I85PREP
⌘ K
Toelatingsexamen Tandarts study materials
Toelatingsexamen Tandarts study resources

Toelatingsexamen Tandarts practice questions

One question at a time. Build your Toelatingsexamen Tandarts understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke molecule dient als de directe energiebron voor de meeste intracellulaire processen in een tandheelkundige cel?

  1. ATP Correct answer.
  2. Cholesterol
  3. Collageen
  4. DNA

Explanation

ATP is de universele energiedrager in cellen; hydrolysis van de terminale fosfaatbinding levert direct bruikbare energie voor transport, synthese en beweging. DNA slaat erfelijke informatie op en cholesterol en collageen zijn structurele of membraanbestanddelen, geen directe energieleveranciers.

Question 2Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke bindweefselcomponent vormt de voornaamste organische matrix van dentine?

  1. Elastine
  2. Fibrine
  3. Keratine
  4. Collageen type I Correct answer.

Explanation

De organische matrix van dentine bestaat voor het overgrote deel uit collageen type I, dat de treksterkte van het weefsel verzorgt. Elastine komt vooral in elastisch bindweefsel voor, keratine in epitheel en huidanhangsels, en fibrine is een tijdelijk stollingsproduct.

Question 3Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een oplossing heeft een waterstofionconcentratie van 1 × 10⁻⁴ mol per liter. Wat is de pH van deze oplossing?

  1. 4 Correct answer.
  2. 10
  3. 14
  4. 7

Explanation

De pH is de negatieve logaritme van de waterstofionconcentratie. Met [H⁺] = 10⁻⁴ mol/L geldt pH = -log(10⁻⁴) = 4, een zure oplossing.

Question 4Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke wet van Newton beschrijft dat een voorwerp in rust blijft rusten zolang de nettokracht nul is?

  1. De derde wet
  2. De gravitatiewet
  3. De eerste wet Correct answer.
  4. De tweede wet

Explanation

De eerste wet van Newton, ook traagheidswet genoemd, stelt dat een voorwerp zijn rusttoestand of eenparige rechtlijnige beweging behoudt zonder nettokracht. De tweede wet koppelt kracht aan versnelling en de derde wet beschrijft actie en reactie.

Question 5Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welk celorganel is het belangrijkste voor de eiwitsynthese die bestemd is voor uitscheiding door speekselkliercellen?

  1. Mitochondrion
  2. Lysosoom
  3. Centriool
  4. Ruw endoplasmatisch reticulum Correct answer.

Explanation

Aan het ruwe endoplasmatisch reticulum zitten ribosomen die eiwitten produceren; deze eiwitten worden in het lumen gevouwen en via het Golgi-apparaat uitgescheiden. Lysosomen breken materiaal af, mitochondriën leveren energie en centriolen spelen een rol bij celdeling.

Question 6Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Tijdens welke fase van de mitose worden de chromosomen langs de evenaar van de cel gerangschikt?

  1. Telofase
  2. Profase
  3. Anafase
  4. Metafase Correct answer.

Explanation

In de metafase liggen de chromosomen in het equatoriale vlak, verbonden met de spoelfiguren, voordat ze uit elkaar worden getrokken. In de profase condenseren ze, in de anafase worden chromatiden gescheiden en in de telofase vormen zich nieuwe kernen.

Question 7Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welk type straling heeft het grootste doordringend vermogen in weefsel?

  1. Bètastraling
  2. Gammastraling Correct answer.
  3. Alfastraling
  4. Ultraviolet licht

Explanation

Gammastraling bestaat uit hoogenergetische elektromagnetische fotonen zonder lading of massa en dringt daardoor diep in weefsel door. Alfa- en bètadeeltjes worden veel sterker afgeremd en ultraviolet licht wordt al in de huidoppervlakte geabsorbeerd.

Question 8Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke eenheid wordt gebruikt om de concentratie van een opgeloste stof per volume uit te drukken?

  1. Mol per liter Correct answer.
  2. Newton per meter
  3. Joule per seconde
  4. Watt per vierkante meter

Explanation

Mol per liter is de eenheid van molaire concentratie en geeft het aantal mol opgeloste stof per liter oplossing. Newton per meter hoort bij veerconstante, joule per seconde bij vermogen en watt per vierkante meter bij intensiteit.

Question 9Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een tandheelkundige handinstrument wordt met een kracht van 20 N loodrecht op een oppervlak van 0,5 mm² gedrukt. Hoe groot is de druk in pascal?

  1. 4 × 10⁶ Pa
  2. 2 × 10⁷ Pa
  3. 1 × 10⁵ Pa
  4. 4 × 10⁷ Pa Correct answer.

Explanation

Druk is kracht gedeeld door oppervlak. Het oppervlak is 0,5 mm² = 0,5 × 10⁻⁶ m² = 5 × 10⁻⁷ m², dus p = 20 / (5 × 10⁻⁷) = 4 × 10⁷ Pa.

Question 10Kennis in de Wetenschappen (KIW)

In een populatie geldt de wet van Hardy-Weinberg. De frequentie van het recessieve allel is 0,2. Hoe groot is de frequentie van heterozygoten?

  1. 0,04
  2. 0,32 Correct answer.
  3. 0,16
  4. 0,64

Explanation

Met q = 0,2 is p = 0,8. De frequentie van heterozygoten is 2pq = 2 × 0,8 × 0,2 = 0,32. De homozygoot recessieve frequentie is q² = 0,04 en de homozygoot dominante is p² = 0,64.

Question 11Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke eigenschap van water maakt het geschikt als transportsysteem in het lichaam?

  1. Het heeft een lage kooktemperatuur
  2. Het geleidt elektriciteit zonder opgeloste stoffen
  3. Het is apolair en lost vetten goed op
  4. Het heeft een hoge soortelijke warmte en is een goed oplosmiddel voor ionen Correct answer.

Explanation

Water is polair en vormt waterstofbruggen, waardoor het veel ionen en polaire moleculen oplost en warmte goed buffert. Zuiver water geleidt elektriciteit slecht; geleiding ontstaat pas door opgeloste ionen.

Question 12Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een patiënt krijgt een infuus met een zoutoplossing die hypertone is ten opzichte van de rode bloedcellen. Wat gebeurt er met de cellen?

  1. Ze nemen actief zout op en zwellen
  2. Ze krimpen door osmotisch waterverlies Correct answer.
  3. Ze blijven exact gelijk van volume
  4. Ze zwellen en barsten

Explanation

Bij een hypertone omgeving is de osmotische concentratie buiten de cel hoger dan binnen, waardoor water via osmose de cel verlaat en de cel krimpt. Zwellen en barsten gebeuren juist in een hypotone omgeving.

Question 13Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke reactie beschrijft een neutralisatie correct?

  1. Een base en water vormen samen een zuur
  2. Een metaal en een zuur vormen samen een base
  3. Twee zuren vormen samen een zout
  4. Een zuur en een base vormen samen een zout en water Correct answer.

Explanation

Bij neutralisatie reageren de waterstofionen van een zuur met de hydroxide-ionen van een base tot water, terwijl de overgebleven ionen een zout vormen. De andere beschrijvingen geven geen kloppend reactiepatroon voor neutralisatie.

Question 14Kennis in de Wetenschappen (KIW)

In een tandartsstoel wordt een last van 800 N opgetild met een hydraulische cilinder met een zuigeroppervlak van 40 cm². Hoe groot is de druk in de vloeistof?

  1. 8 × 10⁵ Pa
  2. 2 × 10⁴ Pa
  3. 5 × 10⁴ Pa
  4. 2 × 10⁵ Pa Correct answer.

Explanation

Het oppervlak is 40 cm² = 40 × 10⁻⁴ m² = 4 × 10⁻³ m². De druk is p = F/A = 800 / (4 × 10⁻³) = 2 × 10⁵ Pa.

Question 15Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke functie heeft myeline rond een zenuwvezel?

  1. Het verhoogt de membraancapaciteit en vertraagt de impuls
  2. Het isoleert het axon en verhoogt de geleidingssnelheid via saltatoire geleiding Correct answer.
  3. Het verwijdert afvalstoffen uit het neuron
  4. Het produceert neurotransmitters in de synaps

Explanation

Myeline isoleert het axon, waardoor de impuls alleen bij de knopen van Ranvier wordt geregenereerd; dit saltatoire mechanisme verhoogt de geleidingssnelheid. Myeline verlaagt juist de membraancapaciteit en heeft geen secretoire functie.

Question 16Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een gen op het X-chromosoom is recessief en veroorzaakt een aandoening. Een gezonde draagster en een gezonde man krijgen een kind. Hoe groot is de kans dat een zoon de aandoening heeft?

  1. 0 procent
  2. 100 procent
  3. 25 procent
  4. 50 procent Correct answer.

Explanation

Een zoon krijgt zijn X-chromosoom van de moeder. De draagster geeft met kans 1/2 het aangedane X-chromosoom door, waardoor die zoon de recessieve aandoening uitdrukt; de kans is dus 50 procent.

Question 17Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Waarom daalt de pH van bloed wanneer de koolstofdioxideconcentratie sterk toeneemt?

  1. CO₂ wordt omgezet in koolzuur, dat dissocieert en H⁺ afgeeft Correct answer.
  2. CO₂ bindt direct aan hemoglobine en verdringt zuurstof zonder pH-effect
  3. CO₂ verhoogt de bicarbonaatconcentratie zonder protonen te vormen
  4. CO₂ reageert met water tot een sterke base

Explanation

Koolstofdioxide reageert met water tot koolzuur, dat gedeeltelijk dissocieert in H⁺ en HCO₃⁻. De extra waterstofionen verlagen de pH, een effect dat het bicarbonaatbuffersysteem gedeeltelijk compenseert.

Question 18Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een tand wordt belicht met een lichtbron van 400 nm. Welke kleur heeft dit licht ongeveer?

  1. Groen
  2. Geel
  3. Rood
  4. Violet-blauw Correct answer.

Explanation

Zichtbaar licht loopt ongeveer van 400 nm (violet) tot 700 nm (rood). Een golflengte van 400 nm hoort dus bij het violette tot blauwe uiteinde van het spectrum.

Question 19Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een tandheelkundige röntgenbuis werkt met een versnelspanning van 70 kV. Welk effect heeft een hogere versnelspanning op het röntgenspectrum?

  1. De minimale golflengte wordt groter en de straling minder doordringend
  2. De golflengte blijft gelijk en alleen de intensiteit stijgt
  3. De minimale golflengte wordt kleiner en de straling doordringender Correct answer.
  4. Er ontstaan uitsluitend zichtbare fotonen

Explanation

De maximale fotonenergie is evenredig met de versnelspanning, en de minimale golflengte is omgekeerd evenredig met die energie. Een hogere spanning verkleint dus de minimale golflengte en verhoogt het doordringend vermogen.

Question 20Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke rol speelt het Golgi-apparaat in een speekselkliercel?

  1. Het breekt beschadigde organellen af
  2. Het oxideert vetzuren tot ATP
  3. Het wijzigt en verpakt eiwitten in secreetblaasjes Correct answer.
  4. Het kopieert DNA tijdens de S-fase

Explanation

Het Golgi-apparaat ontvangt eiwitten uit het endoplasmatisch reticulum, wijzigt ze door glycosylering en verpakt ze in blaasjes voor uitscheiding. DNA-replicatie, vetzuuroxidatie en autofagie berusten bij andere celorganellen.

Question 21Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Twee ouders zijn beide heterozygoot voor een autosomaal recessief kenmerk. Hoe verhoudt de kans op een aangedaan kind zich tot de kans op een drager?

  1. De kans op een aangedaan kind is drie keer zo groot als de kans op een drager
  2. De kans op een aangedaan kind is twee keer zo groot als de kans op een drager
  3. De kans op een aangedaan kind is half zo groot als de kans op een drager Correct answer.
  4. De kans op een aangedaan kind is gelijk aan de kans op een drager

Explanation

Bij twee heterozygote ouders is de genotypische verhouding 1 AA : 2 Aa : 1 aa. De kans op een aangedaan kind (aa) is 1/4 en de kans op een drager (Aa) is 2/4, dus de kans op aandoening is half zo groot als de kans op dragerschap.

Question 22Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Bij een reactie wordt de evenwichtsconstante K bij temperatuurverhoging kleiner. Wat betekent dit voor de reactie?

  1. De reactie is exotherm en wordt bij verwarming in de endotherme richting verschoven Correct answer.
  2. De reactie is endotherm en verloopt bij verwarming sneller naar producten
  3. De reactie is exotherm en verloopt bij verwarming sneller naar producten
  4. De reactie is endotherm en de evenwichtsconstante blijft gelijk

Explanation

Volgens Le Chatelier verschuift het evenwicht bij temperatuurverhoging naar de endotherme richting. Als K daalt, neemt de productconcentratie af, dus de terugwaartse endotherme reactie wordt bevorderd en de voorwaartse reactie is exotherm.

Question 23Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een patiënt heeft een plasmaconcentratie van een stof van 2 mmol/L en een glomerulaire filtratiesnelheid van 120 mL/min. De stof wordt volledig gefilterd en niet geresorbeerd of uitgescheiden. Hoe groot is de excretie per minuut?

  1. 2,4 mmol/min
  2. 24 mmol/min
  3. 0,24 mmol/min Correct answer.
  4. 240 mmol/min

Explanation

De filtratiesnelheid is 120 mL/min = 0,120 L/min. De gefilterde hoeveelheid per minuut is concentratie maal volume: 2 mmol/L × 0,120 L/min = 0,24 mmol/min.

Question 24Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een enzym vertoont Michaelis-Mentenkinetiek. Bij een substraatconcentratie gelijk aan Km is de reactiesnelheid gelijk aan welk deel van Vmax?

  1. De helft Correct answer.
  2. Een kwart
  3. De volledige Vmax
  4. Een derde

Explanation

In de Michaelis-Mentenvergelijking v = Vmax·[S]/(Km + [S]) geeft invullen van [S] = Km een snelheid van Vmax/2. Km is dus de substraatconcentratie waarbij het enzym half verzadigd is.

Question 25Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een voorwerp staat 30 cm voor een convergerende lens met brandpuntsafstand 10 cm. Waar ontstaat het beeld?

  1. 30 cm voor de lens
  2. 10 cm achter de lens
  3. Oneindig ver achter de lens
  4. 15 cm achter de lens Correct answer.

Explanation

Met de lensformule 1/f = 1/v + 1/b geldt 1/10 = 1/30 + 1/b, dus 1/b = 1/10 - 1/30 = 2/30 en b = 15 cm. Het beeld is reëel en ligt 15 cm achter de lens.

Question 26Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke binding houdt de twee strengen van een DNA-dubbelhelix bij elkaar?

  1. Ionbindingen tussen suikergroepen
  2. Waterstofbruggen tussen complementaire basen Correct answer.
  3. Peptidebindingen tussen nucleotiden
  4. Covalente fosfodiësterbindingen tussen basen

Explanation

De twee DNA-strengen worden bijeengehouden door waterstofbruggen tussen complementaire basen: adenine paart met thymine via twee bruggen en guanine met cytosine via drie bruggen. Deze bruggen zijn relatief zwak, waardoor de strengen bij verhitting kunnen scheiden. De covalente bindingen bevinden zich in de suiker-fosfaatruggengraat en verbinden nucleotiden binnen één streng.

Question 27Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke celorganel is de belangrijkste plaats van ATP-productie via oxidatieve fosforylering in een eukaryote cel?

  1. Het mitochondrion Correct answer.
  2. Het ribosoom
  3. Het lysosoom
  4. Het Golgi-apparaat

Explanation

De binnenmembraan van het mitochondrion bevat de elektronentransportketen en ATP-synthase, waarmee via oxidatieve fosforylering het grootste deel van de ATP wordt geproduceerd. Ribosomen bouwen eiwitten, lysosomen breken stoffen af en het Golgi-apparaat verwerkt en sorteert eiwitten.

Question 28Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke eigenschap van een katalysator verklaart dat hij de reactiesnelheid verhoogt zonder zelf verbruikt te worden?

  1. Hij verlaagt de activeringsenergie en wordt na de reactie teruggevormd Correct answer.
  2. Hij verhoogt de temperatuur van het reactiemengsel blijvend
  3. Hij verhoogt de concentratie van de reagerende stoffen
  4. Hij verandert de evenwichtsconstante van de reactie

Explanation

Een katalysator biedt een reactieweg met lagere activeringsenergie, waardoor meer moleculen voldoende energie hebben om te reageren. Na de reactie komt de katalysator in oorspronkelijke vorm vrij, zodat hij niet wordt verbruikt. De evenwichtsligging en evenwichtsconstante veranderen daardoor niet, alleen de snelheid waarmee evenwicht wordt bereikt.

Question 29Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke bloedcellen zijn de belangrijkste dragers van zuurstof in het bloed?

  1. Trombocyten
  2. Monocyten
  3. Lymfocyten
  4. Erytrocyten Correct answer.

Explanation

Erytrocyten bevatten hemoglobine, dat zuurstof bindt in de longen en afgeeft in de weefsels. Trombocyten zijn betrokken bij bloedstolling, terwijl lymfocyten en monocyten deel uitmaken van de afweer.

Question 30Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke wet beschrijft dat de druk en het volume van een afgesloten hoeveelheid gas bij constante temperatuur omgekeerd evenredig zijn?

  1. De wet van Charles
  2. De wet van Boyle Correct answer.
  3. De algemene gaswet
  4. De wet van Avogadro

Explanation

De wet van Boyle stelt dat bij constante temperatuur het product van druk en volume constant blijft, dus p·V = constant. Daardoor leidt een verdubbeling van de druk tot halvering van het volume. De wet van Charles beschrijft juist het verband tussen volume en temperatuur bij constante druk.

Question 31Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke eenheid hoort bij de grootheid arbeid in het SI-stelsel?

  1. De newton
  2. De joule Correct answer.
  3. De watt
  4. De pascal

Explanation

Arbeid is kracht maal verplaatsing in de richting van de kracht, met als SI-eenheid de joule (N·m). De newton is de eenheid van kracht, de watt van vermogen en de pascal van druk. Daardoor is alleen de joule de juiste eenheid voor arbeid.

Question 32Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke eigenschap van epitheelweefsel past bij de bekleding van het mondslijmvlies?

  1. Het bestaat voornamelijk uit contractiele eiwitvezels
  2. Het bestaat uit dicht aaneengesloten cellen met weinig intercellulaire ruimte Correct answer.
  3. Het geleidt elektrische impulsen naar spieren
  4. Het bevat veel extracellulaire matrix met verspreide cellen

Explanation

Epitheelweefsel bestaat uit dicht opeengepakte cellen die een barrière vormen tegen mechanische en chemische invloeden. Er is weinig extracellulaire matrix tussen de cellen, waardoor het een gesloten laag vormt. Bindweefsel heeft juist veel matrix, spierweefsel is contractiel en zenuwweefsel geleidt impulsen.

Question 33Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke verandering treedt op in de mond bij een tekort aan speekselproductie?

  1. Meer moeite met het wegspoelen van bacteriën en voedselresten Correct answer.
  2. Sterkere remineralisatie van glazuur
  3. Verhoogde buffercapaciteit van het speeksel
  4. Toename van de speekselvloed bij het kauwen

Explanation

Speeksel spoelt bacteriën en voedselresten weg, neutraliseert zuren en levert mineralen voor remineralisatie. Bij een tekort aan speeksel vervalt deze bescherming, waardoor de kans op cariës en slijmvliesklachten toeneemt. Een tekort betekent juist minder buffering en minder remineralisatie.

Question 34Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een oplossing heeft een waterstofionenconcentratie van 1 × 10⁻⁴ mol/L. Wat is de pH van deze oplossing?

  1. 10
  2. 2
  3. 7
  4. 4 Correct answer.

Explanation

De pH is de negatieve logaritme van de waterstofionenconcentratie: pH = −log(10⁻⁴) = 4. Deze waarde ligt onder 7, dus de oplossing is zuur. De waarde 10 zou horen bij een concentratie van 10⁻¹⁰ mol/L.

Question 35Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Bij een ideaal gas in een afgesloten cilinder wordt bij constante temperatuur het volume gehalveerd. Wat gebeurt er met de druk?

  1. De druk blijft gelijk
  2. De druk wordt vier keer zo groot
  3. De druk verdubbelt Correct answer.
  4. De druk halveert

Explanation

Volgens de wet van Boyle geldt p·V = constant bij constante temperatuur. Als het volume halveert, moet de druk verdubbelen om het product constant te houden. De temperatuur verandert hierbij niet, dus de gemiddelde kinetische energie van de moleculen blijft gelijk.

Question 36Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een voorwerp met een massa van 2 kg hangt aan een touw en wordt met een constante snelheid verticaal omhoog getrokken. Welke spankracht levert het touw ongeveer, uitgaande van een zwaartekrachtversnelling van 9,8 m/s²?

  1. 0 N
  2. 4,9 N
  3. 19,6 N Correct answer.
  4. 9,8 N

Explanation

Bij constante snelheid is de nettokracht nul, dus de spankracht is gelijk aan de zwaartekracht op het voorwerp. De zwaartekracht bedraagt m·g = 2 × 9,8 = 19,6 N. Alleen bij versnelling omhoog zou de spankracht groter zijn dan het gewicht.

Question 37Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Bij een autosomaal dominant overervend kenmerk is één ouder heterozygoot aangedaan en de andere ouder gezond homozygoot. Hoe groot is de kans dat een kind is aangedaan?

  1. 25%
  2. 75%
  3. 50% Correct answer.
  4. 100%

Explanation

De heterozygote ouder geeft in de helft van de gevallen het dominante allel door en in de helft het recessieve allel. De gezonde ouder geeft altijd een recessief allel. Daardoor is de helft van de kinderen heterozygoot en aangedaan, en de helft homozygoot recessief en gezond.

Question 38Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een tand wordt beschenen met ultraviolet licht en vertoont fluorescentie. Wat gebeurt er met de uitgezonden straling?

  1. De uitgezonden straling heeft een kortere golflengte dan het invallende licht
  2. De uitgezonden straling heeft een langere golflengte dan het invallende licht Correct answer.
  3. De uitgezonden straling heeft dezelfde golflengte als het invallende licht
  4. De uitgezonden straling verdwijnt onmiddellijk na de belichting

Explanation

Bij fluorescentie absorbeert een stof fotonen met hoge energie, waarna elektronen terugvallen en fotonen met lagere energie uitzenden. Lagere energie betekent een langere golflengte, waardoor ultraviolet licht zichtbaar blauw of groen licht kan veroorzaken. De uitgezonden straling houdt op vrijwel direct na het doven van de bron.

Question 39Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een tandarts gebruikt een hefboom om een kies te verwijderen. De krachtarm van de hand is 8 cm en de lastarm tot het draaipunt is 2 cm. Welke kracht oefent de hefboom op de kies uit als de hand een kracht van 30 N levert?

  1. 120 N Correct answer.
  2. 7,5 N
  3. 15 N
  4. 60 N

Explanation

Bij een hefboom in evenwicht geldt kracht × krachtarm = last × lastarm. Invullen geeft 30 N × 8 cm = last × 2 cm, dus de last is 120 N. De hefboom vergroot de kracht doordat de krachtarm vier keer zo lang is als de lastarm.

Question 40Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een patiënt heeft een extracellulaire vloeistof met een lagere osmotische waarde dan de inhoud van de rode bloedcellen. Wat gebeurt er met de rode bloedcellen?

  1. Er worden actief zouten de cellen in gepompt om water te verdrijven
  2. Er stroomt water de cellen uit, waardoor ze krimpen
  3. Er stroomt water de cellen in, waardoor ze kunnen zwellen en barsten Correct answer.
  4. Er verandert niets omdat de osmotische waarde geen invloed heeft

Explanation

Water verplaatst zich door osmose van een gebied met lagere opgeloste stofconcentratie naar een gebied met hogere concentratie. Bij een hypotone omgeving stroomt water de rode bloedcel in, waardoor deze zwelt en bij voldoende instroom kan barsten. Krimpen treedt juist op in een hypertone omgeving.

Question 41Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Welke kleur heeft een oplossing die vooral groen licht absorbeert?

  1. Rood Correct answer.
  2. Blauw
  3. Groen
  4. Geel

Explanation

De waargenomen kleur komt overeen met het licht dat niet wordt geabsorbeerd maar doorgelaten of gereflecteerd. Als groen licht wordt geabsorbeerd, blijft van wit licht vooral rood over, waardoor de oplossing rood lijkt. Groen absorberen en groen waarnemen zouden elkaar tegenspreken.

Question 42Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een tandheelkundige röntgenbuis werkt met een versnelspanning van 70 kV. Wat gebeurt er met het röntgenspectrum als de versnelspanning wordt verhoogd?

  1. De maximale fotonenergie neemt toe en de straling wordt doordringender Correct answer.
  2. De maximale fotonenergie neemt af en de straling wordt zachter
  3. De buis produceert alleen nog zichtbaar licht
  4. De golflengte van alle fotonen wordt langer

Explanation

De maximale fotonenergie wordt bepaald door de versnelspanning: E = e·U. Een hogere spanning verhoogt de maximale energie en verschuift het spectrum naar kortere golflengten, waardoor de straling doordringender wordt. Dit verklaart waarom bij dikkere weefsels een hogere buisspanning wordt gekozen.

Question 43Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een enzym vertoont Michaelis-Mentenkinetiek. Bij welke substraatconcentratie is de reactiesnelheid gelijk aan de helft van de maximale snelheid?

  1. Bij een substraatconcentratie gelijk aan Km Correct answer.
  2. Bij een substraatconcentratie gelijk aan 2Km
  3. Bij een substraatconcentratie van nul
  4. Bij een substraatconcentratie gelijk aan Km/2

Explanation

In de Michaelis-Mentenvergelijking v = Vmax·[S]/(Km + [S]) volgt bij [S] = Km dat v = Vmax·Km/(2Km) = Vmax/2. Km is dus de substraatconcentratie waarbij de halve maximale snelheid wordt bereikt. Bij lagere concentraties is de snelheid kleiner dan de helft van Vmax.

Question 44Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Bij een chemische reactie wordt de evenwichtsconstante K kleiner wanneer de temperatuur stijgt. Wat geldt voor deze reactie?

  1. De reactie is exotherm en bij hogere temperatuur verschuift het evenwicht naar de producten
  2. De reactie is endotherm en bij hogere temperatuur verschuift het evenwicht naar de producten
  3. De temperatuur heeft geen invloed op de ligging van het evenwicht
  4. De reactie is exotherm en bij hogere temperatuur verschuift het evenwicht naar de reactanten Correct answer.

Explanation

Een kleinere K betekent dat de verhouding tussen producten en reactanten bij evenwicht afneemt, dus het evenwicht verschuift naar de reactanten. Volgens het principe van Le Chatelier verschuift een exotherme reactie bij temperatuurverhoging naar de endotherme richting, dat wil zeggen naar de reactanten. Een endotherme reactie zou bij verwarming juist een grotere K krijgen.

Question 45Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een geneesmiddel heeft een plasmaconcentratie van 2 mmol/L en wordt volledig door de glomeruli gefiltreerd zonder tubulaire secretie of reabsorptie. De glomerulaire filtratiesnelheid is 120 mL/min. Hoe groot is de renale klaring ongeveer?

  1. 240 mL/min
  2. 60 mL/min
  3. 2 mL/min
  4. 120 mL/min Correct answer.

Explanation

Als een stof vrij wordt gefiltreerd en niet wordt gereabsorbeerd of gesecreteerd, is de klaring gelijk aan de glomerulaire filtratiesnelheid. De klaring bedraagt dus ongeveer 120 mL/min, ongeacht de plasmaconcentratie. De concentratie beïnvloedt de hoeveelheid stof per tijdseenheid, maar niet de klaring zelf.

Question 46Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een voorwerp staat 30 cm voor een convergerende lens met een brandpuntsafstand van 10 cm. Waar ontstaat het beeld?

  1. 7,5 cm achter de lens, reëel en omgekeerd
  2. 30 cm voor de lens, virtueel en rechtopstaand
  3. 10 cm achter de lens, reëel en rechtopstaand
  4. 15 cm achter de lens, reëel en omgekeerd Correct answer.

Explanation

Met de lensformule 1/f = 1/v + 1/b volgt 1/10 = 1/30 + 1/b, dus 1/b = 1/10 − 1/30 = 2/30 en b = 15 cm. Het beeld ontstaat achter de lens en is reëel en omgekeerd, omdat het voorwerp buiten de brandpuntsafstand staat. De vergroting is 15/30 = 0,5, dus het beeld is half zo groot.

Question 47Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een populatie verkeert in Hardy-Weinberg-evenwicht. De frequentie van het dominante allel A is 0,7. Hoe groot is de frequentie van heterozygoten?

  1. 0,09
  2. 0,21
  3. 0,49
  4. 0,42 Correct answer.

Explanation

Bij Hardy-Weinberg geldt p + q = 1 en is de frequentie van heterozygoten 2pq. Met p = 0,7 is q = 0,3, dus 2 × 0,7 × 0,3 = 0,42. De frequentie van homozygoot dominante individuen is p² = 0,49 en van homozygoot recessieve individuen q² = 0,09.

Question 48Kennis in de Wetenschappen (KIW)

In een cel wordt een eiwit gevormd dat via exocytose wordt uitgescheiden. Welke volgorde van organellen doorloopt dit eiwit het meest waarschijnlijk?

  1. Ruw endoplasmatisch reticulum, Golgi-apparaat, transportblaasje, celmembraan Correct answer.
  2. Golgi-apparaat, ruw endoplasmatisch reticulum, lysosoom, celmembraan
  3. Ribosoom in het cytosol, mitochondrion, Golgi-apparaat, celmembraan
  4. Lysosoom, ruw endoplasmatisch reticulum, Golgi-apparaat, celmembraan

Explanation

Eiwitten die bestemd zijn voor uitscheiding worden aan het ruwe endoplasmatische reticulum gevormd en gevouwen, daarna in het Golgi-apparaat gemodificeerd en gesorteerd, en vervolgens via transportblaasjes naar de celmembraan gebracht. Exocytose maakt daar de uiteindelijke afgifte mogelijk. De volgorde van de organellen bepaalt of het eiwit correct wordt verwerkt en afgeleverd.

Question 49Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Een puntmassa voert een eenparige cirkelbeweging uit met een constante baansnelheid. Welke uitspraak over de versnelling is juist?

  1. De versnelling is langs de baan gericht en verandert de grootte van de snelheid
  2. De versnelling is van het middelpunt af gericht en neemt toe met de straal
  3. De versnelling is nul omdat de baansnelheid constant is
  4. De versnelling is naar het middelpunt gericht en verandert de richting van de snelheid Correct answer.

Explanation

Bij een eenparige cirkelbeweging verandert de snelheid voortdurend van richting, ook al blijft de grootte gelijk. Daarvoor is een centripetale versnelling nodig die naar het middelpunt is gericht en gelijk is aan v²/r. Een versnelling langs de baan zou de baansnelheid juist veranderen.

Question 50Kennis in de Wetenschappen (KIW)

Bij een patiënt wordt de uitscheiding van antidiuretisch hormoon (ADH) verhoogd. Welk effect heeft dit op de urine?

  1. Het volume blijft gelijk en de osmolaliteit daalt
  2. Het volume neemt af en de osmolaliteit neemt toe Correct answer.
  3. Het volume neemt toe en de osmolaliteit neemt af
  4. Het volume neemt toe en de osmolaliteit blijft gelijk

Explanation

ADH verhoogt de waterdoorlaatbaarheid van de verzamelbuizen, waardoor meer water wordt gereabsorbeerd. Daardoor daalt het urinevolume en stijgt de concentratie opgeloste stoffen, dus de osmolaliteit van de urine neemt toe. Een tekort aan ADH geeft juist veel verdunde urine.