Vennootschapsbelasting: winst, deelnemingen en fiscale eenheid
Uitgangspunten
De vennootschapsbelasting heft over de fiscale winst van lichamen, bepaald volgens goed koopmansgebruik. Kernbegrippen zijn het subjectieve en objectieve belastingplichtbegrip, de deelnemingsvrijstelling, de liquidatie-uitkering, de renteaftrekbeperkingen en het arm's-lengthbeginsel bij gelieerde transacties.
Deelnemingsvrijstelling
De vrijstelling geldt bij een belang van ten minste 5% in een kwalificerende deelneming. Voordelen uit hoofde van de deelneming zijn vrijgesteld, maar verliezen en afwaarderingen zijn alleen aftrekbaar als aan de liquidatieverliesregeling is voldaan. Let op de onderworpenheidstoets en de bezitsvereiste bij laagbelaste beleggingsdeelnemingen.
Verliesverrekening en rente
Verliezen zijn verrekenbaar met winsten van het voorafgaande jaar en de volgende jaren, maar de verrekening is aan grenzen gebonden. Bij overnames speelt de renteaftrekbeperking een rol: overmatige rente is slechts beperkt aftrekbaar. Kandidaten moeten de volgorde van aftrekposten en de samenloop met de fiscale eenheid beheersen.
Valkuilen
Vaak wordt de deelnemingsvrijstelling toegepast zonder de bezits- en onderworpenheidstoets te controleren, of wordt een afwaarderingsverlies ten onrechte als aftrekbaar behandeld. Ook wordt de fiscale eenheid verward met een consolidatie in de jaarrekening.
Vuistregel en voorbeeld
Toets eerst: kwalificeert het belang (≥5%)? Zo ja, zijn de voordelen in beginsel vrijgesteld. Voorbeeld: moeder bezit 100% van dochter; dividend € 500.000 is onder de deelnemingsvrijstelling onbelast, mits aan de voorwaarden is voldaan.