شیمی
گستره سؤالها
شیمی کنکور از ساختار اتم و آرایش الکترونی، جدول تناوبی و روندهای آن، پیوند شیمیایی، استوکیومتری و محلولها، ترموشیمی، سرعت و تعادل، اسید و باز و pH، الکتروشیمی و شیمی آلی (آلکانها، گروههای عاملی، ایزومری) پرسش میدهد. سؤالهای محاسباتی معمولاً چند مرحلهایاند و هر مرحله میتواند خطای بعدی را بسازد.
قواعد کلیدی
- در استوکیومتری همیشه مول را واحد مشترک بگیر و واکنشدهنده محدودکننده را پیدا کن.
- در اسید قوی، [H⁺] تقریباً برابر غلظت اسید است؛ در اسید ضعیف این تساوی نادرست است.
- در تعادل، کاتالیزور سرعت رسیدن به تعادل را تغییر میدهد، نه مقدار ثابت تعادل را.
- pH فقط تابع [H⁺] است؛ رقیق کردن، غلظت را کاهش و pH را افزایش میدهد.
مثال حلشده
محلول HCl با pH = ۲ داریم، یعنی [H⁺] = ۱۰⁻² مولار. ۱۰ میلیلیتر از آن را با آب به ۱ لیتر میرسانیم، یعنی رقت ۱۰۰ برابری. چون HCl اسید قوی است، [H⁺] جدید ۱۰⁻⁴ مولار و pH = ۴ میشود. نکته کلیدی این است که در رقت، تعداد مول حلشده ثابت میماند و فقط حجم تغییر میکند.
دامهایی که نمره میسوزانند
- pH محلول بسیار رقیق اسید قوی مانند ۱۰⁻⁸ مولار را ۸ گرفتن؛ پاسخ درست نزدیک ۷ است چون آب نیز H⁺ میدهد.
- برابر گرفتن [H⁺] با غلظت اسید ضعیف بدون در نظر گرفتن درجه یونش.
- فراموش کردن حجم کل پس از مخلوط دو محلول و نادیده گرفتن ضرایب استوکیومتری در ثابت تعادل.