Maharashtra SSC Kannada FL (MSBSHSE) cheat sheet

ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಗೆಗಳು: ನೇರ ಮಾಹಿತಿ, ಸಂದರ್ಭಾರ್ಥ, ವಿರುದ್ಧಾರ್ಥ, ವಾಕ್ಯ ರಚನೆ, ಕೇಂದ್ರ ಭಾವ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಶೀರ್ಷಿಕೆ.

ಎಲ್ಲ ಉತ್ತರಗಳಿಗೂ ಕೊಟ್ಟ ಗದ್ಯಾಂಶವೇ ಆಧಾರ; ಪಠ್ಯದ ಹೊರಗಿನ ಮಾಹಿತಿ ಅಥವಾ ಸ್ವಂತ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸೇರಿಸಿದರೆ ಅಂಕ ಕಡಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

ಎರಡು ಅಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಎರಡು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಂಶಗಳು ಬೇಕು; ಒಂದೇ ಅಂಶವನ್ನು ಬೇರೆ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಮರುಹೇಳಿದರೆ ಎರಡನೇ ಅಂಕ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಸಂದರ್ಭಾರ್ಥ ಕೇಳಿದಾಗ ನಿಘಂಟಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅರ್ಥವಲ್ಲ; ಆ ಸಾಲಿನ ಹತ್ತಿರದ ಪದಗಳು ಮತ್ತು ವಾಕ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಅರ್ಥ ಆಧಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

'ಕಾರಣ ಕೊಡಿ' ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ 'ಏಕೆಂದರೆ', 'ಆದ್ದರಿಂದ', 'ಕಾರಣ' ಸೂಚಕ ಪದಗಳಿರುವ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಗದ್ಯಾಂಶದಲ್ಲಿ ಹುಡುಕಬೇಕು.

ಸೂಕ್ತ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಎರಡರಿಂದ ಐದು ಪದಗಳಷ್ಟೇ ಇರಬೇಕು ಮತ್ತು ಇಡೀ ತುಣುಕಿನ ವಿಷಯವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಬೇಕು; ಒಂದು ಪಾತ್ರ ಅಥವಾ ಘಟನೆಯ ಹೆಸರಷ್ಟೇ ಸಾಲದು.

ಹೆಸರು, ಸ್ಥಳ, ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತರಿಸುವಾಗ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ನಕಲಿಸಬೇಕು; ಬದಲಾಯಿಸಿದರೆ ತಪ್ಪು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿರುದ್ಧಾರ್ಥ ಪದ ಕೇಳಿದಾಗ ಗದ್ಯಾಂಶದ ಪದಕ್ಕೆ ಅದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿರುದ್ಧ ಅರ್ಥ ನೀಡುವ ಪದವನ್ನು ಆರಿಸಬೇಕು, ಸಮಾನಾರ್ಥ ಪದವನ್ನಲ್ಲ.

ಗದ್ಯ ಪಾಠದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ: ಲೇಖಕ ಪರಿಚಯ, ಸಂದರ್ಭ ವಿವರಣೆ, ಪಾತ್ರ ಚಿತ್ರಣ, ಸಾರಾಂಶ, ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಸಾರ್ಥಕತೆ ಮತ್ತು ಜೋಡಣೆ.

ಸಂದರ್ಭ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಂಶ ಕಡ್ಡಾಯ: ಯಾರು ಹೇಳಿದರು, ಯಾರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು, ಯಾವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದರು.

ಪಾತ್ರ ಚಿತ್ರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿ ಗುಣಕ್ಕೂ ಪಾಠದ ಒಂದು ಘಟನೆ ಅಥವಾ ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಕ್ಷ್ಯವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬೇಕು.

ಲೇಖಕ ಪರಿಚಯದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು, ಕಾಲ, ಸ್ಥಳ, ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಿರುದು ಅಥವಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ - ಈ ಐದು ಅಂಶ ಸೇರಿಸಬೇಕು.

ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಸ್ವಂತ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ, ಮೂಲ ಪಾಠದ ಸುಮಾರು ಮೂರನೆಯ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಉದ್ದದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಬೇಕು.

ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಸಾರ್ಥಕತೆಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಕಾರಣ ಬೇಕು; ಪ್ರತಿ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಪಾಠದ ಘಟನೆಯ ಉಲ್ಲೇಖ ಅಗತ್ಯ.

ವಾಕ್ಯ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ಮತ್ತು ಜೋಡಣೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಪಾಠದ ಪದಗಳನ್ನೇ ಬಳಸುತ್ತವೆ; ಹೊಸ ಪದ ಅಥವಾ ಹೊಸ ಸಂಬಂಧ ಸೇರಿಸಬಾರದು.

ಪಾತ್ರಗಳ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಗೊಂದಲಿಸಬೇಡಿ; 'ಅಣ್ಣ-ತಮ್ಮ', 'ಗುರು-ಶಿಷ್ಯ' ಮುಂತಾದ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಿ.

ಪದ್ಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು: ಸಂದರ್ಭ ಸಹಿತ ಸಾಲಿನ ಅರ್ಥ, ಛಂದಸ್ಸು, ಅಲಂಕಾರ, ಪ್ರಾಸ, ಭಾವ ಮತ್ತು ಕವಿ ಪರಿಚಯ.

ಕಂದ ಪದ್ಯ: ನಾಲ್ಕು ಪಾದ; 1 ಮತ್ತು 3ನೇ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ 3 ಗಣ, 2 ಮತ್ತು 4ನೇ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ 5 ಗಣ ಇರುತ್ತದೆ.

ಷಟ್ಪದಿ: ಆರು ಪಾದಗಳ ಛಂದಸ್ಸು; ಭಾಮಿನಿ ಮತ್ತು ವಾರ್ಧಕ ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಭೇದಗಳು.

ತ್ರಿಪದಿ: ಮೂರು ಪಾದಗಳ ಜಾನಪದ ಛಂದಸ್ಸು; ಸರ್ವಜ್ಞನ ವಚನಗಳ ಪ್ರಮುಖ ರೂಪ.

ಉಪಮಾಲಂಕಾರದಲ್ಲಿ 'ಹಾಗೆ', 'ಇದ್ದಂತೆ', 'ರೀತಿ' ಮುಂತಾದ ಉಪಮಾವಾಚಕ ಪದ ಇರುತ್ತದೆ; ರೂಪಕಾಲಂಕಾರದಲ್ಲಿ ಉಪಮಾವಾಚಕ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಾಸ = ಪಾದಗಳ ಕೊನೆಯ ಧ್ವನಿಯ ಪುನರಾವರ್ತನೆ; ಅನುಪ್ರಾಸ = ಒಂದೇ ಅಕ್ಷರ ಅಥವಾ ಧ್ವನಿಯ ಪುನರಾವರ್ತನೆ.

ಭಾವ ಅಥವಾ ರಸ ಗುರುತಿಸುವಾಗ ಕವಿಯ ಉದ್ದೇಶ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನೋಡಿ: ಭಕ್ತಿ, ವೀರ, ಕರುಣ, ವಾತ್ಸಲ್ಯ, ಶೃಂಗಾರ, ಹಾಸ್ಯ.

ಸಾಲಿನ ಭಾವಾರ್ಥ ಬರೆಯುವಾಗ ಪದ್ಯದ ಪದಗಳನ್ನೇ ಆಧಾರ ಮಾಡಬೇಕು; ಆಧುನಿಕ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಲ್ಪನೆ ಸೇರಿಸಬಾರದು.

ಕವಿ ಪರಿಚಯದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು, ಕಾಲ, ಬಿರುದು, ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪದ್ಯವು ಯಾವ ಸಂಕಲನದ್ದು ಎಂಬುದನ್ನು ನಮೂದಿಸಬೇಕು.

ಕನ್ನಡ ಸಂಧಿಗಳು ಮೂರು ಬಗೆ: ಲೋಪಸಂಧಿ, ಆಗಮಸಂಧಿ ಮತ್ತು ಆದೇಶಸಂಧಿ.

ಆಗಮಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಅಕ್ಷರ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ: ಮರ + ಅಲ್ಲಿ = ಮರದಲ್ಲಿ; ಮಳೆ + ಅಲ್ಲಿ = ಮಳೆಯಲ್ಲಿ.

ಲೋಪಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಕ್ಷರ ಲೋಪವಾಗುತ್ತದೆ: ಊರು + ಅನ್ನು = ಊರನ್ನು.

ಸಮಾಸಗಳು ಆರು: ತತ್ಪುರುಷ, ಕರ್ಮಧಾರಯ, ದ್ವಂದ್ವ, ಬಹುವ್ರೀಹಿ, ದ್ವಿಗು ಮತ್ತು ಅವ್ಯಯೀಭಾವ.

ತತ್ಪುರುಷದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಥ ಎರಡನೇ ಪದದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ; ಬಹುವ್ರೀಹಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಥ ಎರಡೂ ಪದಗಳ ಹೊರಗಿನ ಮೂರನೇ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.

ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸದಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಪದಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯ; ಅರ್ಥ ಹೇಳುವಾಗ 'ಮತ್ತು' ಸೇರಿಸಬಹುದು (ಅಪ್ಪ-ಅಮ್ಮ).

ವಿಭಕ್ತಿ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು ಎಂಟು: ಪ್ರಥಮಾ, ದ್ವಿತೀಯಾ, ತೃತೀಯಾ, ಚತುರ್ಥೀ, ಪಂಚಮೀ, ಷಷ್ಠೀ, ಸಪ್ತಮೀ, ಸಂಬೋಧನಾ.

ಸಕರ್ಮಕ ಕ್ರಿಯಾಪದಕ್ಕೆ ಕರ್ಮ ಇರುತ್ತದೆ; ಅಕರ್ಮಕ ಕ್ರಿಯಾಪದಕ್ಕೆ ಕರ್ಮ ಇರುವುದಿಲ್ಲ (ಅವನು ಮಲಗಿದನು).

ವಾಕ್ಯ ಪ್ರಕಾರ ಮೂರು: ಸರಳ (ಒಂದು ಕ್ರಿಯಾಪದ), ಸಂಯುಕ್ತ (ಸಮಾನ ಸ್ಥಾನದ ವಾಕ್ಯಗಳು), ಸಂಕೀರ್ಣ (ಅಧೀನ ವಾಕ್ಯ ಸೇರಿದ್ದು).

ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಪತ್ರದ ಅಂಗಗಳು: ಪ್ರೇಷಕನ ವಿಳಾಸ, ದಿನಾಂಕ, ಸ್ವೀಕರಿಸುವವರ ವಿಳಾಸ, ಸಂಬೋಧನೆ, ವಿಷಯ, ಮುಖ್ಯಾಂಶ, ಸಮಾರೋಪ ಮತ್ತು ಸಹಿ.

ವಿಷಯದ ಸಾಲು ಒಂದೇ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದು 'ಕುರಿತು' ಅಥವಾ '-ಬಗ್ಗೆ' ಎಂದು ಮುಗಿಯಬೇಕು.

ಮನವಿ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಅಂಶ ಇರಬೇಕು: ಯಾರು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಏನು ಬೇಕು, ಏಕೆ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಯಾವಾಗ ಬೇಕು.

ಪ್ರಬಂಧದ ಮೂರು ಭಾಗ: ಭೂಮಿಕೆ (ವಿಷಯ ಪರಿಚಯ), ವಿವರಣೆ (ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಉದಾಹರಣೆ), ಸಮಾರೋಪ (ತೀರ್ಮಾನ ಅಥವಾ ಆಶಯ).

ಪ್ರಬಂಧದ ಪ್ರತಿ ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್ ಒಂದೇ ಉಪವಿಷಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು; ಒಂದೇ ಪ್ಯಾರಾದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಷಯ ಸೇರಿಸಬಾರದು.

ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಶೀರ್ಷಿಕೆ, ಸ್ಥಳ, ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು 'ಏನು, ಯಾವಾಗ, ಎಲ್ಲಿ, ಯಾರು ಭಾಗವಹಿಸಿದರು' ಎಂಬ ವಿವರ ಕಡ್ಡಾಯ.

ಜಾಹೀರಾತಿನಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಪದ, ಆಕರ್ಷಕ ಶೀರ್ಷಿಕೆ, ಮುಖ್ಯ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕ ವಿಳಾಸ ಅಥವಾ ದೂರವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ ಇರಬೇಕು.

ಎಲ್ಲ ರಚನೆಗಳಿಗೂ ಔಪಚಾರಿಕ ಭಾಷೆ, ಸ್ಪಷ್ಟ ವಾಕ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತತೆ ಅಗತ್ಯ; ನಿಗದಿತ ಪದಮಿತಿ ಮೀರಬಾರದು.