CELGA 4 (Galician C1) flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Condicional de cortesía

Uso do condicional (poderías, importaríache) para suavizar peticións ou consellos, reducindo a imposición sobre o oínte nun rexistro formal ou con descoñecidos.

Imperfecto de cortesía

Emprego do imperfecto (quería, viña) para presentar unha petición ou comentario como xa formulado, atenuando a súa forza ilocutiva en contextos formais.

Concesión con aínda que

«Aínda que + indicativo» presenta un feito real e obxectivo; «aínda que + subxuntivo» presenta unha hipótese ou posibilidade non confirmada.

Reformulación explicativa

Marcadores como «é dicir», «isto é» ou «noutras palabras» que aclaran o dito sen corrixilo, facilitando a comprensión do interlocutor.

Acto de fala indirecto

Enunciado cuxa forma gramatical non coincide coa súa intención: unha pregunta pode funcionar como petición e unha afirmación como suxestión, segundo contexto e entoación.

Toma e cesión de quenda

Recursos conversacionais para intervir («A ver», «Pois eu») ou ceder a palabra («Que opinas ti?»), que regulan a alternancia dos falantes no diálogo.

Gradación da certeza

Escala que vai de «Estou seguro de que + indicativo» a «Dubido que + subxuntivo», pasando por «creo que» e «pode que», e que require subxuntivo tras negación de «creo».

Conectores de contraste

Marcadores como «con todo», «no obstante», «agora ben» ou «polo contrario» que introducen unha obxección ou un cambio de orientación argumentativa respecto ao dito.

Cortesía negativa

Estratexia que evita imporse ao interlocutor mediante fórmulas como «se non che importa», «cando poidas» ou «non sei se poderías», típicas de peticións a persoas de maior status.

Subxuntivo en temporais de futuro

As subordinadas con «cando», «antes de que» ou «despois de que» que expresan evento futuro levan subxuntivo: «cando chegues», nunca «cando chegarás».

Condicional irreal

Estrutura «se + pluscuamperfecto de subxuntivo, condicional simple» (se chovera, quedaría) para hipóteses contrarias á realidade; «se tería» é incorrecto.

Enclítico no infinitivo

Norma xeral de colocar os pronomes átonos despois do infinitivo («dicirllo»), xerundio («facéndoo») e imperativo afirmativo («díxollo»), agás con negación ou interrogación.

Próclise obrigatoria

Colocación do pronome átono antes do verbo cando hai negación («non cho digo»), interrogación ou certos adverbios como «xa» ou «tamén».

Formas comigo e contigo

Resultados da fusión de «con» cos pronomes de primeira e segunda persoa singular: comigo, contigo; para a terceira persoa emprégase «connosco» e «convosco».

Ser fronte a estar

«Ser» expresa identidade e características inherentes (é médico, é alto); «estar» indica estado, localización ou resultado dun cambio (está canso, está en Vigo).

Perífrase ter que + infinitivo

Construción de obriga persoal máis frecuente no galego actual («teño que ir»), fronte a «hai que» para obriga xeral e «deber» para obriga moral.

Perífrase ir + infinitivo

Expresa acción inminente ou intención inmediata («vou saír»), sen valor de movemento físico cando funciona como perífrase aspectual.

Relativo cuxo

Relativo posesivo que concorda co substantivo posesor, non co antecedente: «O alumno cuxas notas destacan», «a casa cuxo tellado caeu».

Ortografía de x e g

O «x» aparece en palabras como xaneiro, xente, traxe e xa; o «g» ante e/i non representa o son /ʃ/ en galego estándar, polo que se escribe «xente», non «gente».

Plural en -ns

Os substantivos rematados en «-n» forman o plural engadindo «-s»: cancións, corazóns, camións; a forma escrita conserva a nasal final.

Dativo de solidariedade

Uso dialectal do pronome «che» sen función de destinatario («xa che vai frío»), que expresa implicación afectiva e non pertence ao galego estándar escrito.

Oficialidade do galego

O galego é lingua oficial en Galicia xunto co castelán desde o Estatuto de Autonomía de 1981, e a Lei de normalización lingüística de 1983 desenvolve o seu uso institucional.

Bloques dialectais do galego

División en occidental (con gheada e seseo), central (transición) e oriental (sen gheada, con ditongos decrecentes); a fronteira da gheada separa central e oriental.

Rexurdimento galego

Movemento literario do século XIX iniciado con «Cantares gallegos» de Rosalía de Castro (1863) e continuado por Curros Enríquez e Eduardo Pondal.

Irmandades da Fala

Organización fundada en 1916 que impulsou o uso público do galego e o galeguismo lingüístico moderno, antecedente das posicións nacionalistas posteriores.

Castelao

Autor de «Sempre en Galiza» e «Os vellos non deben de namorarse», figura central do galeguismo político e cultural do século XX.

Real Academia Galega

Institución fundada en 1906 na Coruña que elabora as «Normas ortográficas e morfolóxicas do idioma galego» (1982, revisadas en 2003) e fixa a norma estándar.

Instituto da Lingua Galega

Centro de investigación da Universidade de Santiago de Compostela dedicado ao estudo e documentación do galego, coautor das normas ortográficas xunto coa RAG.

Entroido galego

Festa tradicional con personaxes como o feligrés de Laza ou as pantasmas de Xinzo de Limia, celebrada en Ourense e declarada de interese turístico.

Camiño de Santiago

Ruta de peregrinación a Compostela, declarada Patrimonio da Humanidade pola UNESCO, que articula patrimonio románico como o Pórtico da Gloria do mestre Mateo.

CRTVG

Compañía de Radio-Televisión de Galicia, creada en 1985, que emite a Televisión de Galicia e a Radio Galega e contribúe á difusión do galego nos medios.

Muiñeira e gaita

Xénero musical e instrumento emblemáticos do folclore galego, asociados ao gaiteiro e presentes en festas, romarías e na música tradicional de transmisión oral.