Kunstvakken+CKV VMBO KB flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Waarnemen, analyseren, interpreteren

Drie stappen van kunstbeschouwing: eerst feitelijk beschrijven wat je ziet, dan onderzoeken hoe het is gemaakt, tenslotte betekenis en bedoeling toekennen en onderbouwen.

Voorstelling en vormgeving

De voorstelling is wat is afgebeeld, de vormgeving is hoe dat is gedaan met kleur, lijn, licht, materiaal en compositie. Het onderscheid houdt een analyse helder.

Icoon versus symbool

Een icoon lijkt op wat het voorstelt, zoals een portret of foto. Een symbool verwijst door afspraak, bijvoorbeeld een duif voor vrede of een schedel voor de dood.

Gotiek

Middeleeuwse bouwstijl met spitsbogen, ribgewelven, steunberen en grote glas-in-loodvensters, waardoor kerken hoog en licht konden worden.

Lineair perspectief

Ruimtesuggestie in de renaissance waarbij evenwijdige lijnen naar een verdwijnpunt op de horizon convergeen, zodat diepte en een centrale compositie ontstaan.

Clair-obscur

Sterk contrast tussen licht en donker dat in de barok figuren plastisch maakt en dramatiek oproept, onder meer bij Rembrandt en Caravaggio.

Impressionisme

Negentiende-eeuwse schilderstijl die licht en kleur boven lijn en detail stelt, buiten werkt en vluchtige momenten vastlegt met zichtbare, losse toetsen.

Kubisme

Modernistische stroming die vormen opbreekt in meetkundige facetten en meerdere gezichtspunten tegelijk toont, vaak in gedempte bruin- en grijstinten.

Complementaire kleuren

Paren tegenover elkaar in de kleurencirkel: rood-groen, geel-paars, blauw-oranje. Naast elkaar versterken ze elkaar en veroorzaken ze een trillend effect.

Kleurtoon, verzadiging, helderheid

Drie kenmerken van kleur: welke kleur het is, hoe fel of dof hij is, en hoe licht of donker. Samen bepalen ze sfeer en ruimtelijke werking.

Atmosferisch perspectief

Dieptewerking door kleur en scherpte: voorwerpen verder weg worden lichter, koeler, minder contrastrijk en waziger, zoals bij landschappen in de verte.

Repoussoir

Een voorwerp of figuur op de voorgrond dat de kijker als het ware het beeld in trekt en daardoor de diepte en gelaagdheid van de compositie versterkt.

Gulden snede

Verhouding van ongeveer 1 op 1,618 die als harmonieus geldt; belangrijke beeld-elementen op die verdelingspunten geven rust en spanning tegelijk.

Maatsoort

Getal dat aangeeft hoeveel tellen een maat telt, zoals 4/4, 3/4 of 6/8. Het bepaalt het accentpatroon en daarmee het karakter van de muziek.

Polyfone textuur

Muzikale textuur met meerdere gelijkwaardige, zelfstandige melodieën die tegelijk klinken, zoals in een canon of fuga, tegenover homofoon met begeleiding.

Liedvorm A-B-A

Muzikale vorm waarbij een eerste gedeelte terugkeert na een contrasterend middendeel, wat herkenbaarheid en samenhang geeft aan het geheel.

Canon

Meerstemmige vorm waarin dezelfde melodie na elkaar bij verschillende stemmen inzet, zodat een doorlopend imiterend samenspel ontstaat.

Crescendo en diminuendo

Dynamische aanduidingen: crescendo betekent geleidelijk harder worden, diminuendo geleidelijk zachter. Ze sturen de spanningsboog van een muziekstuk.

Bewegingskwaliteiten in dans

Manieren van bewegen zoals zwaaien, stoten, zweven, drukken en draaien. Elke kwaliteit geeft een ander gevoel en beïnvloedt de expressie van de dans.

Mise-en-scène

De bewuste ordening van alles wat het publiek ziet: plaatsing van spelers, decor, rekwisieten, licht en beweging in de speelruimte.

Subtekst

Wat een personage denkt of wil maar niet uitspreekt. De speler maakt die laag zichtbaar via houding, timing en intonatie, wat het spel gelaagd maakt.

Tableau vivant

Bevroren beeld van spelers dat een scène of schilderij nabootst. Het middel benadrukt compositie, houding en sfeer zonder beweging of tekst.

Improviatie in drama

Spelen zonder vast script, waarbij spelers ter plekke reageren op elkaar en op een gegeven situatie. Het vraagt durf, luisteren en acceptatie van voorstellen.

Materieel en immaterieel erfgoed

Materieel erfgoed bestaat uit tastbare objecten en gebouwen, immaterieel erfgoed uit tradities, ambachten, verhalen en gebruiken die van generatie op generatie worden doorgegeven.

Restaureren versus reconstrueren

Restaureren herstelt een bestaand object zo dicht mogelijk bij de originele staat; reconstrueren bouwt iets opnieuw op, vaak met moderne middelen en interpretatie.

Sluitertijd en diafragma

Sluitertijd bepaalt hoe lang licht binnenkomt en of beweging scherp of vervaagd is; het diafragma regelt de hoeveelheid licht en de scherptediepte.

Diegetisch geluid

Geluid dat binnen de verhaalwereld bestaat, zoals voetstappen of een radio in de scène. Non-diegetisch geluid, zoals filmmuziek, komt van buiten het verhaal.

Montage

Het knippen en ordenen van shots tot een geheel. Ritme, volgorde en overgangen bepalen hoe de kijker tijd, ruimte en betekenis ervaart.

Kunstdossier CKV

Verzameling bewijsstukken van culturele activiteiten met verslagen, analyses en reflecties, waaruit zichtbaar wordt wat je hebt meegemaakt en geleerd.

Culturele activiteit

Bezoek aan of deelname aan kunst en cultuur, zoals museum, theater, concert, film of festival. Je legt datum, locatie en discipline vast voor je dossier.

Reflectie in CKV

Het koppelen van een concrete culturele ervaring aan een inzicht over je eigen smaak, keuzes en ontwikkeling, onderbouwd met voorbeelden uit die ervaring.

Oordeel onderbouwen

Een waardering geven met argumenten die verwijzen naar wat je feitelijk hebt waargenomen en geanalyseerd, in plaats van alleen te zeggen dat iets mooi of saai is.