Prawo cywilne i postępowanie cywilne
Ten blok sprawdza jednocześnie prawo materialne i procedurę: trzeba zakwalifikować roszczenie, wybrać właściwy tryb i zbudować środek zaskarżenia bez uchybień formalnych. Ocena jest rozdzielona - błąd w kc i błąd w kpc to dwa różne punkty.
Prawo materialne
- Źródła zobowiązania: umowa (art. 471 kc), czyn niedozwolony (art. 415 kc), bezpodstawne wzbogacenie (art. 405 kc).
- Przedawnienie: 6 lat ogólnie, 3 lata dla roszczeń związanych z działalnością gospodarczą i roszczeń okresowych (art. 118 kc); koniec biegu przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego.
- Forma: zastrzeżenie formy pisemnej pod rygorem nieważności wymaga wyraźnego zapisu (art. 76 i 77 kc).
Postępowanie
- Apelacja: wniosek o uzasadnienie w 7 dni od ogłoszenia sentencji, apelacja w 2 tygodnie od doręczenia wyroku z uzasadnieniem (art. 327 i 369 kpc).
- Skarga kasacyjna: 2 miesiące, przymus adwokacko-radcowski, opłata stosunkowa.
- Wartość przedmiotu sporu decyduje o trybie uproszczonym i o wysokości opłaty.
Przykład
Klient domaga się 80 000 zł z umowy z 2019 r., a pozwany podnosi zarzut przedawnienia. Roszczenie jest związane z działalnością gospodarczą powoda, więc termin wynosi 3 lata i liczy się od wymagalności, nie od daty zawarcia umowy. Jeżeli wymagalność przypadła 1 marca 2020 r., przedawnienie nastąpiło 1 marca 2023 r. i pozew z 2024 r. jest spóźniony. Sąd uwzględnia przedawnienie tylko na zarzut pozwanego (art. 117 §2 kc).
Pułapki
- Pominięcie wniosku o uzasadnienie zamyka drogę do apelacji.
- Nowe fakty i dowody w apelacji tylko wyjątkowo (art. 381 kpc) - zarzut potrącenia podniesiony po raz pierwszy w apelacji zwykle nie zostanie rozpoznany.
- Mylenie przedawnienia z zawieszeniem i przerwą biegu (art. 121 i 123 kc).