Kwalifikacja Wstępna C study materials
Kwalifikacja Wstępna C study resources

Kwalifikacja Wstępna C key terms

Kwalifikacja Wstępna C · Get comfortable with the vocabulary.

jazda defensywna

Technika prowadzenia polegająca na przewidywaniu zagrożeń, utrzymywaniu bezpiecznego odstępu i rezygnacji z prawa pierwszeństwa, gdy pozwala to uniknąć kolizji.

Related: droga hamowania, czas reakcji kierowcy
droga hamowania

Odległość przebywana przez pojazd od rozpoczęcia hamowania do zatrzymania; rośnie z kwadratem prędkości i zależy od przyczepności nawierzchni oraz stanu układu hamulcowego.

Related: czas reakcji kierowcy, hamulec retarder
czas reakcji kierowcy

Okres między spostrzeżeniem zagrożenia a zadziałaniem na hamulec lub kierownicę; u zmęczonego kierowcy znacząco się wydłuża, zwiększając drogę zatrzymania.

Related: jazda defensywna, droga hamowania
hamulec retarder

Zwolnica wbudowana w układ napędowy lub wydechowy, ograniczająca prędkość na długich zjazdach bez przegrzewania hamulców zasadniczych; nie zatrzymuje pojazdu.

Related: droga hamowania, hamulec postojowy
tempomat adaptacyjny

System utrzymujący zadaną prędkość i automatycznie dostosowujący odstęp od poprzedzającego pojazdu; nie zwalnia kierowcy z obowiązku obserwacji drogi.

Related: jazda defensywna, ekonomiczna jazda
ekonomiczna jazda

Styl prowadzenia ograniczający zużycie paliwa przez płynne przyspieszanie, wczesną zmianę biegów i hamowanie silnikiem; przekłada się na niższe koszty i emisję spalin.

Related: tempomat adaptacyjny, zużycie paliwa
licencja wspólnotowa

Dokument wydawany przewoźnikowi drogowemu uprawniający do wykonywania zarobkowego transportu na terytorium Unii Europejskiej i w państwach stowarzyszonych; potwierdza spełnienie wymogów zawodu.

Related: zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika, wypis z licencji
wypis z licencji

Kopia licencji wspólnotowej wydawana na każdy pojazd; musi znajdować się w kabinie podczas przewozu i podlega kontroli służb drogowych.

Related: licencja wspólnotowa, list przewozowy CMR
list przewozowy CMR

Międzynarodowy dokument przewozu towarów wystawiany w trzech egzemplarzach; określa strony umowy, ładunek i warunki dostawy, a jego brak utrudnia dochodzenie roszczeń.

Related: konosament, wypis z licencji
konosament

Dokument przewozowy w żegludze morskiej potwierdzający przyjęcie ładunku i uprawniający do odbioru towaru; bywa wymagany przy przewozach multimodalnych z udziałem morza.

Related: list przewozowy CMR, przewóz multimodalny
zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika

Decyzja administracyjna potwierdzająca spełnienie wymogów dobrej reputacji, zdolności finansowej i kompetencji zawodowych; warunek uzyskania licencji wspólnotowej.

Related: licencja wspólnotowa, certyfikat kompetencji zawodowych
certyfikat kompetencji zawodowych

Dokument potwierdzający zdanie egzaminu z wiedzy o transporcie drogowym; wymagany od osób zarządzających transportem w przedsiębiorstwie przewozowym.

Related: zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika, licencja wspólnotowa
tachograf cyfrowy

Urządzenie rejestrujące czas jazdy, przerwy i odpoczynku kierowcy oraz prędkość i przebieg; dane są odczytywane i archiwizowane przez przewoźnika.

Related: czas jazdy i odpoczynku, karta kierowcy
karta kierowcy

Spersonalizowana karta elektroniczna wkładana do tachografu, identyfikująca kierowcę i zapisująca jego aktywność; podlega obowiązkowi okazywania podczas kontroli.

Related: tachograf cyfrowy, czas jazdy i odpoczynku
czas jazdy i odpoczynku

Zbiór norm określających maksymalny dzienny i tygodniowy czas prowadzenia pojazdu oraz minimalne przerwy i odpoczynki, których naruszenie grozi karą finansową.

Related: tachograf cyfrowy, karta kierowcy
ocena ryzyka zawodowego

Udokumentowana analiza zagrożeń na stanowisku kierowcy, uwzględniająca m.in. pracę w wymuszonej pozycji, hałas, wibracje i stres; stanowi podstawę działań profilaktycznych.

Related: ergonomia stanowiska kierowcy, choroby zawodowe kierowcy
ergonomia stanowiska kierowcy

Dostosowanie fotela, kierownicy, lusterek i rozmieszczenia przyrządów do ciała kierowcy, aby ograniczyć zmęczenie i ból kręgosłupa podczas długiej jazdy.

Related: ocena ryzyka zawodowego, przerwa w pracy kierowcy
przerwa w pracy kierowcy

Obowiązkowy okres przeznaczony na odpoczynek i regenerację; jej brak zwiększa ryzyko zasypania za kierownicą i pogarsza koncentrację.

Related: ergonomia stanowiska kierowcy, zmęczenie kierowcy
zmęczenie kierowcy

Stan obniżonej czujności powstający po długiej jazdy lub niedoborze snu; objawia się ziewaniem, opadaniem powiek i wydłużeniem czasu reakcji.

Related: czas reakcji kierowcy, przerwa w pracy kierowcy
choroby zawodowe kierowcy

Schorzenia uznawane za skutek warunków pracy, np. uszkodzenia krążków międzykręgowych czy niedosłuch; podlegają zgłoszeniu i postępowaniu orzeczniczemu.

Related: ocena ryzyka zawodowego, badania lekarskie kierowcy
badania lekarskie kierowcy

Okresowe i doraźne kontrole zdrowia potwierdzające zdolność do prowadzenia pojazdu; brak ważnego zaświadczenia uniemożliwia wykonywanie przewozu.

Related: choroby zawodowe kierowcy, zmęczenie kierowcy
pierwszeństwo przejazdu

Reguła określająca, który uczestnik ruchu może wjechać na skrzyżowanie lub przejście jako pierwszy; jej naruszenie jest częstą przyczyną wypadków.

Related: skrzyżowanie równorzędne, jazda defensywna
skrzyżowanie równorzędne

Skrzyżowanie dróg o tej samej klasie, na którym obowiązuje zasada ustąpienia pierwszeństwa pojazdowi nadjeżdżającemu z prawej strony.

Related: pierwszeństwo przejazdu, skrzyżowanie o ruchu okrężnym
skrzyżowanie o ruchu okrężnym

Skrzyżowanie z wyspą środkową, na którym pojazd wjeżdżający ustępuje pierwszeństwa pojazdom już znajdującym się na rondzie, chyba że znaki stanowią inaczej.

Related: skrzyżowanie równorzędne, pierwszeństwo przejazdu
strefa ograniczonego ruchu

Obszar miasta, do którego wjazd jest dozwolony tylko określonym pojazdom lub po uiszczeniu opłaty; kierowca musi sprawdzić warunki przed wjazdem.

Related: opłata drogowa elektroniczna, zakaz ruchu ciężarówek
zakaz ruchu ciężarówek

Ograniczenie wprowadzane znakami lub uchwałą gminy, wyłączające pojazdy o określonej masie z danego odcinka drogi w wyznaczonych godzinach.

Related: strefa ograniczonego ruchu, opłata drogowa elektroniczna
opłata drogowa elektroniczna

Należność za korzystanie z dróg płatnych, pobierana automatycznie przez system pokładowy; niewniesienie opłaty skutkuje karą administracyjną.

Related: zakaz ruchu ciężarówek, strefa ograniczonego ruchu
przewóz towarów niebezpiecznych ADR

Transport materiałów zaklasyfikowanych jako niebezpieczne, wymagający oznakowania pojazdu, dokumentacji i przeszkolenia kierowcy zgodnie z umową ADR.

Related: karta charakterystyki substancji, przewóz ponadgabarytowy
karta charakterystyki substancji

Dokument dostarczany przez producenta, opisujący właściwości, zagrożenia i zasady bezpiecznego obchodzenia się z substancją chemiczną; niezbędny przy planowaniu przewozu.

Related: przewóz towarów niebezpiecznych ADR, przewóz chłodniczy
przewóz chłodniczy

Transport towarów wymagających kontrolowanej temperatury w naczepach izotermicznych; wymaga monitorowania agregatu i ciągłości łańcucha chłodniczego.

Related: karta charakterystyki substancji, przewóz ponadgabarytowy
przewóz ponadgabarytowy

Przewóz ładunku przekraczającego dopuszczalne wymiary lub masę, wymagający zezwolenia i często pilotażu oraz odpowiedniego oznakowania pojazdu.

Related: przewóz chłodniczy, zabezpieczenie ładunku
zabezpieczenie ładunku

Zestaw czynności i środków, takich jak pasy, maty antypoślizgowe i burty, które zapobiegają przesuwaniu się towaru podczas jazdy i hamowania.

Related: przewóz ponadgabarytowy, nacisk na osie
nacisk na osie

Obciążenie przenoszone przez poszczególne osie pojazdu; jego przekroczenie jest wykroczeniem i przyspiesza zużycie nawierzchni oraz zawieszenia.

Related: zabezpieczenie ładunku, dopuszczalna masa całkowita
dopuszczalna masa całkowita

Maksymalna masa pojazdu wraz z ładunkiem i pasażerami określona w dowodzie rejestracyjnym; jej przekroczenie grozi zakazem dalszej jazdy.

Related: nacisk na osie, przegląd techniczny pojazdu
przegląd techniczny pojazdu

Okresowa kontrola stanu technicznego w stacji kontroli pojazdów, potwierdzana wpisem i nalepką; warunkuje dopuszczenie pojazdu do ruchu.

Related: dopuszczalna masa całkowita, usterka układu hamulcowego
usterka układu hamulcowego

Nieprawidłowość, np. zużyte klocki, wyciek płynu lub zapowietrzenie przewodów, która wydłuża drogę hamowania i wymaga natychmiastowego usunięcia.

Related: przegląd techniczny pojazdu, droga hamowania
zużycie paliwa

Ilość paliwa spalanego na jednostkę przebiegu lub pracy; zależy od stylu jazdy, masy ładunku, oporów powietrza i stanu technicznego pojazdu.

Related: ekonomiczna jazda, tempomat adaptacyjny
planowanie trasy

Ustalanie przebiegu podróży z uwzględnieniem ograniczeń tonażowych, czasu pracy kierowcy, kosztów paliwa i terminów dostaw; podstawa efektywnej logistyki.

Related: czas jazdy i odpoczynku, opłata drogowa elektroniczna
centrum logistyczne

Obiekt łączący magazyny i terminale przeładunkowe, w którym towary są kompletowane i kierowane do dalszej dystrybucji; skraca czas dostaw.

Related: planowanie trasy, przewóz multimodalny
przewóz multimodalny

Przewóz towaru przy użyciu co najmniej dwóch gałęzi transportu na podstawie jednej umowy; wymaga sprawnego przeładunku i jednolitej dokumentacji.

Related: konosament, centrum logistyczne
obsługa reklamacji

Proces przyjmowania i rozpatrywania zgłoszeń klienta dotyczących uszkodzenia lub opóźnienia dostawy; wymaga protokołu, dokumentacji zdjęciowej i terminowej odpowiedzi.

Related: list przewozowy CMR, planowanie trasy