علوم انسانی و اجتماعی: تاریخ، جغرافیا و مطالعات اجتماعی
این حوزه سه درس تاریخ، جغرافیا و علوم اجتماعی را در بر میگیرد و پرسشها بیشتر بر رابطه علت و معلول، تحلیل و کار با دادههای ساده (نقشه، جدول، آمار) تکیه دارد.
تاریخ
- ایران باستان: ماد، هخامنشی (کوروش، داریوش، کتیبه بیستون)، اشکانی و ساسانی.
- دوره اسلامی: صفاریان، سامانیان، صفویه (تشکیل دولت متمرکز و رسمیت تشیع)، قاجار، انقلاب مشروطه (۱۲۸۵ خورشیدی) و انقلاب اسلامی (۱۳۵۷).
- جهان: رنسانس، انقلاب صنعتی، انقلاب فرانسه (۱۷۸۹)، دو جنگ جهانی و جنگ سرد.
جغرافیا
- موقعیت ایران: حدود ۲۵ تا ۴۰ درجه عرض شمالی و ۴۴ تا ۶۴ درجه طول شرقی.
- ناهمواری: البرز در شمال، زاگرس در غرب، دشت کویر و کویر لوت در مرکز.
- آبوهوا: پرفشار جنبحارهای، پرفشار سیبری در زمستان و بادهای غربی.
علوم اجتماعی و اقتصاد
جامعهپذیری، کنترل اجتماعی، نهادهای اجتماعی و سرمایه اجتماعی؛ در اقتصاد: عرضه و تقاضا، تورم و تولید ناخالص داخلی.
نمونه حلشده
چرا بارش سالانه بخش بزرگی از ایران کمتر از ۲۵۰ میلیمتر است؟ نخست، ایران در کمربند پرفشار جنبحارهای قرار دارد که هوا در آن فرومینشیند و ابر تشکیل نمیشود. دوم، فاصله از منابع رطوبت و سوم، نقش کوههای البرز و زاگرس که رطوبت را در دامنههای خود تخلیه میکنند و مرکز کشور را در سایه بارش میگذارند. نتیجه: اقلیم غالب خشک و نیمهخشک.
دامهای آزمون
جابهجا کردن تاریخ مشروطه و انقلاب اسلامی؛ خلط مفاهیم اقتصاد خرد و کلان؛ و خواندن نقشه بدون توجه به مقیاس و جهت.