Informatietechnologie VMBO GL/TL study materials
Informatietechnologie VMBO GL/TL study resources

Informatietechnologie VMBO GL/TL: Digitale veiligheid en privacy

Informatietechnologie VMBO GL/TL · Work through your exam, one topic at a time.

All guide sections

Digitale veiligheid en privacy

Dit domein toetst of je dreigingen herkent, passende maatregelen kiest en weet welke regels voor persoonsgegevens gelden.

Drie doelen

Vertrouwelijkheid (alleen wie het mag, ziet de gegevens), integriteit (gegevens kloppen en zijn niet stiekem gewijzigd) en beschikbaarheid (het systeem werkt wanneer je het nodig hebt).

Dreigingen

  • Malware: een virus hecht zich aan bestanden, een worm verspreidt zichzelf over netwerken, een trojan doet zich voor als nuttig, ransomware versleutelt bestanden en eist losgeld, spyware leest mee.
  • Phishing, smishing (via sms) en social engineering misbruiken vertrouwen en urgentie. Kenmerken: afwijkend domein, spelfouten, dreigende deadline, link die niet klopt, onverwachte bijlage.

Maatregelen

  • Een lang, uniek wachtwoord per dienst in een wachtwoordmanager, plus tweestapsverificatie; updates installeren; firewall en antivirus; rechten beperken tot wat nodig is.
  • Back-up volgens 3-2-1: drie kopieën, twee soorten media, één op een andere locatie.
  • Encryptie: symmetrisch met één sleutel (snel, bulkdata) en asymmetrisch met een publieke en een privésleutel; HTTPS gebruikt TLS.

Privacy: de AVG

  • Persoonsgegevens zijn herleidbaar tot een persoon; biometrie, gezondheid en ras zijn bijzondere categorieën met extra strenge regels. Verwerk alleen met een grondslag (toestemming, overeenkomst, wettelijke plicht), niet meer dan nodig (dataminimalisatie) en meld een datalek binnen 72 uur bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Betrokkenen hebben recht op inzage, correctie en verwijdering.

Uitgewerkt voorbeeld

Mail: uw Office-licentie verloopt vandaag, log in via office-veilig.com. Analyse: het domein wijkt af, er is urgentie en er wordt om inloggegevens gevraagd. Actie: niet klikken, zelf naar de officiële site gaan en melden bij IT. Een slotje en een logo zeggen niets over betrouwbaarheid.

Valkuilen

  • Encryptie als vervanging van een back-up zien.
  • Denken dat vaak je wachtwoord wijzigen verplicht is.
  • Aannemen dat de AVG alleen in Nederland geldt.