Zakręt w prawo, żwir na torze jazdy i wyprzedzający SUV
Jest 19:40 w połowie sierpnia. Jedziesz motocyklem kategorii A2 (689 cm³, zwężonym do 35 kW) drogą wojewódzką poza terenem zabudowanym, z prędkością 85 km/h przy ograniczeniu 90 km/h. Przed tobą zakręt w prawo o niewielkim promieniu; jezdnia ma 5,5 m szerokości i nie ma linii środkowej. Na wewnętrznej stronie łuku, dokładnie na naturalnym torze jazdy, leży pas luźnego żwiru szeroki na około 40 cm, wysypany z posesji. Słońce stoi już nisko, asfalt jest lekko wilgotny od rosy. W lusterku widzisz SUV-a w odległości około 25 m - jego lewy kierunkowskaz mruga i właśnie zaczął wyprzedzanie. Opony: przód 2,1 bara, tył 2,3 bara, bieżnik 3 mm. Przód ma ABS, tył hamulec bębnowy. Za zakrętem, 120 m dalej, jest wjazd do gospodarstwa, a pobocze jest wąskie i zapiaszczone. W połowie łuku czujesz, że przednie koło zaczyna się lekko ślizgać po żwirze.
1. Jak ustawisz tor jazdy i prędkość na dojeździe do zakrętu, biorąc pod uwagę żwir i SUV-a za tobą?
Read the worked answer
Najpierw prędkość, potem tor
85 km/h przy ciasnym łuku i pasie żwiru na torze jazdy to za dużo. Kolejność decyzji:
- Kończ hamowanie przed zakrętem. Przy 85 km/h droga zatrzymania na wilgotnym asfalcie to około 55–65 m; w łuku z żwirem nie masz na to miejsca.
- Wejdź szeroko, skręć później. W prawym łuku trzymaj się bliżej lewej krawędzi pasa, żeby przejechać żwir przy mniejszym przechyle, a nie w szczycie złożenia.
- Nie tnij wierzchołka. Właśnie tam leży 40 cm żwiru - klasyczny apex jest tu zaminowany.
- Patrz na wyjście, nie na pas żwiru; wzrok prowadzi motocykl.
Prędkość wejściowa powinna pozwalać na lekkie przymknięcie gazu w łuku, bez hamowania: realnie 50–60 km/h przy tym promieniu i tej przyczepności. Pamiętaj też o bieżniku 3 mm - na mokrym to dolna granica komfortu.
2. Przednie koło wpada w żwir i lekko się ślizga. Co robisz w ciągu najbliższych sekund?
Read the worked answer
Zasada: nic gwałtownego
- Żadnego chwytania przedniego hamulca. Na żwirze przy złożonym motocyklu to najkrótsza droga do utraty przodu.
- Utrzymaj stały, lekko przymknięty gaz. Gwałtowne zamknięcie gazu przenosi masę na przód i odciąża przednie koło; dodanie gazu w przechyle wywołuje uślizg tyłu.
- Nie zwiększaj przechyłu i nie prostuj gwałtownie. Patrz na wyjście łuku - motocykl pojedzie tam, gdzie patrzysz.
- Nie używaj tylnego hamulca w panice; szczątkowe dohamowanie tyłem ma sens tylko na prostym.
- Gdy koło odzyska przyczepność za pasem żwiru, prostuj stopniowo i dopiero wtedy dohamowuj lub przyspieszaj.
ABS nie pomoże, jeśli nie hamujesz - a tu problemem jest przyczepność boczna, nie zablokowanie koła. Kluczowe jest też, żeby nie „walczyć” z kierownicą: szarpanie pogarsza sytuację.
3. SUV za tobą właśnie rozpoczął wyprzedzanie. Jakie widzisz ryzyko i jak zmienisz plan?
Read the worked answer
Wyprzedzanie przed zakrętem to zaproszenie do kłopotów
Ryzyka:
- SUV jedzie lewą stroną jezdni i może wrócić na prawą dokładnie na twoim torze, gdy zobaczy nadjeżdżający samochód albo wejdzie w łuk.
- Twój plan „szerokie wejście po lewej” koliduje z jego torem - dzielicie tę samą przestrzeń.
- Przy odstępie 25 m nie kontrolujesz jego decyzji; kontrolujesz tylko swoją.
Decyzja: zwolnij wcześniej i pozwól mu dokończyć manewr, zanim ustawisz tor. Zjedź wyraźnie do prawej części pasa, zejdź do około 50 km/h, obserwuj jego przednie koło i lusterko. Jeśli nie kończy manewru przed łukiem, bądź gotów zatrzymać się przed zakrętem - wjazd do gospodarstwa 120 m dalej daje awaryjne miejsce. Nie przyspieszaj, żeby „uciec” - wydłużasz wtedy czas współdzielenia pasa i wjeżdżasz w zakręt szybciej, niż pozwala żwir.