijven;
- 5 minuten: controle met de lijst hieronder.
Controlelijst:
- Heb ik élk streepje uit de opdracht beantwoord?
- Staan aanhef, afsluiting, naam en datum erin?
- Heb ik 'u' gebruikt, met de juiste werkwoordsvorm?
- Staat de persoonsvorm op de tweede plaats, en achteraan in bijzinnen met omdat/die/als?
- Hoofdletters en punten; geen afkortingen die de lezer niet kent?
Waarom: beoordeeld wordt of de boodschap overkomt en of alle gevraagde elementen er staan - niet hoe lang of hoe mooi het is. Overschrijven levert geen enkel punt op en kost precies de controle die fouten had kunnen voorkomen.