Technika jazdy i obsługa pojazdu
Ten dział sprawdza, jak prowadzić i obsługiwać autobus, żeby nie zrobić krzywdy pasażerom i nie zniszczyć pojazdu: codzienny obchód, rozruch, hamowanie, zawieszenie pneumatyczne, opony i ekonomia jazdy.
Zanim ruszysz
Obchód pojazdu: światła i kierunkowskazy, opony (ciśnienie oraz bieżnik), poziom płynów, wycieki, stan drzwi i ramp, gaśnica, apteczka, trójkąt, młotek do wybijania szyb. Sprawdź ciśnienie w układzie pneumatycznym - hamulec postojowy (sprężynowy) musi się zwolnić po nabiciu ciśnienia, a kontrolka nie może świecić podczas jazdy.
Technika jazdy
- Autobus ma wysoko położony środek ciężkości: siła odśrodkowa w zakręcie rośnie z kwadratem prędkości, więc łuk pokonuj wolniej, niż podpowiada instynkt.
- Na długich zjazdach hamuj silnikiem (redukcja biegu, retarder), nie tylko pedałem - przegrzane hamulce tracą skuteczność.
- Ruszaj płynnie, bez szarpnięcia; przy skrzyni automatycznej korzystaj z trybu ekonomicznego.
- Po ciężkiej jazdie daj turbinie minutę na ochłodzenie przed zgaszeniem silnika; zimnego silnika nie gazuj.
- Zawieszenie pneumatyczne: poziomowanie i przyklęk używaj przy przystanku, ale nie zostawiaj pojazdu opuszczonego na dłużej.
Droga hamowania
Rośnie z kwadratem prędkości. Przy opóźnieniu 5 m/s²: 50 km/h (13,9 m/s) to ok. 19 m, a 100 km/h (27,8 m/s) to ok. 77 m. Do tego czas reakcji 1 s: +14 m przy 50 km/h i +28 m przy 100 km/h.
Przykład
Kierowca jedzie 50 km/h i dostrzega pieszego 30 m przed maską. Reakcja: 14 m, hamowanie: 19 m, razem 33 m - zabraknie miejsca. Przy 30 km/h byłoby to 8 m + 7 m = 15 m. Wniosek: 50 km/h w obszarze zabudowanym to maksimum, nie cel.
Pułapki
- Liczenie na to, że hamulce wytrzymają długi zjazd.
- Pominięcie kontroli zamknięcia drzwi - najczęstsza przyczyna zdarzeń przy przystanku.
- Zbyt niskie ciśnienie w oponie: grzanie się i ryzyko rozdzielenia bieżnika przy pełnym obciążeniu.
- Gaszenie silnika natychmiast po długim podjeździe.