Stúdentspróf flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Fall í íslensku

Íslenska hefur fjögur föll: nefnifall, þolfall, þágufall og eignarfall. Fall orðs ræðst af sögn eða forsetningu í setningunni.

Sterk og veik sögn

Sterk sögn beygist með hljóðskiptum í stofni, til dæmis bíta–beit–bitu–bitið. Veik sögn beygist með endingum og heldur stofninum nánast óbreyttum.

Eddukvæði

Fornt íslenskt kveðskapur sem varðveittur er í Konungsbók og öðrum handritum. Kvæðin byggja á stuðlum og höfuðstöfum og segja af goðum og hetjum.

Annars stigs jafna

Jafna á forminu ax² + bx + c = 0 þar sem a er ekki núll. Lausnir finnast með x = (−b ± √(b² − 4ac)) / 2a og stakur ferill fæst þegar undirrótin er núll.

Pýþagórasarregla

Í réttum þríhyrningi er summa ferninga skammhlíðanna jöfn ferningi langhliðarinnar: a² + b² = c². Reglan gildir aðeins þegar eitt horn er 90 gráður.

Sínus- og kósínusregla

Sínusregla segir a/sin A = b/sin B = c/sin C. Kósínusregla segir c² = a² + b² − 2ab·cos C og nýtist þegar engin horn eru þekkt beint.

Meðaltal og miðgildi

Meðaltal er summa gilda deilt með fjölda þeirra. Miðgildi er miðjugildið í röðuðu safni og er ónæmara fyrir útlagagildum en meðaltalið.

Afleiða og hágildi

Afleiða lýsir breytingarhraða falls. Þar sem f′(x) = 0 getur verið hágildi eða lágildi, og formerki f″(x) greinir hvort um hámark eða lágmark er að ræða.

Skilyrðissetningar í ensku

First conditional notar if + nútíð og will + sögn. Second conditional notar if + þátíð og would + sögn, og third conditional notar if + had + lýsingarhátt og would have.

Greinir í dönsku

Danska hefur tvo greini, fælleskøn en og intetkøn et. Í fleirtölu er enginn greinir nema lýsingarorð standi með nafnorðinu.

Föll í þýsku

Þýska hefur fjögur föll: Nominativ, Akkusativ, Dativ og Genitiv. Forsetningar stýra falli, til dæmis mit + Dativ og für + Akkusativ.

Evrópski tungumálaramminn

Rammi Evrópuráðsins skiptir færni í sex þrep frá A1 til C2. Þrepin lýsa hlustun, lestri, tali og skrifum og eru notuð við mat á tungumálakunnáttu.

Orka og vinna

Vinna er kraftur margfaldaður með vegalengd í stefnu kraftsins, W = F·s·cos θ. Afl er vinna á tímaeiningu, P = W/t, og mælist í vöttum.

Ohms lögmál

Spenna yfir viðnám er jöfn straumnum margfölduðum með viðnáminu: U = RI. Afl í rafrás er P = UI, og raðtenging leggur viðnámin saman.

pH og sýrur

pH er neikvæður tugalogri af styrk vetnisjóna: pH = −log[H⁺]. Sýra gefur H⁺ og hefur pH undir 7, basi tekur við H⁺ og hefur pH yfir 7.

DNA og basapör

DNA er tvíþátta sameind þar sem adenín parast við týmín og gúanín við sýtósín. Röð basanna geymir erfðaupplýsingar sem umritaðar eru yfir í prótein.

Flekahreyfingar jarðar

Jarðskorpan er brotin í fleka sem hreyfast á möttulnum. Jarðskjálftar og eldgos verða einkum við flekamörk þar sem flekar rekast á eða skríða hvort fram hjá öðru.

Landnám Íslands

Landnám Íslands hófst að talið er árið 874 þegar norrænir menn settust hér að. Þjóðveldið varði til 1262 en sjálfstæði fékkst árið 1944.

Framboð og eftirspurn

Framboð og eftirspurn ákvarða jafnvægisverð á markaði. Ef eftirspurn eykst hækkar verð, en ef framboð eykst lækkar verð að öðru óbreyttu.

Verg landsframleiðsla

Verg landsframleiðsla mælir verðmæti vöru og þjónustu sem framleidd er í landi á tilteknu tímabili. Hún er algengur mælikvarði á stærð hagkerfis.

Þrískipting ríkisvalds

Lýðræðisríki skiptir valdi í löggjafarvald, framkvæmdavald og dómsvald. Á Íslandi fer Alþingi með löggjafarvald og ráðherrar með framkvæmdavald.

Endurreisn í listasögu

Endurreisnin var menningarbylting í Evrópu á 15. og 16. öld. Listamenn notuðu sjónarhornsfræði og hlutföll og sóttu fyrirmyndir í klassíska fornlist.

Rökvillur

Rökvilla er galli í röksemd sem gerir ályktunina ógilda. Dæmi eru persónuleg árás, strámaður og ályktun frá einu tilfelli til almennrar reglu.

Frumlitir og andstæðulitir

Frumlitir í litblöndun eru rauður, blár og gulur. Afleiddir litir verða við blöndun tveggja frumlita, og andstæðulitur liggur beint á móti í litahringnum.

Hámarkspúls

Hámarkspúls er áætlaður sem 220 mínus aldur í árum. Æfingarsvið er síðan reiknað sem hlutfall af hámarkspúlsi, til dæmis 60 til 80 prósent fyrir þolæfingu.

Orkukerfi líkamans

Líkaminn nýtir ATP-CP kerfið í nokkrar sekúndur, loftfirrta glýkólýsu í eina til tvær mínútur og loftkært kerfi við lengri áreynslu.

Upphitun og niðurlag

Upphitun eykur blóðflæði, liðleika og líkamsþema og dregur úr slysahættu. Niðurlag kemur púlsi og öndun rólega niður og dregur úr stífni eftir æfingu.

Hreyfing og heilsa

Regluleg hreyfing í að minnsta kosti 150 mínútur á viku af miðlungs álagi dregur úr hættu á hjarta- og æðasjúkdómum og bætir andlega líðan.

Stúdentspróf og einingar

Stúdentspróf er lokapróf framhaldsskóla og krefst ákveðins fjölda eininga á kjörsviði. Námsmat getur verið próf, verkefni og verklegt mat á bilinu 0 til 10.

Heimildaskrá og tilvitnanir

Heimildaskrá skráir allar heimildir sem notaðar eru, með höfundi, ártali og útgáfu. Bein tilvitnun fer í gæsalappir og fær tilvísun í texta.

Rannsóknarferli

Rannsókn hefst á spurningu og heimildaleit, heldur áfram með gagnasöfnun og greiningu og endar með niðurstöðu. Aðferðin á að vera skýr og endurtakanleg.

Lokaverkefni

Lokaverkefni á stúdentsbraut er sjálfstætt verk nemanda með leiðsögn kennara. Það er kynnt og metið, oft með skriflegri skýrslu og munnlegri kynningu.